{"id":66998,"date":"2026-03-10T13:57:10","date_gmt":"2026-03-10T13:57:10","guid":{"rendered":"https:\/\/fabricegrinda.com\/?p=66998"},"modified":"2026-03-10T15:17:40","modified_gmt":"2026-03-10T15:17:40","slug":"odcinek-52-platformy-handlowe-w-erze-ai","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/grinda.org\/pl\/odcinek-52-platformy-handlowe-w-erze-ai\/","title":{"rendered":"Odcinek 52: Platformy handlowe w erze AI"},"content":{"rendered":"\n<p>W ci\u0105gu ostatnich kilku tygodni pojawi\u0142a si\u0119 rosn\u0105ca narracja, argumentuj\u0105ca, \u017ce AI mo\u017ce zdestabilizowa\u0107 gospodark\u0119 i zak\u0142\u00f3ci\u0107 ca\u0142e modele biznesowe. W zesz\u0142ym tygodniu opublikowa\u0142em sw\u00f3j pogl\u0105d, \u017ce <a href=\"https:\/\/lktvpckk.r.us-east-2.awstrack.me\/L0\/https:%2F%2F100.25.144.216%2Fpl%2F%3Fmailpoet_router%26endpoint=track%26action=click%26data=WyI0MTMiLCI1Y2E2OWEiLCIzMDk1IiwiNzJkNjc5ZDhkMTI4IixmYWxzZV0\/1\/010f019caf9dc2dc-90fb554d-4f84-458c-b81a-8c4c8033dd66-000000\/aGAQQq80zLvgs0WbndKDumr29ZI=252\" target=\"_blank\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/lktvpckk.r.us-east-2.awstrack.me\/L0\/https:%2F%2F100.25.144.216%2Fpl%2F%3Fmailpoet_router%26endpoint=track%26action=click%26data=WyI0MTMiLCI1Y2E2OWEiLCIzMDk1IiwiNzJkNjc5ZDhkMTI4IixmYWxzZV0\/1\/010f019caf9dc2dc-90fb554d-4f84-458c-b81a-8c4c8033dd66-000000\/aGAQQq80zLvgs0WbndKDumr29ZI=252\" rel=\"noreferrer noopener\">AI znacznie bardziej prawdopodobnie b\u0119dzie rewolucj\u0105 produktywno\u015bci<\/a> ni\u017c za\u0142amaniem gospodarczym. <\/p>\n\n<p>Ale co to konkretnie oznacza dla platform handlowych?<\/p>\n\n<p>Wielu za\u0142o\u017cycieli pyta:<\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Czy LLM-y przejm\u0105 odkrywanie?<\/li>\n\n\n\n<li>Czy AI obni\u017cy stawki prowizji?<\/li>\n\n\n\n<li>Czy ruch przeniesie si\u0119 z platform?<\/li>\n\n\n\n<li>Jak obronne s\u0105 platformy handlowe w \u015bwiecie natywnym dla AI?<\/li>\n<\/ul>\n\n<p>W tym odcinku omawiam:<\/p>\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Dlaczego wi\u0119kszo\u015b\u0107 obaw dotycz\u0105cych dezintermediacji platform handlowych przez AI jest przesadzona.<\/li>\n\n\n\n<li>Gdzie AI zagra\u017ca mar\u017com platform handlowych.<\/li>\n\n\n\n<li>Strukturalne przewagi, kt\u00f3re platformy handlowe zachowuj\u0105.<\/li>\n\n\n\n<li>Natychmiastowe mo\u017cliwo\u015bci, jakie AI stwarza dla p\u0142ynno\u015bci, handlu transgranicznego i rentowno\u015bci.<\/li>\n\n\n\n<li>Co za\u0142o\u017cyciele powinni zrobi\u0107 teraz.<\/li>\n<\/ul>\n\n<p>Je\u015bli budujesz, inwestujesz lub prowadzisz platform\u0119 handlow\u0105, ten odcinek jest dla Ciebie!<\/p>\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-youtube wp-block-embed-youtube wp-embed-aspect-16-9 wp-has-aspect-ratio\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Episode 52: Marketplaces in the Age of AI\" width=\"840\" height=\"473\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/TRYRL-TOqeU?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n\n<p><br\/>W celach informacyjnych za\u0142\u0105czam slajdy, kt\u00f3rych u\u017cy\u0142em podczas odcinka.<\/p>\n\n\t\t<div class=\"wppdfemb-frame-container-1\" style=\"-webkit-overflow-scrolling:auto;\">\n\t\t\t<iframe class=\"pdfembed-iframe nonfullscreen wppdf-emb-iframe-1\"\n\t\t\t\tsrc=\"https:\/\/grinda.org\/pl\/?pdfemb-data=eyJwZGZJRCI6NjY3NDcsInVybCI6Imh0dHBzOlwvXC9mYWJyaWNlZ3JpbmRhLmNvbVwvd3AtY29udGVudFwvdXBsb2Fkc1wvMjAyNlwvMDNcLzIwMjYtMDMtTWFya2V0cGxhY2VzLWluLXRoZS1BZ2Utb2YtQUkucGRmIiwiaW5kZXgiOjF9\"\n\t\t\t\tdata-pdf-id=\"66747\"\n\t\t\t\tdata-pdf-index=\"1\"\n\t\t\t\tstyle=\"border:none;width:100%;max-width:100%;height:100vh;\"\n\t\t\t\tscrolling=\"yes\">\n\t\t\t<\/iframe>\n\t\t<\/div>\n\n\t\t\n<p>Je\u015bli wolisz, mo\u017cesz ods\u0142ucha\u0107 odcinek we wbudowanym odtwarzaczu podcast\u00f3w.<\/p>\n\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Libsyn Player\" style=\"border: none\" src=\"\/\/html5-player.libsyn.com\/embed\/episode\/id\/40370705\/height\/90\/theme\/custom\/thumbnail\/yes\/direction\/forward\/render-playlist\/no\/custom-color\/000000\/\" height=\"90\" width=\"100%\" scrolling=\"no\" allowfullscreen=\"\" webkitallowfullscreen=\"\" mozallowfullscreen=\"\" oallowfullscreen=\"\" msallowfullscreen=\"\"><\/iframe>\n\n<p><br\/>Opr\u00f3cz powy\u017cszego filmu na YouTube i wbudowanego odtwarzacza podcast\u00f3w, mo\u017cesz tak\u017ce s\u0142ucha\u0107 podcastu w <a href=\"https:\/\/podcasts.apple.com\/us\/podcast\/52-marketplaces-in-the-age-of-ai\/id1532336635?i=1000754069435\" target=\"_blank\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/podcasts.apple.com\/us\/podcast\/52-marketplaces-in-the-age-of-ai\/id1532336635?i=1000754069435\" rel=\"noreferrer noopener\">iTunes<\/a> i <a href=\"https:\/\/open.spotify.com\/episode\/6eoRZ7ySYVxtum8opdxZYi?si=UL3ySo3iQ7e6ZecnvbBavg\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/open.spotify.com\/episode\/6eoRZ7ySYVxtum8opdxZYi?si=UL3ySo3iQ7e6ZecnvbBavg\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Spotify<\/a>.<\/p>\n\n<p><br\/><strong>Transkrypcja<\/strong><\/p>\n\n<p>Cze\u015b\u0107 wszystkim. Mam nadziej\u0119, \u017ce masz wspania\u0142y tydzie\u0144. Zasadniczo, w ci\u0105gu ostatnich kilku tygodni by\u0142o wiele zamieszania i obaw, \u017ce AI przejmie \u015bwiat. B\u0119dzie 90% bezrobocia, wielki kryzys, cokolwiek, a ja fundamentalnie nie zgadzam si\u0119 z t\u0105 tez\u0105 i perspektyw\u0105. <\/p>\n\n<p>Dlatego w zesz\u0142ym tygodniu po\u015bwi\u0119ci\u0142em czas na napisanie wpisu na blogu na temat wp\u0142ywu AI i faktu, \u017ce znacznie bardziej prawdopodobne jest, \u017ce doprowadzi ona do rewolucji produktywno\u015bci ni\u017c do za\u0142amania. Teraz, pytanie uzupe\u0142niaj\u0105ce, kt\u00f3re zadaj\u0105 ludzie w technologii i na platformach handlowych, brzmi: jaki jest wp\u0142yw AI na platformy handlowe?  <\/p>\n\n<p>Skupia\u0142em si\u0119 na przemy\u015bleniu: w \u015bwiecie, w kt\u00f3rym wszyscy martwi\u0105 si\u0119 i koncentruj\u0105 na LLM-ach, a w\u0142a\u015bciwie ludzie obawiaj\u0105 si\u0119, \u017ce zast\u0105pi\u0105 one g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego itd., jaki jest rzeczywisty wp\u0142yw? I zda\u0142em sobie spraw\u0119, \u017ce moja teza, perspektywa, a tak\u017ce to, co widz\u0119 na co dzie\u0144, jest tak g\u0142\u0119boko odmienne od najgorszych scenariuszy, jakie ludzie maj\u0105 w g\u0142owach.  <\/p>\n\n<p>Dlatego chcia\u0142em podzieli\u0107 si\u0119 wp\u0142ywem AI na platformy handlowe. Bez dalszych ceregieli, zaczynajmy. <\/p>\n\n<p>Witamy w Odcinku 52, Platformy handlowe w erze AI.<\/p>\n\n<p>Pozw\u00f3lcie, \u017ce zaczn\u0119 od pokazania mojej prezentacji, aby\u015bcie mieli poj\u0119cie, co si\u0119 dzieje. I dobrze. Zacznijmy od tego, gdzie znajduje si\u0119 rynek. I wyra\u017anie jeste\u015bmy w \u015brodku ba\u0144ki AI, gdzie wszystko kr\u0119ci si\u0119 wok\u00f3\u0142 AI, ca\u0142y czas AI. Wi\u0119c je\u015bli cofniesz si\u0119 i spojrzysz na to, gdzie jest rynek, dolary venture odzyskuj\u0105 si\u0142y.    <\/p>\n\n<p>I wzros\u0142y z najni\u017cszych poziom\u00f3w, powiedzmy, 2022 roku. Ale g\u0142\u00f3wnie w USA i praktycznie wszystko w AI. Wi\u0119c widzicie, wszystko idzie w g\u00f3r\u0119, jak rozmiary rund, wyceny itd., ale nap\u0119dzane przez AI. Wi\u0119c je\u015bli spojrzycie na pierwsze dziewi\u0119\u0107 miesi\u0119cy zesz\u0142ego roku, 75% zainwestowanych dolar\u00f3w trafi\u0142o do startup\u00f3w AI.   <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c by\u0142o to do\u015b\u0107 szalone. A na poziomie globalnym oko\u0142o 50% finansowania trafi\u0142o do AI, i to jest ogromny wzrost. A je\u015bli spojrzycie na YC, my\u015bl\u0119, \u017ce 95% startup\u00f3w w YC w zesz\u0142ym roku by\u0142o firmami zwi\u0105zanymi z AI. Co ciekawe, wi\u0119kszo\u015b\u0107 kapita\u0142u trafi\u0142a do bardzo niewielu firm, takich jak Anthropic i OpenAI, ale tak\u017ce Cursor, Lovable itd.   <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c wi\u0119ksze modele, ponad po\u0142owa kapita\u0142u trafi\u0142a do rund powy\u017cej 500 milion\u00f3w. Wi\u0119c to by\u0142o ca\u0142y czas AI, a najwi\u0119ksze firmy przechwytywa\u0142y najwi\u0119cej warto\u015bci lub najwi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 finansowania. Oczywi\u015bcie, by\u0142a ogromna runda dla OpenAI. Obecnie trwaj\u0105 prace nad rund\u0105 dla Anthropic.   <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c nadal jest to wysoce skoncentrowane. Tak, g\u0142\u00f3wnie modele fundamentalne.  <\/p>\n\n<p>Teraz, trendy, kt\u00f3re obserwujemy z perspektywy tego, w co ludzie inwestuj\u0105 poza modelami fundamentalnymi, to Lovable i Cursive dla X. Wi\u0119c kodowanie wertykalne lub quasi-no-code kodowanie dla stron na poziomie wertykalnym wychodzi na pierwszy plan.<\/p>\n\n<p>Wykorzystanie AI do poprawy produktywno\u015bci istniej\u0105cych bran\u017c staje si\u0119 coraz wi\u0119ksze. Wyobra\u017acie sobie firmy AI, kt\u00f3re pomagaj\u0105 w przep\u0142ywach pracy w budownictwie, gdzie generalni wykonawcy i podwykonawcy mog\u0105 by\u0107 na tej samej stronie i dok\u0142adnie widzie\u0107, kto co robi, upraszczaj\u0105c wszystkie procesy pracy. <\/p>\n\n<p>Agenci zarz\u0105dzaj\u0105cy innymi agentami, a potem og\u00f3lne rzeczy w zakresie zgodno\u015bci, zaufania itd. A najwi\u0119kszym trendem w ostatnich tygodniach i miesi\u0105cach by\u0142 OpenClaw. OpenClaw, ten open source&#8217;owy lokalny, mo\u017ce by\u0107 na lokalnym komputerze, mo\u017ce by\u0107 na wirtualnym serwerze prywatnym.  <\/p>\n\n<p>Agent, kt\u00f3ry zasadniczo dzia\u0142a jako Tw\u00f3j osobisty asystent, jest super zdolny i mo\u017ce robi\u0107 mn\u00f3stwo innych rzeczy. Nadal jest do\u015b\u0107 trudny do skonfigurowania i wymaga sporo treningu. Istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c do\u015b\u0107 fundamentalne obawy dotycz\u0105ce bezpiecze\u0144stwa, ale za\u0142o\u017cyciel OpenClaw zosta\u0142 w\u0142a\u015bnie zatrudniony przez OpenAI.  <\/p>\n\n<p>I jestem prawie pewien, \u017ce wszystkie podstawowe modele fundamentalne b\u0119d\u0105 mia\u0142y odpowiednik typu OpenClaw, gdzie b\u0119dziesz mia\u0142 swojego super inteligentnego asystenta w stylu Jarvisa, kt\u00f3ry b\u0119dzie do Twojej dyspozycji w nadchodz\u0105cych tygodniach, miesi\u0105cach itd.<\/p>\n\n<p>Wyj\u015bcia z inwestycji odzyskuj\u0105 si\u0142y na rynku i oczywi\u015bcie spodziewamy si\u0119 wi\u0119cej fuzji i przej\u0119\u0107 oraz wi\u0119cej IPO, zw\u0142aszcza z nadchodz\u0105cym SpaceX, by\u0107 mo\u017ce OpenAI i innymi.<\/p>\n\n<p>Wi\u0119c warunki rynkowe poprawiaj\u0105 si\u0119 w venture i wyj\u015bciach z inwestycji jako ca\u0142o\u015bci, ale szczerze m\u00f3wi\u0105c, tylko w jednym podsektorze. Jest nim AI, co tak naprawd\u0119 nie by\u0142o \u015bwietne dla innych firm, w tym platform handlowych, poniewa\u017c ludzie widzieli, jak firmy AI przechodz\u0105 od zera do stu milion\u00f3w przychod\u00f3w, do miliarda przychod\u00f3w w rekordowym czasie, a Twoje startupy marketplace, kt\u00f3re przechodz\u0105 od kilku milion\u00f3w do 10 milion\u00f3w, do 30 milion\u00f3w, nie brzmi\u0105 ju\u017c tak ekscytuj\u0105co. A poza tym, ludzie zabawnie martwi\u0105 si\u0119, \u017ce AI fundamentalnie zak\u0142\u00f3ci marketplace. Wi\u0119c trudno by\u0142o pozyska\u0107 fundusze na marketplace&#8217;ach. Chocia\u017c byli\u015bmy kontraria\u0144scy i bardzo selektywni, wi\u0119c inwestowali\u015bmy w zastosowane AI i opowiem, co to dla nas oznacza.    <\/p>\n\n<p>W\u0142a\u015bciwie chc\u0119, \u017ceby ba\u0144ka AI trwa\u0142a, poniewa\u017c obawiam si\u0119, \u017ce je\u015bli imploduje, dziecko zostanie wylane z k\u0105piel\u0105. I nawet ci, kt\u00f3rzy pozostali zdyscyplinowani, firmy, kt\u00f3re maj\u0105 \u015bwietn\u0105 ekonomi\u0119 jednostkow\u0105, \u0142adnie rosn\u0105, a ju\u017c maj\u0105 trudno\u015bci z pozyskaniem funduszy, w przysz\u0142o\u015bci b\u0119d\u0105 mia\u0142y jeszcze trudniej. <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c powiedzia\u0142em, \u017ce nadchodzi wiele IPO, wi\u0119c warunki rynkowe wygl\u0105daj\u0105 do\u015b\u0107 pozytywnie. Teraz, to jest ba\u0144ka. Bardzo niejasne i trudne do przewidzenia, kiedy ba\u0144ka si\u0119 sko\u0144czy. I tak, zobaczymy. Mam nadziej\u0119, \u017ce potrwa jeszcze wiele lat. Cho\u0107by dlatego, \u017ce k\u0142adzie podwaliny pod rewolucj\u0119 produktywno\u015bci, gdzie mog\u0119 sobie wyobrazi\u0107, \u017ce rzeczy b\u0119d\u0105 stawa\u0107 si\u0119 coraz ta\u0144sze, lepsze, szybsze, tak jak przez ostatnie dwa stulecia, pozwalaj\u0105c nam na jeszcze wy\u017csz\u0105 jako\u015b\u0107 \u017cycia, mniej godzin pracy w przysz\u0142o\u015bci.    <\/p>\n\n<p>W ten sam spos\u00f3b, w jaki ba\u0144ka z ko\u0144ca lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych po\u0142o\u017cy\u0142a podwaliny pod rewolucj\u0119 internetow\u0105 w latach 2000, dzi\u0119ki \u015bwiat\u0142owodom itp. Mam nadziej\u0119, \u017ce ta potrwa wystarczaj\u0105co d\u0142ugo, aby\u015bmy mieli dost\u0119p do, w pewnym sensie, subsydiowanej wiedzy AI. <\/p>\n\n<p>Poniewa\u017c obecnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych firm ma ujemn\u0105 mar\u017c\u0119 brutto, dzi\u0119ki czemu mo\u017cemy budowa\u0107 niesamowite firmy na przysz\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n\n<p>Tak, rynki wt\u00f3rne r\u00f3wnie\u017c zacz\u0119\u0142y si\u0119 rozwija\u0107, w rzeczywisto\u015bci prowadzi to do wielu interesuj\u0105cych biznes\u00f3w, poniewa\u017c poza AI by\u0142o bardzo niewiele wyj\u015b\u0107 z inwestycji.<\/p>\n\n<p>Jednym z interesuj\u0105cych trend\u00f3w w finansowaniu i venture jest to, \u017ce ludzie, wiedz\u0105c, \u017ce kupuj\u0105 udzia\u0142y wt\u00f3rne w r\u00f3\u017cnych firmach, a zw\u0142aszcza w czo\u0142owych, kr\u00f3tkich firmach, takich jak Sweet i Anthropic, ale powstaje ca\u0142a klasa aktyw\u00f3w, gdzie LP m\u00f3wi\u0105, lub wiod\u0105cy inwestorzy m\u00f3wi\u0105: \u201eHej! Mamy LP w tych funduszach venture, kt\u00f3rzy s\u0105 w nich od 10, 12 lat, kt\u00f3rzy nie mieli jeszcze wielu wyj\u015b\u0107 z inwestycji. Chc\u0105 p\u0142ynno\u015bci, wi\u0119c s\u0105 sk\u0142onni sprzeda\u0107 z 20, 30, 40% dyskontem w NAV\u201d. I tak wielu inwestor\u00f3w nie wchodzi\u0142o w zakup p\u00f3\u017anych udzia\u0142\u00f3w LP w venture, co jest w\u0142a\u015bciwie interesuj\u0105c\u0105 klas\u0105 aktyw\u00f3w, poniewa\u017c podejrzewam, \u017ce mo\u017cna uzyska\u0107 ca\u0142kiem dobry rabat. <\/p>\n\n<p>A jednocze\u015bnie p\u0142ynno\u015b\u0107 ma nast\u0105pi\u0107, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce rynki fuzji i przej\u0119\u0107 otwieraj\u0105 si\u0119, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce rynki IPO otwieraj\u0105 si\u0119. Wi\u0119c interesuj\u0105ca klasa aktyw\u00f3w. <\/p>\n\n<p>Porozmawiajmy teraz o wp\u0142ywie AI na platformy handlowe. Pierwsza du\u017ca obawa, jak\u0105 maj\u0105 ludzie, to to, \u017ce AI przejmie g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego. <\/p>\n\n<p>Wszyscy p\u00f3jd\u0105 do ChatGPT, Gemini lub Claw i powiedz\u0105: \u201eChc\u0119 to kupi\u0107\u201d, a transakcja w pe\u0142ni si\u0119 tam odb\u0119dzie. I nie b\u0119dziesz ju\u017c odwiedza\u0107 eBay, Amazon, DoorDash, Uber booking itd. I podejrzewam, \u017ce to, po pierwsze, jest b\u0142\u0119dne. G\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego nie przeniesie si\u0119 do LLM-\u00f3w.   <\/p>\n\n<p>Pozw\u00f3lcie, \u017ce wyja\u015bni\u0119 dlaczego, gdy zastanowicie si\u0119 nad rzeczywistym zachowaniem u\u017cytkownik\u00f3w, dlaczego ludzie odwiedzaj\u0105 te r\u00f3\u017cne strony i jaki jest ich spos\u00f3b my\u015blenia? Kiedy ludzie wchodz\u0105 na te platformy handlowe, zazwyczaj istniej\u0105 trzy podej\u015bcia do tego, jak, kiedy i dlaczego tam id\u0105. <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c je\u015bli wejdziesz na stron\u0119 tak\u0105 jak Vinted, ludzie nie id\u0105 tam, wiedz\u0105c, co chc\u0105 kupi\u0107. To bardziej jak zakupy jako rozrywka. To tak, jakbym szed\u0142 Broadwayem w SoHo i wchodzi\u0142 do sklep\u00f3w, nie maj\u0105c jasnego poj\u0119cia, czego szukam, a je\u015bli co\u015b mi si\u0119 spodoba, kupi\u0119 to.  <\/p>\n\n<p>I tak widzicie, zaanga\u017cowanie na tych stronach to oko\u0142o 20 stron na wizyt\u0119. Ludzie sp\u0119dzaj\u0105 10, 20, 30 minut na stronie za ka\u017cdym razem, gdy j\u0105 odwiedzaj\u0105, i wracaj\u0105 wiele razy w miesi\u0105cu. A poniewa\u017c LLM-y koncentruj\u0105 si\u0119 na efektywno\u015bci i dostarczaniu jednej rzeczy, kt\u00f3rej chcesz. To nie jest&#8230; Nie ma \u017cadnego ryzyka, \u017ce to zostanie zak\u0142\u00f3cone.    <\/p>\n\n<p>Na przyk\u0142ad w tysi\u0105cu najwa\u017cniejszych priorytet\u00f3w OpenAI nie ma czego\u015b takiego jak \u201eprzeanalizujmy wzorzec zakup\u00f3w osoby X i stw\u00f3rzmy kana\u0142 przegl\u0105dania rzeczy, kt\u00f3re mog\u0142yby j\u0105 zabawi\u0107, aby po prostu ogl\u0105da\u0142a z bardzo niskim wska\u017anikiem zakupu\u201d. To nawet nie jest brane pod uwag\u0119. Strony takie jak Vinted, moim zdaniem, maj\u0105 zerowe ryzyko zak\u0142\u00f3cenia, poniewa\u017c ludzie nie s\u0105 tam po to, by by\u0107 efektywni.   <\/p>\n\n<p>Byli tam, aby przegl\u0105da\u0107 i zobaczy\u0107, co jest dost\u0119pne. Wi\u0119c dop\u00f3ki masz bardzo d\u0142ugi ogon, wiele r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cesz przegl\u0105da\u0107 i kt\u00f3re ludzie uwa\u017caj\u0105 za atrakcyjne, nie widz\u0119, aby g\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego zmienia\u0142a si\u0119 w jakikolwiek spos\u00f3b. <\/p>\n\n<p>Drugi du\u017cy wzorzec, w kt\u00f3rym ludzie kupuj\u0105, szukaj\u0105 lub szukaj\u0105 transakcji na platformie handlowej, to wyszukiwanie.<\/p>\n\n<p>Je\u015bli wiesz dok\u0142adnie, czego szukasz, wiele os\u00f3b po prostu wchodzi na Amazon i wpisuje to, czego szuka, np. LG C3 65 EVO TV. I bum! Jeden wynik, kupuj\u0105 to. I zazwyczaj nawet nie korzystaj\u0105 z wyszukiwarek, id\u0105 bezpo\u015brednio na Amazon lub eBay.   <\/p>\n\n<p>Teraz, nawet je\u015bli nie zacz\u0105\u0142e\u015b tam i zacz\u0105\u0142e\u015b od LLM-a lub od Google, poniewa\u017c te platformy handlowe maj\u0105 wysoki udzia\u0142 w rynku, wyniki, kt\u00f3re by\u015b otrzyma\u0142, nadal pochodzi\u0142yby z podstawowych platform handlowych. Wi\u0119c je\u015bli dzi\u015b wejdziesz na Google i wpiszesz nazw\u0119 konkretnego produktu, prawie wszystkie wyniki pochodz\u0105 z eBay i Amazon, poniewa\u017c&#8230; <\/p>\n\n<p>\u0141\u0105cznie maj\u0105 43% udzia\u0142u w rynku e-commerce. Wi\u0119c nawet je\u015bli poszed\u0142by\u015b do LLM-a i powiedzia\u0142by\u015b: \u201eChc\u0119 kupi\u0107 LG C3 65-calowy Evo nowy lub u\u017cywany\u201d, wi\u0119kszo\u015b\u0107 wynik\u00f3w najprawdopodobniej pochodzi\u0142aby z eBay i Amazon. Wi\u0119c niezale\u017cnie, mo\u017ce jest troch\u0119 przechwytywania warto\u015bci na g\u00f3rze, ale nie powinno to r\u00f3\u017cni\u0107 si\u0119 od przechwytywania warto\u015bci, kt\u00f3re ma Google.  <\/p>\n\n<p>Kiedy ludzie kupowali swoj\u0105 mark\u0119. I tak, poniewa\u017c ostatecznie OpenAI nie b\u0119dzie zajmowa\u0107 si\u0119 obs\u0142ug\u0105 klienta, realizacj\u0105 zam\u00f3wie\u0144, wysy\u0142k\u0105, p\u0142atno\u015bciami, zwrotami, finansowaniem itd. Wi\u0119c po pierwsze, nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby wi\u0119kszo\u015b\u0107 ruchu, je\u015bli wiesz dok\u0142adnie, czego szukasz, naprawd\u0119 mia\u0142a jakikolwiek pow\u00f3d, \u017ceby i\u015b\u0107 do LLM-a. Mo\u017cesz i\u015b\u0107 bezpo\u015brednio na Amazon, eBay lub na stron\u0119 wertykaln\u0105, wpisa\u0107 to, czego szukasz. I bum, masz to. Nie ma powodu, \u017ceby szuka\u0107 w Google. To powiedziawszy, to pokazuje, \u017ce LLM-y og\u00f3lnie, lub egzystencjalne zagro\u017cenie dla Google, poniewa\u017c zamiast uzyskiwa\u0107 wiele wynik\u00f3w, dajesz jeden wynik, kt\u00f3ry jest lepszy.      <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c gdybym by\u0142 Google, martwi\u0142bym si\u0119. Zabawnie martwi\u0142bym si\u0119 wp\u0142ywem LLM-\u00f3w, dlatego publikuj\u0105 w Gemini. Ale gdybym by\u0142, powiedzmy, eBayem, nie martwi\u0142bym si\u0119 tak bardzo, poniewa\u017c ostatecznie problem, kt\u00f3ry pr\u00f3buj\u0105 rozwi\u0105za\u0107, i warto\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 wnosz\u0105, s\u0105 do\u015b\u0107 fundamentalnie r\u00f3\u017cne.  <\/p>\n\n<p>Teraz trzeci wzorzec zachowania niesie ze sob\u0105 nieco wi\u0119ksze ryzyko. Inny du\u017cy wzorzec zachowania, kt\u00f3ry wyst\u0119puje w przypadku wyszukiwania, to tzw. przemy\u015blany zakup. Szukasz, chcesz co\u015b kupi\u0107, ale nie jeste\u015b pewien, co dok\u0142adnie. Istnieje wiele stron, kt\u00f3re maj\u0105 doradc\u00f3w, np. Four dla podr\u00f3\u017cy, jest te\u017c wyselekcjonowana oferta, je\u015bli chcesz kupi\u0107, powiedzmy, sprz\u0119t narciarski z wy\u017cszej p\u00f3\u0142ki, ale to si\u0119 rozszerzy\u0142o.   <\/p>\n\n<p>Lub masz Stitch Fix, gdzie masz doradc\u0119 modowego, kt\u00f3ry m\u00f3wi ci, czego chcesz. Ale poza tym, mo\u017cesz sobie wyobrazi\u0107, \u017ce s\u0105 to przemy\u015blane zakupy, je\u015bli chcesz kupi\u0107 samoch\u00f3d, je\u015bli chcesz kupi\u0107 dom. I tutaj mo\u017cna argumentowa\u0107, \u017ce LLM-y, kt\u00f3re znaj\u0105 ci\u0119 bardzo dobrze, odegraj\u0105 do\u015b\u0107 znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w doradzaniu ci, jaka jest najlepsza dzielnica do zamieszkania, najlepszy samoch\u00f3d w stosunku do twoich potrzeb itd.  <\/p>\n\n<p>Teraz, to jest cz\u0119\u015b\u0107 powodu, dla kt\u00f3rego niekt\u00f3re z tych stron, takie jak Curated, my\u015bl\u0119, \u017ce sprzeda\u0142y si\u0119 za 300 milion\u00f3w, ale zebra\u0142y 200 milion\u00f3w, wi\u0119c nie by\u0142 to zbyt dobry aktyw. Ale nawet wtedy nie jest ca\u0142kowicie gwarantowane, \u017ce przeniesie si\u0119 to do LLM-\u00f3w. Mo\u017cna argumentowa\u0107, \u017ce implementacja AI, kt\u00f3r\u0105 masz na swojej stronie, jak rekomendacje przepis\u00f3w Instacart lub Rufus dla Amazon.  <\/p>\n\n<p>Poniewa\u017c s\u0105 wyspecjalizowane w tej kategorii. I mo\u017cna zobaczy\u0107, jak silnik rekomendacji AI jest budowany przez Zillow lub przez Trulia, i budowany przez Carvana. Mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie dobry, je\u015bli nie lepszy ni\u017c te w LLM. Wi\u0119c tutaj jest znacznie wi\u0119ksze ryzyko zak\u0142\u00f3cenia. Ale znowu, przemy\u015blane zakupy to niewielki procent og\u00f3lnego wzorca zakup\u00f3w, jaki ludzie maj\u0105 na platformach handlowych.    <\/p>\n\n<p>Pierwsza obawa: czy ca\u0142y g\u00f3rny lejek przeniesie si\u0119 do LLM-\u00f3w? My\u015bl\u0119, \u017ce odpowied\u017a brzmi: nie. My\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017ce troch\u0119 si\u0119 tam przeniesie, ale nawet gdyby tak si\u0119 sta\u0142o, nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby przechwyci\u0142o to du\u017co warto\u015bci. Po pierwsze, tak, nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby g\u00f3rny lejek przenosi\u0142 si\u0119 do LLM-\u00f3w.   <\/p>\n\n<p>Po drugie, je\u015bli przeniesie si\u0119 do LLM-\u00f3w. Za\u0142\u00f3\u017cmy wi\u0119c najgorszy scenariusz. Jaki jest wp\u0142yw na platform\u0119 handlow\u0105? Tutaj, my\u015bl\u0119, \u017ce jest wiele niuans\u00f3w w zale\u017cno\u015bci od tego, kim jest platforma handlowa i co robi, oraz ile warto\u015bci naprawd\u0119, prawdziwie fundamentalnie dostarcza. Wi\u0119c po pierwsze, ile pracy wykonuje platforma handlowa?     <\/p>\n\n<p>Je\u015bli platforma handlowa jedynie \u0142\u0105czy kupuj\u0105cego i sprzedaj\u0105cego, jak Angie&#8217;s List, Zillow czy Thumbtack, to nie wykonuje du\u017co pracy. W rzeczywisto\u015bci, Ty, u\u017cytkownik, musisz wykona\u0107 du\u017co pracy, poniewa\u017c przegl\u0105dasz oferty, wybierasz odpowiednie. Albo je\u015bli sk\u0142adasz ofert\u0119, idziesz do Thumbtack i prosisz ludzi o licytowanie pracy, wtedy masz 20 ofert. Musisz wybra\u0107 jedn\u0105. Wykonujesz du\u017co pracy.     <\/p>\n\n<p>W takim przypadku, gdy poziom pracy lub zarz\u0105dzania wykonywanego na platformie handlowej jest niski, istnieje znacznie wi\u0119ksze ryzyko zak\u0142\u00f3cenia. Dlatego prowizje na tych platformach s\u0105 zazwyczaj nieco ni\u017csze. Ale je\u015bli zajmujesz si\u0119 zarz\u0105dzaniem zapasami, ostatni\u0105 mil\u0105, kompletacj\u0105 i pakowaniem, dostaw\u0105 ostatniej mili.   <\/p>\n\n<p>Finansowanie, p\u0142atno\u015bci, zwroty itd. znacznie, znacznie mniejsze ryzyko zak\u0142\u00f3cenia. Wi\u0119c nawet je\u015bli g\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego przenios\u0142aby si\u0119 tam, nie widz\u0119 \u017cadnego ryzyka dla firm takich jak DoorDash, Uber czy Amazon, bior\u0105c pod uwag\u0119 ilo\u015b\u0107 pracy, kt\u00f3r\u0105 wykonuj\u0105. Wi\u0119c ilo\u015b\u0107 wykonanego zarz\u0105dzania ma znaczenie. A tak przy okazji, trend na platformach handlowych przez ostatnie 25 lat by\u0142 taki, \u017ce nowocze\u015bniejsze, nowsze platformy robi\u0105 coraz wi\u0119cej. I w rzeczywisto\u015bci mo\u017cna u\u017cy\u0107 AI, aby robi\u0107 wi\u0119cej i robi\u0107 rzeczy, kt\u00f3re wcze\u015bniej nie by\u0142y mo\u017cliwe. Wi\u0119c im bardziej zarz\u0105dzana platforma handlowa, tym mniejsze ryzyko przechwycenia warto\u015bci przez LLM-y z g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci lejka sprzeda\u017cowego, je\u015bli ruch tam si\u0119 przeniesie. I jak powiedzia\u0142em, nie spodziewam si\u0119, \u017ceby du\u017co si\u0119 tam przenios\u0142o.       <\/p>\n\n<p>Po drugie, ile pracy wykonujesz z perspektywy poda\u017cy? Oczywi\u015bcie, je\u015bli jeste\u015b Expedi\u0105 i zajmujesz si\u0119 podr\u00f3\u017cami, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 linii lotniczych, jest pi\u0119\u0107 linii lotniczych, kt\u00f3re maj\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 wolumenu i ju\u017c nie p\u0142ac\u0105 ci wysokich prowizji, to bardzo \u0142atwo to powieli\u0107. Wi\u0119c widz\u0119, jak m\u00f3g\u0142by\u015b p\u00f3j\u015b\u0107 do ChatGPT i powiedzie\u0107: \u201eHej, zarezerwuj mi lot z Nowego Jorku do Salt Lake City\u201d.  <\/p>\n\n<p>I mo\u017ce to zrobi\u0107 do\u015b\u0107 skutecznie, poniewa\u017c musi spojrze\u0107 tylko na pi\u0119\u0107 linii lotniczych, w mniejszym stopniu, ale nadal mo\u017cliwe. Co\u015b jak booking.com dla hoteli. Jest wiele hoteli z d\u0142ugim ogonem, co w rzeczywisto\u015bci by\u0142o si\u0142\u0105 booking.com. Ale du\u017ce sieci, do kt\u00f3rych ludzie s\u0105 do\u015b\u0107 lojalni, takie jak Hilton, Hyatt, maj\u0105 spory udzia\u0142 w rynku.   <\/p>\n\n<p>W rezultacie, je\u015bli rezerwujesz w miejscach, gdzie masz punkty lojalno\u015bciowe, jak w Hyatt czy Hilton, mog\u0105 to ca\u0142kiem skutecznie powieli\u0107. Mo\u017cesz wi\u0119c faktycznie p\u00f3j\u015b\u0107 do swojego LLM-a i powiedzie\u0107: \u201eHej, zarezerwuj mi lot do Salt Lake City, a potem zarezerwuj mi pok\u00f3j w Hyatt w Salt Lake City\u201d.  <\/p>\n\n<p>I mo\u017ce to zrobi\u0107 do\u015b\u0107 skutecznie, a przynajmniej b\u0119dzie w stanie to zrobi\u0107 do\u015b\u0107 skutecznie, wi\u0119c nie wydaje si\u0119, \u017ce w tym przypadku ilo\u015b\u0107 poda\u017cy jest tak wyj\u0105tkowa. Teraz, je\u015bli we\u017amiesz inny skrajny przyk\u0142ad, drugi koniec tego, jak Airbnb lub DoorDash, gdzie jest&#8230; <\/p>\n\n<p>Tysi\u0105ce, prawdopodobnie setki tysi\u0119cy ma\u0142ych, rodzinnych restauracji i list ludzi, indywidualnych ofert, gdzie poda\u017c jest bardzo unikalna, bardzo rozproszona, bardzo d\u0142ugi ogon. To nie jest praca, kt\u00f3r\u0105 LLM-y chc\u0105 wykonywa\u0107 w jakikolwiek spos\u00f3b. Wi\u0119c znacznie bardziej produktywne, chronione, to samo dotyczy Amazon.  <\/p>\n\n<p>Amazon to tak naprawd\u0119 platforma handlowa, nawiasem m\u00f3wi\u0105c. Wi\u0119kszo\u015b\u0107&#8230; Na Amazonie lub Etsy s\u0105 tysi\u0105ce i tysi\u0105ce dostawc\u00f3w. A w Uberze obecnie integracja poda\u017cy, kierowcy s\u0105&#8230; jest spora liczba kierowc\u00f3w. Ale znowu, w \u015bwiecie samochod\u00f3w autonomicznych, by\u0107 mo\u017ce to si\u0119 zmieni.    <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c je\u015bli pomy\u015blisz o tym, gdzie b\u0119dziesz chroniony, im wi\u0119cej pracy wykonujesz. I im bardziej indywidualn\u0105, unikaln\u0105, rozproszon\u0105, fragmentaryczn\u0105 poda\u017c masz, tym bardziej jeste\u015b chroniony. I dlatego szczerze m\u00f3wi\u0105c, wcale nie martwi\u0119 si\u0119 o DoorDash, Airbnb itd. czy Amazony \u015bwiata, a bardziej o, powiedzmy, Expedie i TripAdvisory \u015bwiata.  <\/p>\n\n<p>Mniej. Nast\u0119pna rzecz do przemy\u015blenia to, ile pracy wykonujesz w stosunku do konsumenta i je\u015bli transakcja jest jednorazowa, kupujesz samoch\u00f3d tylko co pi\u0119\u0107 lat, kupujesz dom tylko co siedem, osiem lat. Wtedy przemy\u015blany zakup, p\u00f3j\u015bcie do LLM-\u00f3w, interakcja z nimi prawdopodobnie ma du\u017co sensu.  <\/p>\n\n<p>Ale w takim stopniu, w jakim u\u017cywasz czego\u015b takiego jak Uber codziennie, LLM-y nie chc\u0105 zajmowa\u0107 si\u0119 obs\u0142ug\u0105 klienta i faktem, \u017ce u\u017cytkownik zapomnia\u0142 telefonu w samochodzie lub zosta\u0142 wysadzony w z\u0142ym miejscu, lub DoorDash dostarczy\u0142 z\u0142e jedzenie, a ludzie zamawiali te rzeczy wiele razy w tygodniu, cz\u0119sto, i zdecydowanie wiele razy w miesi\u0105cu.<\/p>\n\n<p>I tak, im cz\u0119\u015bciej, im ni\u017csza warto\u015b\u0107, \u015brednia warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia jest niska, tym wi\u0119ksza jest cz\u0119stotliwo\u015b\u0107. Wi\u0119c im ni\u017csza cena i im bardziej przemy\u015blana transakcja, tym mniej LLM-y b\u0119d\u0105 chcia\u0142y si\u0119 tym zajmowa\u0107. I dlatego, znowu, my\u015bl\u0119, \u017ce Uber, DoorDash, Uber Eats, Amazony \u015bwiata s\u0105 bardzo chronione.  <\/p>\n\n<p>Poniewa\u017c jest to zar\u00f3wno wysoka cz\u0119stotliwo\u015b\u0107, jak i rozs\u0105dnie niska cena. W przeciwie\u0144stwie do Zillow, powiedzmy, lub szczerze m\u00f3wi\u0105c, nawet latania samolotem, czego wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi nie robi regularnie. I pierwszy argument, jak powiedzia\u0142em, by\u0142 taki, \u017ce nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby g\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego przenios\u0142a si\u0119 do LLM-\u00f3w, ale nawet gdyby tak si\u0119 sta\u0142o, istnieje zestaw platform handlowych i firm, kt\u00f3re s\u0105 rozs\u0105dnie chronione, poniewa\u017c maj\u0105 unikaln\u0105, rozproszon\u0105 poda\u017c. Maj\u0105&#8230; Wykonuj\u0105 du\u017co pracy, wi\u0119c s\u0105 bardziej zarz\u0105dzan\u0105 platform\u0105 handlow\u0105. Maj\u0105 wysok\u0105 cz\u0119stotliwo\u015b\u0107, nisk\u0105 \u015bredni\u0105 warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia, co tworzy zach\u0119t\u0119 dla ludzi, aby tego nie robi\u0107.     <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c wi\u0119kszo\u015b\u0107 z tych firm nie widz\u0119 zagro\u017conych dezintermediacj\u0105 lub nie dezintermediacj\u0105, kompresj\u0105 mar\u017cy. Wi\u0119c co powinny robi\u0107 platformy handlowe? I to jest do\u015b\u0107 r\u00f3\u017cne od taktyk, kt\u00f3re moim zdaniem powinny wdro\u017cy\u0107 z perspektywy reklam, o czym wkr\u00f3tce opowiem, to bardziej: OK. Wi\u0119c je\u015bli LLM-y nie b\u0119d\u0105 robi\u0107 rzeczy takich jak kompletacja i pakowanie, ostatnia mila i agregowanie d\u0142ugoterminowej, d\u0142ugiego ogona poda\u017cy oraz finansowanie i gwarancje finansowania itd., to r\u00f3bcie to.    Prawda?<\/p>\n\n<p>Upewnij si\u0119, \u017ce Twoja poda\u017c jest unikalna, inna i zr\u00f3\u017cnicowana, co szczerze m\u00f3wi\u0105c, i tak chcesz robi\u0107, buduj\u0105c platform\u0119 handlow\u0105, prawda? Nie chcesz skoncentrowanej, niezr\u00f3\u017cnicowanej poda\u017cy. Powiniene\u015b zbudowa\u0107 w\u0142asn\u0105 AI. Poda\u0142em przyk\u0142ad Rufusa dla Amazon. Wi\u0119c gdybym by\u0142 Carvan\u0105, zbudowa\u0142bym w\u0142asny silnik rekomendacji AI.    <\/p>\n\n<p>A tak przy okazji, w d\u0142u\u017cszej perspektywie, je\u015bli pomy\u015blisz o perspektywie UX UI, dzi\u015b masz jedno pole wyszukiwania, w kt\u00f3rym ludzie wpisuj\u0105 to, czego szukaj\u0105, i oddzielne pole wyszukiwania dla d\u0142ugich pyta\u0144, kt\u00f3re s\u0105 LLM-ami. Nie jestem pewien, czy to ma sens. Prawdopodobnie mia\u0142bym jedno pole wyszukiwania. A je\u015bli to d\u0142ugie pytanie, odpowiadasz odpowiedzi\u0105 typu AI.  <\/p>\n\n<p>A je\u015bli to kr\u00f3tkie pytanie, takie jak LGC 5 65, C3 65 cali, bum, dajesz wynik wyszukiwania, oczywi\u015bcie wykorzystujesz swoj\u0105 si\u0142\u0119, kt\u00f3r\u0105 zazwyczaj masz wysoki udzia\u0142 w rynku. I tak, przemy\u015bl to. Prawdopodobnie indeksowa\u0142bym si\u0119 w LLM-ach, aby uzyska\u0107 darmowy ruch, i opowiem, ile to jest darmowego ruchu, ale nie pozwoli\u0142bym im u\u017cywa\u0107 ci\u0119 do danych treningowych.  <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c jest niuans. Indeksuj, ale nie pozw\u00f3l, aby u\u017cywano ci\u0119 do danych treningowych. Kontroluj do\u015bwiadczenie klienta, co oznacza dwie rzeczy. A, miej niesamowity, wysoki NPS, ale B. Nie monetyzuj nadmiernie, nie podno\u015b cen, prawda? B\u0105d\u017a uczciwy w kwestii tego, ile monetyzujesz. I przemy\u015bl, \u017ce by\u0107 mo\u017ce koszty pozyskania klienta wzrosn\u0105 lub faktycznie si\u0119 zmieni\u0105 i przenios\u0105 si\u0119 z SEM, by\u0107 mo\u017ce SEO, na rzeczy takie jak LLM-y.     <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c wiele rzeczy mo\u017cesz zrobi\u0107, aby si\u0119 chroni\u0107. Teraz wielu ludzi, kt\u00f3rzy si\u0119 martwi\u0105, powiedzia\u0142o: \u201eOch, nie b\u0119d\u0119 si\u0119 indeksowa\u0107 w LLM-ach\u201d, a eBay niedawno podj\u0105\u0142 decyzj\u0119, aby nie indeksowa\u0107 si\u0119 w LLM-ach, podczas gdy Vinted, kt\u00f3ry jest du\u017c\u0105 stron\u0105 og\u0142oszeniow\u0105 we Francji, wiod\u0105c\u0105 stron\u0105 og\u0142oszeniow\u0105 we Francji, zrobi\u0142 co\u015b przeciwnego i w pe\u0142ni si\u0119 zintegrowa\u0142.  <\/p>\n\n<p>A argument, kt\u00f3ry bym przedstawi\u0142, jest taki, \u017ce powiniene\u015b si\u0119 indeksowa\u0107. To niczym nie r\u00f3\u017cni si\u0119 od indeksowania si\u0119 w Google. Je\u015bli faktycznie indeksujesz si\u0119 w Google, nie ma powodu, dla kt\u00f3rego nie powiniene\u015b indeksowa\u0107 si\u0119 w LLM-ach. Teraz, je\u015bli powiedzia\u0142by\u015b mi, \u017ce masz 99% udzia\u0142u w rynku w swojej kategorii, jeste\u015b dominuj\u0105cym graczem i nie chcesz, aby ludzie rozpoczynali wyszukiwanie w tej, swojej podr\u00f3\u017cy gdziekolwiek indziej na Twojej stronie, poniewa\u017c kontrolujesz to do\u015bwiadczenie.   <\/p>\n\n<p>Oczywi\u015bcie, nie indeksuj si\u0119 w Google ani w LLM-ach, ale na poziomie globalnym. Odsetek startup\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 tak du\u017cy udzia\u0142 w rynku i kontrol\u0119, \u017ce mog\u0105 sobie pozwoli\u0107 na to, aby nie by\u0107 indeksowanymi i mie\u0107 darmowy ruch z Google lub LLM-\u00f3w, my\u015bl\u0119, \u017ce jest bardzo niski. Wi\u0119c dla 99% platform handlowych, rekomendacja brzmi: indeksuj si\u0119 w LLM-ach.   Zr\u00f3b to.<\/p>\n\n<p>Prawdopodobnie wymaga naprawy, ochrony lub ponownego przemy\u015blenia. Wielu ludzi m\u00f3wi\u0142o: \u201eOch, ruch z wyszukiwania spada\u201d. Po pierwsze, to nieprawda. Jest zasadniczo p\u0142aski. Wi\u0119c ruch SEO, kt\u00f3ry otrzymujesz, jest p\u0142aski. I tak, kontynuuj prac\u0119 nad SEO, nie ignoruj go. Ale nie ignoruj LLM-\u00f3w.      <\/p>\n\n<p>Obecnie ruch z AI to oko\u0142o 34, czyli jedna trzecia rozmiaru. Jest wi\u0119c ogromny i bardzo szybko ro\u015bnie. Je\u015bli wi\u0119c nie indeksujesz si\u0119, trzymasz ca\u0142y ten dodatkowy ruch z dala od swojej witryny. My\u015bl\u0119 wi\u0119c, \u017ce eBay pope\u0142ni\u0142 b\u0142\u0105d, innymi s\u0142owy. A tak przy okazji, normalnie, czy jest znacznie wi\u0119kszy?     <\/p>\n\n<p>To g\u0142\u00f3wnie mobilne. I dobra wiadomo\u015b\u0107, albo niekoniecznie dobra wiadomo\u015b\u0107 dla nich. Prawdopodobnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 obecnych graczy nie porusza si\u0119 zbyt szybko, nie by\u0142a super inteligentna. Ale Google faktycznie by\u0142 bardzo silny i zda\u0142 sobie spraw\u0119, \u017ce wyszukiwanie, przepraszam. LLM-y i AI to dla nich egzystencjalne zagro\u017cenie.    <\/p>\n\n<p>I tak, faktycznie zacz\u0119li w\u0142\u0105cza\u0107 fragmenty i pokazywa\u0107 najpierw wyniki AI, i byli sk\u0142onni zmniejszy\u0107 liczb\u0119, jak wysoko pojawiaj\u0105 si\u0119 linki sponsorowane. Wi\u0119c Google zdecydowanie ewoluuje, aby by\u0107 najpierw AI, wi\u0119c zdecydowanie powiniene\u015b, jak powiedzia\u0142em, indeksowa\u0107 si\u0119 tam. <\/p>\n\n<p>Jednak do dzi\u015b, pomimo ca\u0142ego szumu wok\u00f3\u0142 tego, \u017ce Claude jest lepszy, itd. Sprawa Claude&#8217;a to tak naprawd\u0119 bardziej gra B2B (co jest zabawnie wa\u017cne, nawiasem m\u00f3wi\u0105c) ni\u017c gra konsumencka. Obecnie po stronie konsumenckiej ChatGPT nadal ma 86% udzia\u0142u w rynku, wi\u0119c tak, by\u0142o sto procent, teraz jest 86%, a Gemini i Claude zyskuj\u0105 udzia\u0142, ale od stosunkowo niskiej podstawy. Trudno mi sobie wyobrazi\u0107, \u017ceby to si\u0119 zmieni\u0142o, chyba \u017ce w OpenAI wydarzy si\u0119 co\u015b naprawd\u0119 bardzo z\u0142ego. Sko\u0144czy im si\u0119 finansowanie z jakiegokolwiek powodu, czego nie przewiduj\u0119. Albo w jaki\u015b spos\u00f3b nast\u0105pi prawdziwa rewolucja w jednym z LLM-\u00f3w, ale nie widz\u0119, \u017ceby to si\u0119 dzia\u0142o. A cz\u0119\u015bciowo powodem, dla kt\u00f3rego uwa\u017cam, \u017ce udzia\u0142y w rynku s\u0105 lepkie, jest to, \u017ce je\u015bli masz sto procent swoich rozm\u00f3w w historii z jednym LLM-em, to ma on tak du\u017c\u0105 wiedz\u0119 o tobie i o tym, kim jeste\u015b, czego chcesz. Zmiana gdziekolwiek, nawet je\u015bli model jest lepszy, doprowadzi\u0142aby do gorszych wynik\u00f3w. I tak w moim przypadku mam tak wiele historii z ChatGPT.       <\/p>\n\n<p>Bardzo trudno jest mi przenie\u015b\u0107 si\u0119 gdziekolwiek indziej, poniewa\u017c jako\u015b\u0107 odpowiedzi, niuanse itd. s\u0105 do\u015b\u0107 znacz\u0105co r\u00f3\u017cne. To powiedziawszy, s\u0105 rzeczy, kt\u00f3rych u\u017cywasz do r\u00f3\u017cnych cel\u00f3w, prawda? Claude jest obecnie lepszy w kodowaniu, wi\u0119c je\u015bli kodujesz, u\u017cywasz kombinacji Claude&#8217;a lub Cursora. Ja w\u0142a\u015bciwie uwielbiam generowanie wideo Sora z twoj\u0105 twarz\u0105 na iOS z ChatGPT.   <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c do wideo faktycznie u\u017cywam ChatGPT. A potem oczywi\u015bcie do obraz\u00f3w. To ciekawe, kiedy\u015b w stu procentach u\u017cywa\u0142em Midjourney. A coraz cz\u0119\u015bciej u\u017cywam GPT opr\u00f3cz Midjourney. Zobaczymy wi\u0119c, jak to si\u0119 rozwinie. Ale tak jak wideo, i oczywi\u015bcie nie jestem profesjonalnym kamerzyst\u0105. Kiedy\u015b bawi\u0142em si\u0119 Runway, a teraz w stu procentach przeszed\u0142em na Source.      <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c to te\u017c ciekawe, jak te rzeczy ewoluuj\u0105 w czasie, gdy zmieniaj\u0105 si\u0119 mo\u017cliwo\u015bci. Ale z perspektywy podstawowego odpowiadania na pytania, trudno sobie wyobrazi\u0107, \u017ceby ludzie si\u0119 przenosili, je\u015bli du\u017co z tego korzystali. To powiedziawszy. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi nie korzysta\u0142a z tego du\u017co. W moim po\u015bcie z zesz\u0142ego tygodnia na temat u\u017cycia AI, jeste\u015bmy jeszcze na bardzo wczesnym etapie.     <\/p>\n\n<p>My\u015bl\u0119, \u017ce 80% \u015bwiatowej populacji nie u\u017cywa\u0142o AI w \u017caden spos\u00f3b. A wi\u0119kszo\u015b\u0107 pozosta\u0142ych to darmowi u\u017cytkownicy jednego z r\u00f3\u017cnych LLM-\u00f3w, co jest stosunkowo niskiej jako\u015bci u\u017cyciem, wyj\u015bciem itd. Wi\u0119c poziom u\u017cycia jest znacznie ni\u017cszy, ni\u017c ludzie my\u015bl\u0105. Chodzi o to, \u017ce my w technologii, czy ludzie w finansach, jeste\u015bmy wczesnymi u\u017cytkownikami i super u\u017cytkownikami.   <\/p>\n\n<p>Ale to nieprawda. Max m\u00f3wi: Hej, mo\u017cesz r\u00f3wnie\u017c eksplorowa\u0107 pami\u0119\u0107 i tworzy\u0107 pe\u0142ny raport danych z OpenAI, co jest mo\u017cliwe. Ale to wymaga pewnego poziomu zaawansowania technicznego, kt\u00f3rego zwykli ludzie nie maj\u0105, prawda? Tak samo jak konfiguracja twojego OpenClaw, gdzie musisz wej\u015b\u0107 do pliku \u017ar\u00f3d\u0142owego i zdefiniowa\u0107 wszystkie osobowo\u015bci i podej\u015bcia oraz spos\u00f3b, w jaki chcesz, aby si\u0119 zachowywa\u0142, a nast\u0119pnie po\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 z backendem, znowu.   <\/p>\n\n<p>Je\u015bli jeste\u015b zwyk\u0142ym cz\u0142owiekiem, to si\u0119 nie wydarzy. \u017baden zwyk\u0142y cz\u0142owiek nie powinien konfigurowa\u0107 OpenClaw. My\u015bl\u0119, \u017ce to nadejdzie. I cho\u0107 podejrzewam, \u017ce nasi przyjaciele z OpenAI i inni mog\u0105 nie pozwoli\u0107 ci w przysz\u0142o\u015bci eksportowa\u0107 pe\u0142nej pami\u0119ci, poniewa\u017c to jest ich blokada. Ale zobaczymy, jak to si\u0119 rozwinie.    <\/p>\n\n<p>Je\u015bli utrzymaj\u0105 ten poziom udzia\u0142u w rynku, my\u015bl\u0119, \u017ce tego nie zrobi\u0105. Je\u015bli nie, prawdopodobnie tak. Tort staje si\u0119 wi\u0119kszy, do czego nawi\u0105zywa\u0142em wcze\u015bniej. Wyszukiwanie jeszcze tak naprawd\u0119 nie spad\u0142o. Mo\u017ce spa\u015b\u0107, ale najwi\u0119kszy spadek, jaki widzia\u0142em, to 3% w niekt\u00f3rych kategoriach witryn.    <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c kontynuuj SEO. Kontynuuj SEM. I indeksuj si\u0119 w LLM-ach. Ja, Max. Nie martw si\u0119. Pe\u0142ny transkrypt tego b\u0119dzie dost\u0119pny w przysz\u0142ym tygodniu na moim blogu, w tym PowerPoint, nawiasem m\u00f3wi\u0105c, lub prezentacja, przez kt\u00f3r\u0105 przechodz\u0119. A nast\u0119pna faza, oczywi\u015bcie, wa\u017cniejsza rzecz, je\u015bli jeste\u015b za\u0142o\u017cycielem marketplace&#8217;u, to tak naprawd\u0119 to, co nadchodzi.      <\/p>\n\n<p>A to, co nadchodzi, to, okej. Wi\u0119c je\u015bli nie martwisz si\u0119 zak\u0142\u00f3ceniami na marketplace&#8217;ach przez LLM-y, poniewa\u017c nie przechwytuj\u0105 one g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci lejka. I nawet je\u015bli przechwytuj\u0105 g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 lejka, nie przechwytuj\u0105 zbyt wiele warto\u015bci, poniewa\u017c ostatecznie masz unikaln\u0105 poda\u017c. Wykonujesz du\u017co pracy, kt\u00f3rej oni nie chc\u0105 wykonywa\u0107, itd.     <\/p>\n\n<p>Co jeszcze powiniene\u015b robi\u0107 dzisiaj, co ca\u0142kowicie zmieni Tw\u00f3j biznes? Jest wi\u0119c sze\u015b\u0107 rzeczy, zabawnie, kt\u00f3re moim zdaniem Ty, jako za\u0142o\u017cyciel marketplace&#8217;u, powiniene\u015b robi\u0107 dzisiaj, a kt\u00f3re ca\u0142kowicie zmieni\u0105 Tw\u00f3j biznes na lepsze. <\/p>\n\n<p>Po pierwsze, handel transgraniczny B. Po drugie, uproszczone oferty. Po trzecie, zwi\u0119kszona jako\u015b\u0107 ofert. Po czwarte, po prostu popraw produktywno\u015b\u0107, popraw w swojej firmie i popraw programowanie obs\u0142ugi klienta, itd. Po pi\u0105te, zwi\u0119ksz przychody, a po sz\u00f3ste, mo\u017ce miej mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u015bledzenia w gospodarce o obiegu zamkni\u0119tym. Pozw\u00f3l, \u017ce wyja\u015bni\u0119, co mam na my\u015bli przez wszystkie sze\u015b\u0107. Wi\u0119c numer jeden, handel transgraniczny.      <\/p>\n\n<p>Je\u015bli by\u0142e\u015b w Europie w dawnych czasach, kiedy prowadzi\u0142em OLX, mieli\u015bmy polsk\u0105 stron\u0119, rumu\u0144sk\u0105 stron\u0119 i ukrai\u0144sk\u0105 stron\u0119. W rzeczywisto\u015bci te strony nadal by\u0142y wiod\u0105cymi graczami w swoich krajach. Ale Europa nie by\u0142a Europ\u0105. Europa by\u0142a koalicj\u0105 r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w i wszystkie by\u0142y niezale\u017cne.   <\/p>\n\n<p>Mia\u0142e\u015b wi\u0119c stron\u0119 francusk\u0105, niemieck\u0105 i brytyjsk\u0105. Ale w dzisiejszych czasach, dzi\u0119ki AI, mo\u017cesz zrobi\u0107 kilka naprawd\u0119 fajnych rzeczy. Mo\u017cesz automatycznie t\u0142umaczy\u0107 oferty, tak \u017ce mo\u017cesz by\u0107 we Francji, a oferta mo\u017ce pochodzi\u0107 z Litwy, Polski czy Rumunii. I mo\u017cesz t\u0142umaczy\u0107 rozmowy mi\u0119dzy u\u017cytkownikami.    <\/p>\n\n<p>Mo\u017cesz mie\u0107 kupuj\u0105cych i sprzedaj\u0105cych z r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w, kt\u00f3rzy rozmawiaj\u0105 w swoim ojczystym j\u0119zyku w ca\u0142kowicie p\u0142ynny spos\u00f3b. Wi\u0119c AI po raz pierwszy pozwala na to, i znowu, to oznacza, \u017ce masz zintegrowan\u0105 wysy\u0142k\u0119 i zintegrowane p\u0142atno\u015bci. Wi\u0119c nie wszystkie firmy to maj\u0105, ale firmy takie jak Wallapop, Vinted czy Ovoko w bran\u017cy cz\u0119\u015bci samochodowych tak.  <\/p>\n\n<p>Je\u015bli spojrzysz na Vinted, to oko\u0142o 10 miliard\u00f3w GMV i my\u015bl\u0119, \u017ce oko\u0142o miliarda przychod\u00f3w netto, i ro\u015bnie jak szalone i jest bardzo dochodowe. Ich si\u0142\u0105 by\u0142o wykorzystanie p\u0142ynno\u015bci z kraju, w kt\u00f3rym dominuj\u0105, jak Francja, aby nast\u0119pnie wej\u015b\u0107 do kraj\u00f3w, do kt\u00f3rych wchodz\u0105, i mie\u0107 poda\u017c i produkty do sprzeda\u017cy od samego pocz\u0105tku.  <\/p>\n\n<p>Teraz dzia\u0142a to tylko dlatego, \u017ce, jak powiedzia\u0142em, bardzo skutecznie zintegrowali p\u0142atno\u015bci i wysy\u0142k\u0119, ale pomaga to, nawet je\u015bli nie aspirujesz. Oczywi\u015bcie Vinted aspiruje do bycia gigantyczn\u0105, transgraniczn\u0105, wielokategoriow\u0105 firm\u0105 o warto\u015bci 50 miliard\u00f3w dolar\u00f3w, by\u0107 mo\u017ce nawet stu miliard\u00f3w dolar\u00f3w.  <\/p>\n\n<p>Ale nawet je\u015bli jeste\u015b jedynym, dominuj\u0105cym graczem w swoim g\u0142\u00f3wnym kraju, jak Wallapop w Hiszpanii, Portugalii, czy Subito we W\u0142oszech. Ale maj\u0105 poda\u017c z Hiszpanii, kt\u00f3ra jest unikalna i interesuj\u0105ca dla ludzi w tych krajach. Wi\u0119c faktycznie uruchomili si\u0119 we W\u0142oszech, w Hiszpanii, w Portugalii, we Francji. I to jest \u017ar\u00f3d\u0142o dodatkowych przychod\u00f3w i dodatkowych korzy\u015bci.    <\/p>\n\n<p>Ovoko zrobi\u0142o to samo w cz\u0119\u015bciach samochodowych. Pozyskuj\u0105 je z Polski i Litwy. Sprzedaj\u0105 do Francji, ale handel transgraniczny, nawet w B2B, ma miejsce, gdzie inwestorzy w firm\u0119 CarOnSale, kt\u00f3ra jest du\u017cym rynkiem B2B dla samochod\u00f3w u\u017cywanych mi\u0119dzy dealerami, a ju\u017c 30% wolumenu to handel transgraniczny.  <\/p>\n\n<p>Drugie du\u017ce trendy i rzeczy, kt\u00f3re ludzie powinni robi\u0107, to upraszczanie ofert, prawda? Stary spos\u00f3b wystawiania na przyk\u0142ad na eBayu polega na tym, \u017ce robi\u0119 20 zdj\u0119\u0107 telefonem. Pisz\u0119 tytu\u0142, pisz\u0119 opis. Wybieram kategori\u0119, wybieram cen\u0119. To du\u017co pracy i mo\u017cesz nie wiedzie\u0107 dok\u0142adnie, jaka jest najlepsza kategoria.    <\/p>\n\n<p>Mo\u017cesz nie zna\u0107 najlepszego sposobu na opisanie tego. Mo\u017cesz nie wiedzie\u0107, jaka jest prawid\u0142owa cena za ten przedmiot, ale w dzisiejszych czasach, zw\u0142aszcza w niekt\u00f3rych bran\u017cach, mo\u017cesz po prostu zrobi\u0107 zdj\u0119cie i bum, automatycznie. Oferta jest dla ciebie tworzona. Kilka przyk\u0142ad\u00f3w to inwestorzy w firm\u0119 o nazwie Rebag i Rebag, kt\u00f3ra jest luksusowym rynkiem u\u017cywanych torebek.   <\/p>\n\n<p>Maj\u0105 t\u0119 sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 o nazwie Clear. Robisz zdj\u0119cie, a ona m\u00f3wi ci, marka, model, cena. Mo\u017cesz u\u017cy\u0107 CollX, narz\u0119dzia, kt\u00f3re skanuje wszystkie twoje karty kolekcjonerskie, m\u00f3wi ci, kt\u00f3ra ma warto\u015b\u0107, i pozwala je natychmiast wystawi\u0107.  Jedna sekunda. \u201eale Vinted przybywa do USA, pytaj\u0105c ludzi, czy chc\u0105 otworzy\u0107 sklep \u201eparcelowy\u201d, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 Amerykan\u00f3w \u201eco?\u201d. S\u0105 wi\u0119c r\u00f3\u017cnice kulturowe. Czy nie potrzebujesz lokalnej sp\u00f3\u0142ki holdingowej?\u201d<\/p>\n\n<p>Tak. Wi\u0119c Vinted wchodz\u0105cy do USA, Connie, mo\u017ce zadzia\u0142a\u0107 lub nie. R\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy USA a Europ\u0105 jest taka. Po pierwsze, w Europie mo\u017cesz wys\u0142a\u0107 co\u015b z Francji na Litw\u0119 za dwa euro. Ich zintegrowana wysy\u0142ka w USA jest bardzo droga. \u015arednia odleg\u0142o\u015b\u0107, na jak\u0105 przedmiot jest wysy\u0142any na eBayu, to chyba oko\u0142o 2000 mil, a \u015bredni koszt wysy\u0142ki to 7 lub 8 dolar\u00f3w, podczas gdy \u015brednia cena na Vinted to oko\u0142o 30-40 euro, czyli oko\u0142o 30-50 dolar\u00f3w. Wi\u0119c to nie pokrywa kosztu wysy\u0142ki 7 dolar\u00f3w.     <\/p>\n\n<p>I tak, cz\u0119\u015bciowo z powodu taryf i koszt\u00f3w wysy\u0142ki z Europy do USA, p\u0142ynno\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 Vinted ma w Europie, nie pozwala na wykorzystanie francuskich ofert do uruchomienia w USA. Wysy\u0142ka jest zbyt droga, plus s\u0105 niedogodno\u015bci i taryfy itd., wi\u0119c ta podstawowa przewaga nie istnieje.<\/p>\n\n<p>I tak my\u015bl\u0119, \u017ce rozwa\u017caj\u0105, o, mo\u017ce mamy lokalne miejsca docelowe, gdzie mo\u017cna odebra\u0107 i zostawi\u0107 lub odebra\u0107 taniej ni\u017c w przypadku wysy\u0142ki przez UPS lub FedEx. Wi\u0119c testuj\u0105 model. W mi\u0119dzyczasie jest gracz, kt\u00f3rego w\u0142a\u015bnie kupi\u0142 eBay.  <\/p>\n\n<p>Nazywa si\u0119 Depop, kt\u00f3ry radzi sobie do\u015b\u0107 dobrze lub bardzo dobrze w USA. Zobaczymy, czy eBay b\u0119dzie dobrym opiekunem Depop w przysz\u0142o\u015bci. Nie postawi\u0142bym przeciwko Vinted. Poniewa\u017c nie zawsze trafiaj\u0105 za pierwszym razem. Na przyk\u0142ad pierwsze kilka razy, pi\u0119\u0107 czy dziesi\u0119\u0107 razy, kiedy wchodzili do Wielkiej Brytanii, ponie\u015bli pora\u017ck\u0119.    <\/p>\n\n<p>Ale w ko\u0144cu to rozgry\u017ali, przej\u0119li rynek i zmia\u017cd\u017cyli dotychczasowych graczy. I maj\u0105 du\u017co pieni\u0119dzy. S\u0105 bardzo inteligentni, s\u0105 dostawc\u0105 niskokosztowym. I prowadzi to m\u00f3j by\u0142y prawy cz\u0142owiek, kt\u00f3ry jest moim Fixerem. I pom\u00f3g\u0142 zbudowa\u0107 i odwr\u00f3ci\u0107 Wallapop razem ze mn\u0105.    <\/p>\n\n<p>Nazywa si\u0119 Thomas. Jest niesamowity. Nie, oczywi\u015bcie jeste\u015bmy stronniczy. A. Kocham Thomasa i B. Jest jednym ze zwyci\u0119zc\u00f3w portfela dla F4 FJ Labs, i my\u015bl\u0119, \u017ce Vinted mo\u017ce przynie\u015b\u0107 ogromny procent portfela. Jestem super optymistyczny. Nie wiem, czy wygraj\u0105 w USA, ale nie postawi\u0142bym przeciwko nim.    <\/p>\n\n<p>Dobrze. Uproszczone oferty, jak powiedzia\u0142em. Teraz, zw\u0142aszcza w bran\u017cach, mo\u017cesz zrobi\u0107 zdj\u0119cie i bum. Dostajesz ofert\u0119, powiniene\u015b to absolutnie zrobi\u0107, poniewa\u017c na marketplace&#8217;ach 99% odwiedzaj\u0105cych to kupuj\u0105cy. Tylko niewielki procent to sprzedawcy, wi\u0119c zazwyczaj jest to mniej wi\u0119cej 99 do 1.   <\/p>\n\n<p>A je\u015bli znacznie u\u0142atwisz sprzeda\u017c, poniewa\u017c to tylko jedno zdj\u0119cie, nagle mo\u017cesz poprawi\u0107 odsetek odwiedzaj\u0105cych, kt\u00f3rzy s\u0105 sprzedawcami. I tak, je\u015bli faktycznie mo\u017cesz zwi\u0119kszy\u0107 wolumen poda\u017cy, to jest fantastyczne. Jak Vinted zarabia pieni\u0105dze? Okej, wi\u0119c Vinted zarabia pieni\u0105dze w ten spos\u00f3b, \u017ce s\u0105 darmowi.   <\/p>\n\n<p>Mo\u017cesz by\u0107 w stu procentach darmowy na Vinted, gdzie nie zarabiaj\u0105 \u017cadnych pieni\u0119dzy. Ich model biznesowy jest wieloaspektowy. Ty, kupuj\u0105cy, masz. R\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 marketplace&#8217;\u00f3w w przesz\u0142o\u015bci m\u00f3wi\u0142a: \u201eOch, wezm\u0119 15% prowizji, 20% prowizji od sprzedawcy\u201d. Zrozumieli, \u017ce zw\u0142aszcza w Europie, gdzie istnieje elastyczno\u015b\u0107 poda\u017cy, je\u015bli pobierzesz du\u017c\u0105 prowizj\u0119, wolumen twojej poda\u017cy spada.    <\/p>\n\n<p>Byli darmowi. Nic nie pobieramy od sprzedawcy. Zamiast tego b\u0119dziemy monetyzowa\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy uzyskuj\u0105 warto\u015b\u0107. Wi\u0119c je\u015bli jeste\u015b kupuj\u0105cym i m\u00f3wisz: \u201eOch, chc\u0119, chc\u0119 depozytu, bo nie jestem pewien, czy chc\u0119 mie\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 zwrotu, i chc\u0119, \u017ceby to zosta\u0142o do mnie wys\u0142ane, i chc\u0119 zap\u0142aci\u0107 kart\u0105 kredytow\u0105, zamiast spotyka\u0107 si\u0119 na ulicy i p\u0142aci\u0107 got\u00f3wk\u0105\u201d.   <\/p>\n\n<p>Zap\u0142acisz dodatkowo. I zazwyczaj pobieraj\u0105 5% plus sta\u0142\u0105 op\u0142at\u0119, plus koszt wysy\u0142ki. Wi\u0119c faktycznie pobieraj\u0105 9% od kupuj\u0105cego. I wi\u0119kszo\u015b\u0107 kupuj\u0105cych w krajach, gdzie s\u0105 dobrze spenetrowani, zdecydowa\u0142a si\u0119 na to. Dodatkowo, sprzedawcy mog\u0105 wybra\u0107, aby by\u0107 widocznymi, p\u0142ac\u0105c za pierwsze kilka miejsc, wi\u0119c gdy to wszystko po\u0142\u0105czysz, mog\u0105 mie\u0107 efektywn\u0105 stawk\u0119 poboru oko\u0142o 10%.    <\/p>\n\n<p>Jak powiedzia\u0142em, 10 miliard\u00f3w GMV i miliard przychod\u00f3w netto, i tak, wiele os\u00f3b sprzedaje lub wystawia na Vinted, poniewa\u017c wola\u0142oby nie wyrzuca\u0107 i znale\u017a\u0107 wspania\u0142y dom. Sprzedaj\u0105 wi\u0119c rzeczy za 3 dolary, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi nie sprzedaje za 3 dolary. Jak powiedzia\u0142em, \u015brednia warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia ING wynosi oko\u0142o 40.  <\/p>\n\n<p>I jest to zar\u00f3wno \u017ar\u00f3d\u0142o rozrywki, jak i \u017ar\u00f3d\u0142o dochodu, pozwalaj\u0105ce ludziom na obieg lub zmian\u0119 koszt\u00f3w na do\u015b\u0107 efektywnej podstawie. Ale zbudowali najta\u0144sz\u0105 infrastruktur\u0119, zar\u00f3wno po stronie rozwoju oprogramowania, obs\u0142ugi klienta, wysy\u0142ki, jak i p\u0142atno\u015bci, co pozwala im zarabia\u0107 pieni\u0105dze nawet przy niskiej \u015bredniej warto\u015bci zam\u00f3wienia. <\/p>\n\n<p>Okej, wi\u0119c numer dwa, u\u017cyj AI do uproszczenia ofert. Numer trzy, mo\u017cesz ulepszy\u0107 swoj\u0105 ofert\u0119. Wi\u0119c to nie tylko robisz zdj\u0119cie, a potem dostajesz ofert\u0119, ale AI faktycznie mo\u017ce przemy\u015ble\u0107.   Dobrze? To jest bi\u017cuteria. Nie tylko robisz zdj\u0119cie na stole. AI sama rozpozna, na kt\u00f3rej stronie sprzedajesz i zmieni t\u0142o.  <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c czasami po prostu tworzy bia\u0142e t\u0142o, ale czasami umie\u015bci to w naturze lub w czym\u015b innym, aby zwi\u0119kszy\u0107 wsp\u00f3\u0142czynnik konwersji. I tak s\u0105 firmy takie jak PhotoRoom, kt\u00f3re robi\u0105 to za Ciebie lub mog\u0105 sprzedawa\u0107 marketplace&#8217;om, aby mog\u0142y poprawi\u0107 jako\u015b\u0107 obraz\u00f3w i zwi\u0119kszy\u0107 wsp\u00f3\u0142czynniki konwersji. <\/p>\n\n<p>Znowu, wszystkie te rzeczy ca\u0142kowicie zmieniaj\u0105 Tw\u00f3j biznes, jak samo wej\u015bcie na rynek transgraniczny mo\u017ce zwi\u0119kszy\u0107 Tw\u00f3j biznes o 30% dzisiaj. Poprawa jako\u015bci ofert, uproszczenie ofert mo\u017ce zwi\u0119kszy\u0107, podwoi\u0107 lub potroi\u0107 liczb\u0119 ofert, kt\u00f3re masz dzisiaj, prawda? Wi\u0119c to nie jest co\u015b, co wydarzy si\u0119 za rok, dwa czy trzy lata.  <\/p>\n\n<p>To ca\u0142kowicie, zabawnie, zmienia Tw\u00f3j biznes, a zmiana wska\u017anika sprzeda\u017cy, wska\u017anika wizyt do zakupu z 2% lub 3% jest gigantyczna. Wi\u0119c wszystkie te rzeczy s\u0105 priorytetem. To, co ma najwi\u0119kszy sens, co nale\u017cy zrobi\u0107. Numer cztery, teraz, wszyscy to robi\u0105, ale kluczowe jest u\u017cycie AI do poprawy obs\u0142ugi klienta.    <\/p>\n\n<p>I tak to widzisz, zainwestowali\u015bmy w firm\u0119, w\u0142a\u015bciwie to jest nast\u0119pny slajd, nazywa si\u0119 Ace Waves. To jest Sierra dla marketplace&#8217;\u00f3w. Zintegrowali si\u0119 z wieloma naszymi marketplace&#8217;ami i obni\u017cyli koszty obs\u0142ugi klienta o 50, 60% w sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy. Wi\u0119c mo\u017cesz faktycznie jednocze\u015bnie obni\u017cy\u0107 koszty obs\u0142ugi klienta, jednocze\u015bnie poprawiaj\u0105c sw\u00f3j NPS.   <\/p>\n\n<p>Wiesz, co jest interesuj\u0105ce, to to, \u017ce tak naprawd\u0119 nie obserwujemy spadku popytu na programist\u00f3w. Widzimy jedynie wzrost produktywno\u015bci programist\u00f3w. Wi\u0119c istniej\u0105cy programi\u015bci robi\u0105 wi\u0119cej, poniewa\u017c u\u017cywaj\u0105 Cursora i Copilota, wi\u0119c koduj\u0105 znacznie szybciej ni\u017c wcze\u015bniej.  <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c popraw produktywno\u015b\u0107 programist\u00f3w, obni\u017c koszty obs\u0142ugi klienta, popraw sw\u00f3j NPS, u\u017cyj narz\u0119dzi do poprawy swojej produktywno\u015bci. I znowu, w pierwszych trzech rzeczach, o kt\u00f3rych rozmawiali\u015bmy, zwi\u0119kszali\u015bmy wolumen, przychody itd. Tutaj obni\u017camy koszty, jednocze\u015bnie poprawiaj\u0105c NPS.  <\/p>\n\n<p>Pi\u0105ta rzecz to kolejny du\u017cy trend na marketplace&#8217;ach: teraz, opr\u00f3cz prowizji, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cesz pobiera\u0107 za kupno i sprzeda\u017c, ludzie sprzedaj\u0105 reklamy.<\/p>\n\n<p>A reklama to produkt o 95% mar\u017cy brutto. Wi\u0119c je\u015bli spojrzysz na Instacart, najwi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107 przychod\u00f3w pochodzi faktycznie od marek kupuj\u0105cych reklamy, aby ich produkty pojawia\u0142y si\u0119 jako pierwsze, i to prawda na Amazonie, to ju\u017c nie jest g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o przychod\u00f3w, ale to generowanie przychod\u00f3w o warto\u015bci wielu miliard\u00f3w dolar\u00f3w, gdzie istniej\u0105cy sprzedawcy na Amazonie kupuj\u0105 sponsorowane miejsca, aby kupuj\u0105cy widzieli ich produkty jako pierwsze i s\u0105 sk\u0142onni p\u0142aci\u0107 za efektywnie pewien procent GMV. <\/p>\n\n<p>Teraz mog\u0105 to by\u0107 p\u0142atno\u015bci na podstawie CPM. Na podstawie CPC, to nie ma znaczenia, ale to jest r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 GMV. Wi\u0119c na Instacart, my\u015bl\u0119, \u017ce oko\u0142o 5% ich GMV pochodzi z reklam, ale to zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 zysk\u00f3w, poniewa\u017c to jest produkt z 95% mar\u017c\u0105 w por\u00f3wnaniu do&#8230;   <\/p>\n\n<p>Je\u015bli pobierasz prowizj\u0119 od transakcji, to jest to produkt z mar\u017c\u0105 mo\u017ce 50-60%, poniewa\u017c masz koszty przetwarzania kart kredytowych, zwroty itd. Jeste\u015bmy wi\u0119c inwestorami w firm\u0119 Topsort, i jeste\u015bmy inwestorami we wszystkie firmy, kt\u00f3re tutaj wyr\u00f3\u017cniam. A Topsort w zasadzie wykona\u0142 ca\u0142\u0105 prac\u0119, aby faktycznie zoptymalizowa\u0107 Twoje przychody poprzez sprzeda\u017c reklam, i to jest faktycznie bardziej skomplikowana kwestia pracy, ni\u017c my\u015blisz, poniewa\u017c je\u015bli sprzedajesz na podstawie CPC. To, co optymalizujesz, to ani CPC, ani wsp\u00f3\u0142czynnik klikalno\u015bci. To faktycznie CPC razy wsp\u00f3\u0142czynnik klikalno\u015bci. I tak musisz dowiedzie\u0107 si\u0119, kt\u00f3re reklamy b\u0119d\u0105 dobrze klikane i automatycznie umie\u015bci\u0107 odpowiednie reklamy jako pierwsze, a Topsort wykonuje niesamowit\u0105 prac\u0119, pomagaj\u0105c marketplace&#8217;om doda\u0107 warstw\u0119 przychod\u00f3w z reklam do ich biznesu.     <\/p>\n\n<p>A tak przy okazji, przysz\u0142o\u015b\u0107 marketplace&#8217;\u00f3w to coraz wi\u0119cej r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w strumieni przychod\u00f3w, od finansowania, przez prowizje, po by\u0107 mo\u017ce op\u0142aty za wystawianie, po reklamy itd., aby Tw\u00f3j efektywny wska\u017anik poboru nie by\u0142 zbyt wysoki, ale wystarczaj\u0105co wysoki i wystarczaj\u0105co dochodowy, aby\u015b m\u00f3g\u0142 skalowa\u0107 biznes.<\/p>\n\n<p>I ostatnia rzecz, znowu, nie gwarantowana, ale s\u0105 ciekawe przypadki u\u017cycia, gdzie faktycznie mo\u017cesz \u015bledzi\u0107 przedmiot. Wi\u0119c posiadasz, gdy go kupujesz, masz dow\u00f3d w\u0142asno\u015bci, a nast\u0119pnie mo\u017cesz jednym klikni\u0119ciem sprzeda\u0107 go na innym marketplace, przenie\u015b\u0107 dow\u00f3d w\u0142asno\u015bci na kogo\u015b innego. <\/p>\n\n<p>I tak widzimy, \u017ce to zaczyna si\u0119 dzia\u0107. Oznacza to, \u017ce m\u00f3wi\u0105 o nakazaniu tego w Europie. Ale m\u00f3wimy o tym, \u017ce zaczynamy to widzie\u0107. R\u00f3\u017cne firmy, takie jak Tings, kt\u00f3ra, jak s\u0105dz\u0119, jest w krajach nordyckich. Regularnie, co sprawia, \u017ce gospodarka o obiegu zamkni\u0119tym jest bezpieczniejsza, bardziej godna zaufania, poniewa\u017c teraz wiesz, o, to jest faktycznie w\u0142a\u015bciciel tego przedmiotu. A potem, gdy dostajesz w\u0142asno\u015b\u0107, daje ci to pewien poziom zaufania.     <\/p>\n\n<p>Wszystko to, aby powiedzie\u0107, jak powiedzia\u0142em, gdybym dzisiaj by\u0142 za\u0142o\u017cycielem marketplace&#8217;u, zamiast si\u0119 martwi\u0107, indeksowa\u0142bym si\u0119 w LLM-ach. Nadal koncentrowa\u0142bym si\u0119 na budowaniu r\u00f3\u017cnej poda\u017cy, dodawaniu us\u0142ug o warto\u015bci dodanej i wykonywaniu pracy, kt\u00f3rej LLM-y nie chc\u0105 wykonywa\u0107. <\/p>\n\n<p>A potem natychmiast zrobi\u0142bym takie rzeczy, jak handel transgraniczny, uproszczone oferty i jako\u015b\u0107 ofert. Zoptymalizowa\u0142bym obs\u0142ug\u0119 klienta, zoptymalizowa\u0142bym programowanie, doda\u0142bym strumienie przychod\u00f3w z reklam i zbudowa\u0142bym wewn\u0119trzne silniki rekomendacji oraz uzyska\u0142bym pewn\u0105 ilo\u015b\u0107 AO teraz. <\/p>\n\n<p>AEO, jest wielu dostawc\u00f3w, kt\u00f3rzy nie s\u0105 wyra\u017anie dobrzy. Ludzie, kt\u00f3rych najbardziej lubi\u0119, to Graphite HQ, my\u015bl\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bnie si\u0119 reorganizuj\u0105. Wi\u0119c je\u015bli szukasz dobrego AEO, porozmawiaj z Graphite HQ, a oni mog\u0105 pom\u00f3c. Ale niezale\u017cnie od tego, indeksuj si\u0119. Ale nie pozw\u00f3l, aby LLM-y u\u017cywa\u0142y Ci\u0119 do danych treningowych.    <\/p>\n\n<p>To ko\u0144czy temat marketplace&#8217;\u00f3w w erze AI. Ale o czym chc\u0119 porozmawia\u0107 dalej, co jest nieco nie na temat, to jakie rzeczy inwestowali\u015bmy w tym szalonym \u015bwiecie AI, kt\u00f3re nie s\u0105 AI i niekt\u00f3re nie s\u0105 marketplace&#8217;ami, a kt\u00f3re nadal uwa\u017cam za naprawd\u0119 interesuj\u0105ce. <\/p>\n\n<p>Podczas gdy ca\u0142e powietrze zosta\u0142o poch\u0142oni\u0119te przez AI. Kilka ciekawych przyk\u0142ad\u00f3w: Palmstreet. Palmstreet to handel na \u017cywo, strumieniowanie wideo na \u017cywo, g\u0142\u00f3wnie do sprzeda\u017cy rzadkich ro\u015blin, i bardzo szybko rozwin\u0119li si\u0119 od zera do ponad 10 milion\u00f3w miesi\u0119cznie. I jest w tym logika.   <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c handel na \u017cywo to co\u015b, co przez najd\u0142u\u017cszy czas dzia\u0142a\u0142o tylko w Chinach, i takie rzeczy jak Taobao, 25% transakcji to by\u0142 handel, a ludzie m\u00f3wili lub odrzucali to jako, och, to jest unikalne chi\u0144skie zachowanie. Ale s\u0105 kategorie, gdzie to ma sens, prawda? Je\u015bli sprzedajesz rzadk\u0105 ro\u015blin\u0119, kt\u00f3ra ma wysok\u0105 \u015bredni\u0105 warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia, mo\u017cesz sobie wyobrazi\u0107, \u017ce poznanie historii, sk\u0105d pochodzi, jak si\u0119 ni\u0105 opiekowa\u0107, itd., ma du\u017co sensu.  <\/p>\n\n<p>I zaspokajali potrzeby zamo\u017cnych kobiet w wieku dwudziestu, trzydziestu i czterdziestu lat, kt\u00f3re faktycznie wydaj\u0105 sporo co sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy. Maj\u0105 te profesjonalne sklepy, kt\u00f3re sprzedaj\u0105, prowadz\u0105c dwa strumienie tygodniowo, i sprzedaj\u0105 tysi\u0105ce i tysi\u0105ce dolar\u00f3w miesi\u0119cznie.  <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c biznes radzi sobie bardzo dobrze, ca\u0142kowicie pod radarem i ro\u015bnie bardzo \u0142adnie. Ale znowu, nie ro\u015bnie od 10 milion\u00f3w do stu milion\u00f3w do miliarda, a la Cursor, Lovable, itd. Ale to s\u0105 rzeczy, kt\u00f3re krok po kroku buduj\u0105 ciekawe sposoby atakowania dotychczasowych graczy.  <\/p>\n\n<p>\u00c0 la Etsy z r\u00f3\u017cnymi podej\u015bciami. Kolejna du\u017ca firma lub inna interesuj\u0105ca firma, w kt\u00f3r\u0105 zainwestowali\u015bmy. Kontynuuj\u0105c platform\u0119 lub kategori\u0119 transmisji na \u017cywo, handlu na \u017cywo, Whatnot jest tutaj dominuj\u0105cym graczem. S\u0105 numerem jeden, firm\u0105 zajmuj\u0105c\u0105 si\u0119 transmisjami na \u017cywo przedmiot\u00f3w kolekcjonerskich z miliardami GMV.   <\/p>\n\n<p>I zainwestowali\u015bmy w Troffee, kt\u00f3re jest Whatnot dla Bliskiego Wschodu. Znowu, wczesne dni, ale interesuj\u0105ce. <\/p>\n\n<p>I Connie, widzia\u0142em tw\u00f3j komentarz. Pozw\u00f3l, \u017ce wr\u00f3c\u0119, \u017ceby ludzie mogli zobaczy\u0107 pytanie. Tak, Whatnot live jest dok\u0142adnie w tej kategorii. Fanatics r\u00f3wnie\u017c uruchamia t\u0119 kategori\u0119, kt\u00f3r\u0105 kupili z Fanatics live, znacznie mniejsz\u0105.   <\/p>\n\n<p>Kupili firm\u0119, \u017ceby to zrobi\u0107. Wi\u0119c Whatnot jest zdecydowanie dominuj\u0105cym graczem w tej kategorii. Teraz zaczynamy to widzie\u0107 zar\u00f3wno w bran\u017cach, jak i w innych regionach geograficznych.  <\/p>\n\n<p>Kolejna ciekawa firma. Zainwestowali\u015bmy w firm\u0119 o nazwie Garage. Garage to marketplace dla woz\u00f3w stra\u017cackich i sprz\u0119tu przeciwpo\u017carowego.  <\/p>\n\n<p>Kiedy\u015b by\u0142o tak, \u017ce w USA stra\u017ce po\u017carne by\u0142y finansowane lokalnie i mia\u0142e\u015b bogate dzielnice z du\u017c\u0105 ilo\u015bci\u0105 darowizn, gdzie kupowano najnowszy sprz\u0119t, a potem mia\u0142e\u015b stosunkowo biedne dzielnice, gdzie mieli naprawd\u0119 z\u0142y sprz\u0119t. I tak kiedy\u015b ludzie sprzedawali tylko na przyk\u0142ad na Facebook Marketplace. <\/p>\n\n<p>Ich w\u00f3z stra\u017cacki i w\u00f3z stra\u017cacki kosztuj\u0105 \u015brednio oko\u0142o 30 tys. dolar\u00f3w. I to, co ten niesamowity za\u0142o\u017cyciel wymy\u015bli\u0142, to: okej. Aby odblokowa\u0107 rynek, musz\u0119 faktycznie dostarczy\u0107, musz\u0119 znale\u017a\u0107, zintegrowa\u0107 wysy\u0142k\u0119, gwarancj\u0119 dostawy itd. Wi\u0119c dostarczaj\u0105 wozy stra\u017cackie na platformie, kt\u00f3ra jest oczywi\u015bcie specjalna, i dostarczaj\u0105 je kupuj\u0105cym.   <\/p>\n\n<p>I tak stworzyli marketplace B2B dla woz\u00f3w stra\u017cackich ze \u015bredni\u0105 warto\u015bci\u0105 zam\u00f3wienia 30 tys. dolar\u00f3w, a \u015brednio ka\u017cdy w\u00f3z stra\u017cacki jest wysy\u0142any na prawie 2000 mil. I tak, integruj\u0105c warstw\u0119 us\u0142ug, byli w stanie odblokowa\u0107 marketplace. Inne fajne rzeczy: Pickle. Pickle to marketplace peer-to-peer o stosunkowo wysokiej klasy wypo\u017cyczaniu i po\u017cyczaniu sukienek.    <\/p>\n\n<p>Kiedy\u015b by\u0142o Rent the Runway, ale Rent the Runway ma w\u0142asne zapasy. I ludzie pr\u00f3bowali tego pomys\u0142u wiele razy wcze\u015bniej i nigdy nie dzia\u0142a\u0142o. I nigdy nie dzia\u0142a\u0142o, poniewa\u017c nie by\u0142o infrastruktury logistycznej handlu zwrotnego, kt\u00f3ra by\u0142aby wystarczaj\u0105co tania, a ludzie sobie nie ufali.  <\/p>\n\n<p>Ale wystarczaj\u0105co du\u017co wymiany zachowa\u0144 w zakresie ludzi ch\u0119tnych do bycia wo\u017conymi przez innych ludzi, jak Uber, lub chodzenia do dom\u00f3w ludzi, jak Airbnb, sprawi\u0142o, \u017ce nadszed\u0142 czas, a logistyka zwrotna dzia\u0142a wystarczaj\u0105co dobrze, \u017ce stworzyli rynek wynajmu peer-to-peer, kt\u00f3ry dzia\u0142a bardzo dobrze, zw\u0142aszcza w miastach, gdzie chcesz wygl\u0105da\u0107 \u015bwietnie, itd.<\/p>\n\n<p>LA, Nowy Jork, oczywi\u015bcie Miami to miejsca, gdzie Pickle dzia\u0142a dobrze i bardzo szybko ro\u015bnie.<\/p>\n\n<p>Clutch to Carvana dla Kanady. Carvana jest interesuj\u0105ca, poniewa\u017c przeszli od ulubie\u0144ca do&#8230; przeszli od zera do bohatera, z powrotem do zera, a potem znowu do bohatera, z powrotem do zera, a teraz s\u0105 warci oko\u0142o stu miliard\u00f3w. <\/p>\n\n<p>Zar\u00f3wno zasiali\u015bmy, jak i mark\u0119, a potem rekapitalizowali\u015bmy Carvana Canada, i radz\u0105 sobie \u015bwietnie, osi\u0105gaj\u0105c miliard dolar\u00f3w sprzeda\u017cy. W\u0142a\u015bnie zako\u0144czyli rund\u0119 o warto\u015bci ponad miliarda. I lubi\u0119 rynek kanadyjski bardziej ni\u017c ameryka\u0144ski, poniewa\u017c nie ma tam CarMaxa. Nie ma konkurencji.   <\/p>\n\n<p>S\u0105 wi\u0119c Carvan\u0105 Kanady z udzia\u0142em w rynku poni\u017cej 1% i bez CarMaxa. I tak my\u015bl\u0119, \u017ce ta firma absolutnie odniesie sukces. <\/p>\n\n<p>Kolejna fajna firma, Manual. Manual jest jak Hims, czyli ty. Po\u0142\u0105czenie lek\u00f3w na wypadanie w\u0142os\u00f3w, TRT i zaburzenia erekcji. Zacz\u0119li w Wielkiej Brytanii, a najwi\u0119kszym rynkiem jest Brazylia.   <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c pomy\u015bl o Ro lub Hims dla Brazylii w Wielkiej Brytanii. Znowu, za\u0142o\u017cyciele s\u0105 niesamowici. Wprowadzaj\u0105 produkty w r\u00f3\u017cnych kategoriach. W przysz\u0142o\u015bci b\u0119d\u0105 u\u017cywa\u0107 inhibitor\u00f3w GLP-1. \u00c0 la Ozempic, niesamowita firma. R\u00f3wnie\u017c radzi sobie niezwykle dobrze. Wi\u0119c wszystkie te firmy nie s\u0105 AI w \u017caden spos\u00f3b, kszta\u0142cie ani formie, z wyj\u0105tkiem tego, \u017ce wszystkie u\u017cywaj\u0105 AI.      <\/p>\n\n<p>I o to mi w\u0142a\u015bnie chodzi\u0142o \u2013 wykorzystywa\u0107 AI, aby by\u0107 bardziej efektywnym, zwi\u0119ksza\u0107 przychody, przekracza\u0107 granice itd. Pomijaj\u0105c firm\u0119, kt\u00f3r\u0105 pomog\u0142em zbudowa\u0107, tokenizujemy aktywa finansowe, a wiele z nich to ameryka\u0144skie aktywa finansowe. Udost\u0119pniamy wi\u0119c oszcz\u0119dno\u015bci typu ameryka\u0144skiego reszcie \u015bwiata, prawda?  <\/p>\n\n<p>Je\u015bli jeste\u015b w Argentynie, Wenezueli czy Afryce, tak naprawd\u0119 nie masz dost\u0119pu do ameryka\u0144skich produkt\u00f3w finansowych. Nie mo\u017cesz otworzy\u0107 konta w Charles Schwab, a cz\u0119sto masz do czynienia z arbitralnym ryzykiem, konfiskat\u0105 aktyw\u00f3w. Masz wysok\u0105 inflacj\u0119, wi\u0119c na razie dajemy ci baz\u0119 dolarow\u0105, a docelowo inne waluty, produkty inwestycyjne. Tokenizujemy wi\u0119c produkty inwestycyjne, aby zapewni\u0107 ci zyski i mo\u017cliwo\u015bci oszcz\u0119dzania oraz inwestowania na ca\u0142ym \u015bwiecie. G\u0142\u00f3wnym przypadkiem u\u017cycia w tej chwili s\u0105 bardziej, nie do ko\u0144ca Degen, ale bardziej wyrafinowani inwestorzy o kr\u00f3tszym horyzoncie, kt\u00f3rzy chc\u0105 rozs\u0105dnie wysokich zysk\u00f3w przy niskim ryzyku i mog\u0105 je zap\u0119tla\u0107.    <\/p>\n\n<p>Ale w d\u0142u\u017cszej perspektywie chodzi o demokratyzacj\u0119 dost\u0119pu do inwestycji i oszcz\u0119dno\u015bci na poziomie globalnym. Inn\u0105 fajn\u0105 firm\u0105, w kt\u00f3r\u0105 inwestujemy, jest Boom Supersonic. Widzieli\u015bmy Boom w YC na pocz\u0105tku. I by\u0142o wiele powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych to nie mia\u0142o sensu, prawda? Potrzebna by\u0142a licencja, nie wolno by\u0142o mie\u0107 nadd\u017awi\u0119kowego huku nad USA, potrzebne by\u0142y zmiany w prawie itd. Zainwestowali\u015bmy wi\u0119c, gdy nast\u0105pi\u0142 punkt zwrotny, i by\u0142 to podw\u00f3jny punkt zwrotny. USA zmienia\u0142y prawo, aby zezwoli\u0107 na loty nadd\u017awi\u0119kowe nad USA, a jednocze\u015bnie zdali sobie spraw\u0119, \u017ce mog\u0105 u\u017cy\u0107 swojego specjalnego silnika do zasilania centr\u00f3w danych i zacz\u0119li otrzymywa\u0107 ogromne kontrakty na zasilanie centr\u00f3w danych AI.      <\/p>\n\n<p>I tak zainwestowali\u015bmy wtedy, gdy biznes zacz\u0105\u0142 si\u0119 rozwija\u0107. Base Power, kt\u00f3ra odnosi\u0142a sukcesy jako neo-utility z domowym zasilaniem awaryjnym, prawdopodobnie najgor\u0119tsza firma w sektorze energetycznym. Zainwestowali\u015bmy w Neobank w Meksyku, prowadzony przez by\u0142ych za\u0142o\u017cycieli niesamowitej firmy FinTech w Rosji, kt\u00f3rzy oczywi\u015bcie opu\u015bcili Rosj\u0119, aby to zrobi\u0107, i odnosz\u0105 ogromne sukcesy.  <\/p>\n\n<p>A co ciekawe w tego typu firmach, to to, \u017ce okazuj\u0105 si\u0119 znacznie wi\u0119ksze, ni\u017c mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107. Wygrywaj\u0105 w tak wielu r\u00f3\u017cnych sektorach finansowych. Sp\u00f3jrz na Newbank w Brazylii czy Revolut w Europie \u2013 to firmy warte ponad 50 miliard\u00f3w dolar\u00f3w. A Plata ma szans\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 to samo w Meksyku.   <\/p>\n\n<p>Numerai, kt\u00f3ry jest w rzeczywisto\u015bci AI, to taki fundusz hedgingowy zbudowany przez masy, gdzie ludzie przesy\u0142aj\u0105 swoje r\u00f3\u017cne modele, a nast\u0119pnie p\u0142aci si\u0119 ludziom, kt\u00f3rzy przesy\u0142aj\u0105 modele, na podstawie osi\u0105gni\u0119tych zwrot\u00f3w \u2013 r\u00f3wnie\u017c radzi sobie naprawd\u0119 dobrze. Jeste\u015bmy te\u017c w Somos, kt\u00f3ry jest tanim dostawc\u0105 infrastruktury \u015bwiat\u0142owodowej w Kolumbii. <\/p>\n\n<p>W Kolumbii, zacz\u0119li w Medell\u00edn, w kraju, gdzie wiele rzeczy jest zepsutych, a oni maj\u0105 najni\u017csze koszty instalacji \u015bwiat\u0142owod\u00f3w na \u015bwiecie, radz\u0105 sobie niezwykle dobrze i rosn\u0105 jak szaleni. Sprzedaj\u0119 wi\u0119c mn\u00f3stwo super fajnych rzeczy, kt\u00f3re si\u0119 dziej\u0105, gdzie inwestor w par\u0119, kt\u00f3ra zasadniczo pomaga ludziom dowiedzie\u0107 si\u0119, co powinni robi\u0107 z AI w r\u00f3\u017cnych typach firm. <\/p>\n\n<p>A potem Fleequid, kt\u00f3ry jest rynkiem B2B u\u017cywanych autobus\u00f3w w Europie. Dzieje si\u0119 wi\u0119c wiele interesuj\u0105cych rzeczy poza \u015bwiatem fundamentalnych modeli i LLM-\u00f3w, a w rzeczywisto\u015bci wszyscy ci ludzie u\u017cywaj\u0105 AI, aby robi\u0107 rzeczy lepiej i ciekawiej. Daje to poczucie zar\u00f3wno tego, co marketizacja mo\u017ce zrobi\u0107 w erze AI, ale tak\u017ce jakie interesuj\u0105ce rzeczy dziej\u0105 si\u0119 poza podstawowymi modelami LLM, o kt\u00f3rych wszyscy m\u00f3wi\u0105.  <\/p>\n\n<p>Zrobi\u0119 tu na chwil\u0119 przerw\u0119. Zobacz\u0119, czy kto\u015b ma jeszcze jakie\u015b pytania, a je\u015bli nie, zako\u0144cz\u0119 ten stream. Nast\u0119pny stream, kt\u00f3ry planuj\u0119 zrobi\u0107 w przysz\u0142ym tygodniu, b\u0119dzie sesj\u0105 \u201eZapytaj mnie o wszystko\u201d. Prawdopodobnie w przysz\u0142y czwartek w po\u0142udnie om\u00f3wimy. Tak, w\u0142a\u015bciwie wszystko, o co pytali\u015bcie, co dzieje si\u0119 na \u015bwiecie w szerokim uj\u0119ciu.    <\/p>\n\n<p>Wi\u0119c tym samym zako\u0144cz\u0119 ten stream. Dzi\u0119kuj\u0119 za do\u0142\u0105czenie w tym tygodniu i do zobaczenia w przysz\u0142ym tygodniu. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W ci\u0105gu ostatnich kilku tygodni pojawi\u0142a si\u0119 rosn\u0105ca narracja, argumentuj\u0105ca, \u017ce AI mo\u017ce zdestabilizowa\u0107 gospodark\u0119 i zak\u0142\u00f3ci\u0107 ca\u0142e modele biznesowe. W zesz\u0142ym tygodniu opublikowa\u0142em sw\u00f3j pogl\u0105d, \u017ce AI znacznie bardziej prawdopodobnie b\u0119dzie rewolucj\u0105 produktywno\u015bci ni\u017c za\u0142amaniem gospodarczym. Ale co to konkretnie oznacza dla platform handlowych? Wielu za\u0142o\u017cycieli pyta: W tym odcinku omawiam: Je\u015bli budujesz, inwestujesz lub prowadzisz platform\u0119 handlow\u0105, ten odcinek jest dla Ciebie! W celach informacyjnych za\u0142\u0105czam slajdy, kt\u00f3rych u\u017cy\u0142em podczas odcinka. Je\u015bli wolisz, mo\u017cesz ods\u0142ucha\u0107 odcinek we wbudowanym odtwarzaczu podcast\u00f3w. Opr\u00f3cz powy\u017cszego filmu na YouTube i wbudowanego odtwarzacza podcast\u00f3w, mo\u017cesz tak\u017ce s\u0142ucha\u0107 podcastu w iTunes i Spotify. Transkrypcja<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":67268,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[304,721],"tags":[],"class_list":["post-66998","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-zabawa-z-jednorozcami","category-rynki-zbytu"],"acf":[],"contentUpdated":"Odcinek 52: Platformy handlowe w erze AI. Categories - Zabawa z jednoro\u017ccami, Rynki zbytu. Date-Posted - 2026-03-10T13:57:10 . \n W ci\u0105gu ostatnich kilku tygodni pojawi\u0142a si\u0119 rosn\u0105ca narracja, argumentuj\u0105ca, \u017ce AI mo\u017ce zdestabilizowa\u0107 gospodark\u0119 i zak\u0142\u00f3ci\u0107 ca\u0142e modele biznesowe. W zesz\u0142ym tygodniu opublikowa\u0142em sw\u00f3j pogl\u0105d, \u017ce AI znacznie bardziej prawdopodobnie b\u0119dzie rewolucj\u0105 produktywno\u015bci ni\u017c za\u0142amaniem gospodarczym. \n Ale co to konkretnie oznacza dla platform handlowych?\n Wielu za\u0142o\u017cycieli pyta:\n Czy LLM-y przejm\u0105 odkrywanie?\n Czy AI obni\u017cy stawki prowizji?\n Czy ruch przeniesie si\u0119 z platform?\n Jak obronne s\u0105 platformy handlowe w \u015bwiecie natywnym dla AI?\n W tym odcinku omawiam:\n Dlaczego wi\u0119kszo\u015b\u0107 obaw dotycz\u0105cych dezintermediacji platform handlowych przez AI jest przesadzona.\n Gdzie AI zagra\u017ca mar\u017com platform handlowych.\n Strukturalne przewagi, kt\u00f3re platformy handlowe zachowuj\u0105.\n Natychmiastowe mo\u017cliwo\u015bci, jakie AI stwarza dla p\u0142ynno\u015bci, handlu transgranicznego i rentowno\u015bci.\n Co za\u0142o\u017cyciele powinni zrobi\u0107 teraz.\n Je\u015bli budujesz, inwestujesz lub prowadzisz platform\u0119 handlow\u0105, ten odcinek jest dla Ciebie!\n W celach informacyjnych za\u0142\u0105czam slajdy, kt\u00f3rych u\u017cy\u0142em podczas odcinka.\n \t\t\n \t\t\t\n \t\t\t\n \t\t\n \t\t\n Je\u015bli wolisz, mo\u017cesz ods\u0142ucha\u0107 odcinek we wbudowanym odtwarzaczu podcast\u00f3w.\n Opr\u00f3cz powy\u017cszego filmu na YouTube i wbudowanego odtwarzacza podcast\u00f3w, mo\u017cesz tak\u017ce s\u0142ucha\u0107 podcastu w iTunes i Spotify.\n Transkrypcja\n Cze\u015b\u0107 wszystkim. Mam nadziej\u0119, \u017ce masz wspania\u0142y tydzie\u0144. Zasadniczo, w ci\u0105gu ostatnich kilku tygodni by\u0142o wiele zamieszania i obaw, \u017ce AI przejmie \u015bwiat. B\u0119dzie 90% bezrobocia, wielki kryzys, cokolwiek, a ja fundamentalnie nie zgadzam si\u0119 z t\u0105 tez\u0105 i perspektyw\u0105. \n Dlatego w zesz\u0142ym tygodniu po\u015bwi\u0119ci\u0142em czas na napisanie wpisu na blogu na temat wp\u0142ywu AI i faktu, \u017ce znacznie bardziej prawdopodobne jest, \u017ce doprowadzi ona do rewolucji produktywno\u015bci ni\u017c do za\u0142amania. Teraz, pytanie uzupe\u0142niaj\u0105ce, kt\u00f3re zadaj\u0105 ludzie w technologii i na platformach handlowych, brzmi: jaki jest wp\u0142yw AI na platformy handlowe?  \n Skupia\u0142em si\u0119 na przemy\u015bleniu: w \u015bwiecie, w kt\u00f3rym wszyscy martwi\u0105 si\u0119 i koncentruj\u0105 na LLM-ach, a w\u0142a\u015bciwie ludzie obawiaj\u0105 si\u0119, \u017ce zast\u0105pi\u0105 one g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego itd., jaki jest rzeczywisty wp\u0142yw? I zda\u0142em sobie spraw\u0119, \u017ce moja teza, perspektywa, a tak\u017ce to, co widz\u0119 na co dzie\u0144, jest tak g\u0142\u0119boko odmienne od najgorszych scenariuszy, jakie ludzie maj\u0105 w g\u0142owach.  \n Dlatego chcia\u0142em podzieli\u0107 si\u0119 wp\u0142ywem AI na platformy handlowe. Bez dalszych ceregieli, zaczynajmy. \n Witamy w Odcinku 52, Platformy handlowe w erze AI.\n Pozw\u00f3lcie, \u017ce zaczn\u0119 od pokazania mojej prezentacji, aby\u015bcie mieli poj\u0119cie, co si\u0119 dzieje. I dobrze. Zacznijmy od tego, gdzie znajduje si\u0119 rynek. I wyra\u017anie jeste\u015bmy w \u015brodku ba\u0144ki AI, gdzie wszystko kr\u0119ci si\u0119 wok\u00f3\u0142 AI, ca\u0142y czas AI. Wi\u0119c je\u015bli cofniesz si\u0119 i spojrzysz na to, gdzie jest rynek, dolary venture odzyskuj\u0105 si\u0142y.    \n I wzros\u0142y z najni\u017cszych poziom\u00f3w, powiedzmy, 2022 roku. Ale g\u0142\u00f3wnie w USA i praktycznie wszystko w AI. Wi\u0119c widzicie, wszystko idzie w g\u00f3r\u0119, jak rozmiary rund, wyceny itd., ale nap\u0119dzane przez AI. Wi\u0119c je\u015bli spojrzycie na pierwsze dziewi\u0119\u0107 miesi\u0119cy zesz\u0142ego roku, 75% zainwestowanych dolar\u00f3w trafi\u0142o do startup\u00f3w AI.   \n Wi\u0119c by\u0142o to do\u015b\u0107 szalone. A na poziomie globalnym oko\u0142o 50% finansowania trafi\u0142o do AI, i to jest ogromny wzrost. A je\u015bli spojrzycie na YC, my\u015bl\u0119, \u017ce 95% startup\u00f3w w YC w zesz\u0142ym roku by\u0142o firmami zwi\u0105zanymi z AI. Co ciekawe, wi\u0119kszo\u015b\u0107 kapita\u0142u trafi\u0142a do bardzo niewielu firm, takich jak Anthropic i OpenAI, ale tak\u017ce Cursor, Lovable itd.   \n Wi\u0119c wi\u0119ksze modele, ponad po\u0142owa kapita\u0142u trafi\u0142a do rund powy\u017cej 500 milion\u00f3w. Wi\u0119c to by\u0142o ca\u0142y czas AI, a najwi\u0119ksze firmy przechwytywa\u0142y najwi\u0119cej warto\u015bci lub najwi\u0119ksz\u0105 ilo\u015b\u0107 finansowania. Oczywi\u015bcie, by\u0142a ogromna runda dla OpenAI. Obecnie trwaj\u0105 prace nad rund\u0105 dla Anthropic.   \n Wi\u0119c nadal jest to wysoce skoncentrowane. Tak, g\u0142\u00f3wnie modele fundamentalne.  \n Teraz, trendy, kt\u00f3re obserwujemy z perspektywy tego, w co ludzie inwestuj\u0105 poza modelami fundamentalnymi, to Lovable i Cursive dla X. Wi\u0119c kodowanie wertykalne lub quasi-no-code kodowanie dla stron na poziomie wertykalnym wychodzi na pierwszy plan.\n Wykorzystanie AI do poprawy produktywno\u015bci istniej\u0105cych bran\u017c staje si\u0119 coraz wi\u0119ksze. Wyobra\u017acie sobie firmy AI, kt\u00f3re pomagaj\u0105 w przep\u0142ywach pracy w budownictwie, gdzie generalni wykonawcy i podwykonawcy mog\u0105 by\u0107 na tej samej stronie i dok\u0142adnie widzie\u0107, kto co robi, upraszczaj\u0105c wszystkie procesy pracy. \n Agenci zarz\u0105dzaj\u0105cy innymi agentami, a potem og\u00f3lne rzeczy w zakresie zgodno\u015bci, zaufania itd. A najwi\u0119kszym trendem w ostatnich tygodniach i miesi\u0105cach by\u0142 OpenClaw. OpenClaw, ten open source&#8217;owy lokalny, mo\u017ce by\u0107 na lokalnym komputerze, mo\u017ce by\u0107 na wirtualnym serwerze prywatnym.  \n Agent, kt\u00f3ry zasadniczo dzia\u0142a jako Tw\u00f3j osobisty asystent, jest super zdolny i mo\u017ce robi\u0107 mn\u00f3stwo innych rzeczy. Nadal jest do\u015b\u0107 trudny do skonfigurowania i wymaga sporo treningu. Istniej\u0105 r\u00f3wnie\u017c do\u015b\u0107 fundamentalne obawy dotycz\u0105ce bezpiecze\u0144stwa, ale za\u0142o\u017cyciel OpenClaw zosta\u0142 w\u0142a\u015bnie zatrudniony przez OpenAI.  \n I jestem prawie pewien, \u017ce wszystkie podstawowe modele fundamentalne b\u0119d\u0105 mia\u0142y odpowiednik typu OpenClaw, gdzie b\u0119dziesz mia\u0142 swojego super inteligentnego asystenta w stylu Jarvisa, kt\u00f3ry b\u0119dzie do Twojej dyspozycji w nadchodz\u0105cych tygodniach, miesi\u0105cach itd.\n Wyj\u015bcia z inwestycji odzyskuj\u0105 si\u0142y na rynku i oczywi\u015bcie spodziewamy si\u0119 wi\u0119cej fuzji i przej\u0119\u0107 oraz wi\u0119cej IPO, zw\u0142aszcza z nadchodz\u0105cym SpaceX, by\u0107 mo\u017ce OpenAI i innymi.\n Wi\u0119c warunki rynkowe poprawiaj\u0105 si\u0119 w venture i wyj\u015bciach z inwestycji jako ca\u0142o\u015bci, ale szczerze m\u00f3wi\u0105c, tylko w jednym podsektorze. Jest nim AI, co tak naprawd\u0119 nie by\u0142o \u015bwietne dla innych firm, w tym platform handlowych, poniewa\u017c ludzie widzieli, jak firmy AI przechodz\u0105 od zera do stu milion\u00f3w przychod\u00f3w, do miliarda przychod\u00f3w w rekordowym czasie, a Twoje startupy marketplace, kt\u00f3re przechodz\u0105 od kilku milion\u00f3w do 10 milion\u00f3w, do 30 milion\u00f3w, nie brzmi\u0105 ju\u017c tak ekscytuj\u0105co. A poza tym, ludzie zabawnie martwi\u0105 si\u0119, \u017ce AI fundamentalnie zak\u0142\u00f3ci marketplace. Wi\u0119c trudno by\u0142o pozyska\u0107 fundusze na marketplace&#8217;ach. Chocia\u017c byli\u015bmy kontraria\u0144scy i bardzo selektywni, wi\u0119c inwestowali\u015bmy w zastosowane AI i opowiem, co to dla nas oznacza.    \n W\u0142a\u015bciwie chc\u0119, \u017ceby ba\u0144ka AI trwa\u0142a, poniewa\u017c obawiam si\u0119, \u017ce je\u015bli imploduje, dziecko zostanie wylane z k\u0105piel\u0105. I nawet ci, kt\u00f3rzy pozostali zdyscyplinowani, firmy, kt\u00f3re maj\u0105 \u015bwietn\u0105 ekonomi\u0119 jednostkow\u0105, \u0142adnie rosn\u0105, a ju\u017c maj\u0105 trudno\u015bci z pozyskaniem funduszy, w przysz\u0142o\u015bci b\u0119d\u0105 mia\u0142y jeszcze trudniej. \n Wi\u0119c powiedzia\u0142em, \u017ce nadchodzi wiele IPO, wi\u0119c warunki rynkowe wygl\u0105daj\u0105 do\u015b\u0107 pozytywnie. Teraz, to jest ba\u0144ka. Bardzo niejasne i trudne do przewidzenia, kiedy ba\u0144ka si\u0119 sko\u0144czy. I tak, zobaczymy. Mam nadziej\u0119, \u017ce potrwa jeszcze wiele lat. Cho\u0107by dlatego, \u017ce k\u0142adzie podwaliny pod rewolucj\u0119 produktywno\u015bci, gdzie mog\u0119 sobie wyobrazi\u0107, \u017ce rzeczy b\u0119d\u0105 stawa\u0107 si\u0119 coraz ta\u0144sze, lepsze, szybsze, tak jak przez ostatnie dwa stulecia, pozwalaj\u0105c nam na jeszcze wy\u017csz\u0105 jako\u015b\u0107 \u017cycia, mniej godzin pracy w przysz\u0142o\u015bci.    \n W ten sam spos\u00f3b, w jaki ba\u0144ka z ko\u0144ca lat dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tych po\u0142o\u017cy\u0142a podwaliny pod rewolucj\u0119 internetow\u0105 w latach 2000, dzi\u0119ki \u015bwiat\u0142owodom itp. Mam nadziej\u0119, \u017ce ta potrwa wystarczaj\u0105co d\u0142ugo, aby\u015bmy mieli dost\u0119p do, w pewnym sensie, subsydiowanej wiedzy AI. \n Poniewa\u017c obecnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 tych firm ma ujemn\u0105 mar\u017c\u0119 brutto, dzi\u0119ki czemu mo\u017cemy budowa\u0107 niesamowite firmy na przysz\u0142o\u015b\u0107.\n Tak, rynki wt\u00f3rne r\u00f3wnie\u017c zacz\u0119\u0142y si\u0119 rozwija\u0107, w rzeczywisto\u015bci prowadzi to do wielu interesuj\u0105cych biznes\u00f3w, poniewa\u017c poza AI by\u0142o bardzo niewiele wyj\u015b\u0107 z inwestycji.\n Jednym z interesuj\u0105cych trend\u00f3w w finansowaniu i venture jest to, \u017ce ludzie, wiedz\u0105c, \u017ce kupuj\u0105 udzia\u0142y wt\u00f3rne w r\u00f3\u017cnych firmach, a zw\u0142aszcza w czo\u0142owych, kr\u00f3tkich firmach, takich jak Sweet i Anthropic, ale powstaje ca\u0142a klasa aktyw\u00f3w, gdzie LP m\u00f3wi\u0105, lub wiod\u0105cy inwestorzy m\u00f3wi\u0105: \u201eHej! Mamy LP w tych funduszach venture, kt\u00f3rzy s\u0105 w nich od 10, 12 lat, kt\u00f3rzy nie mieli jeszcze wielu wyj\u015b\u0107 z inwestycji. Chc\u0105 p\u0142ynno\u015bci, wi\u0119c s\u0105 sk\u0142onni sprzeda\u0107 z 20, 30, 40% dyskontem w NAV\u201d. I tak wielu inwestor\u00f3w nie wchodzi\u0142o w zakup p\u00f3\u017anych udzia\u0142\u00f3w LP w venture, co jest w\u0142a\u015bciwie interesuj\u0105c\u0105 klas\u0105 aktyw\u00f3w, poniewa\u017c podejrzewam, \u017ce mo\u017cna uzyska\u0107 ca\u0142kiem dobry rabat. \n A jednocze\u015bnie p\u0142ynno\u015b\u0107 ma nast\u0105pi\u0107, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce rynki fuzji i przej\u0119\u0107 otwieraj\u0105 si\u0119, bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce rynki IPO otwieraj\u0105 si\u0119. Wi\u0119c interesuj\u0105ca klasa aktyw\u00f3w. \n Porozmawiajmy teraz o wp\u0142ywie AI na platformy handlowe. Pierwsza du\u017ca obawa, jak\u0105 maj\u0105 ludzie, to to, \u017ce AI przejmie g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego. \n Wszyscy p\u00f3jd\u0105 do ChatGPT, Gemini lub Claw i powiedz\u0105: \u201eChc\u0119 to kupi\u0107\u201d, a transakcja w pe\u0142ni si\u0119 tam odb\u0119dzie. I nie b\u0119dziesz ju\u017c odwiedza\u0107 eBay, Amazon, DoorDash, Uber booking itd. I podejrzewam, \u017ce to, po pierwsze, jest b\u0142\u0119dne. G\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego nie przeniesie si\u0119 do LLM-\u00f3w.   \n Pozw\u00f3lcie, \u017ce wyja\u015bni\u0119 dlaczego, gdy zastanowicie si\u0119 nad rzeczywistym zachowaniem u\u017cytkownik\u00f3w, dlaczego ludzie odwiedzaj\u0105 te r\u00f3\u017cne strony i jaki jest ich spos\u00f3b my\u015blenia? Kiedy ludzie wchodz\u0105 na te platformy handlowe, zazwyczaj istniej\u0105 trzy podej\u015bcia do tego, jak, kiedy i dlaczego tam id\u0105. \n Wi\u0119c je\u015bli wejdziesz na stron\u0119 tak\u0105 jak Vinted, ludzie nie id\u0105 tam, wiedz\u0105c, co chc\u0105 kupi\u0107. To bardziej jak zakupy jako rozrywka. To tak, jakbym szed\u0142 Broadwayem w SoHo i wchodzi\u0142 do sklep\u00f3w, nie maj\u0105c jasnego poj\u0119cia, czego szukam, a je\u015bli co\u015b mi si\u0119 spodoba, kupi\u0119 to.  \n I tak widzicie, zaanga\u017cowanie na tych stronach to oko\u0142o 20 stron na wizyt\u0119. Ludzie sp\u0119dzaj\u0105 10, 20, 30 minut na stronie za ka\u017cdym razem, gdy j\u0105 odwiedzaj\u0105, i wracaj\u0105 wiele razy w miesi\u0105cu. A poniewa\u017c LLM-y koncentruj\u0105 si\u0119 na efektywno\u015bci i dostarczaniu jednej rzeczy, kt\u00f3rej chcesz. To nie jest&#8230; Nie ma \u017cadnego ryzyka, \u017ce to zostanie zak\u0142\u00f3cone.    \n Na przyk\u0142ad w tysi\u0105cu najwa\u017cniejszych priorytet\u00f3w OpenAI nie ma czego\u015b takiego jak \u201eprzeanalizujmy wzorzec zakup\u00f3w osoby X i stw\u00f3rzmy kana\u0142 przegl\u0105dania rzeczy, kt\u00f3re mog\u0142yby j\u0105 zabawi\u0107, aby po prostu ogl\u0105da\u0142a z bardzo niskim wska\u017anikiem zakupu\u201d. To nawet nie jest brane pod uwag\u0119. Strony takie jak Vinted, moim zdaniem, maj\u0105 zerowe ryzyko zak\u0142\u00f3cenia, poniewa\u017c ludzie nie s\u0105 tam po to, by by\u0107 efektywni.   \n Byli tam, aby przegl\u0105da\u0107 i zobaczy\u0107, co jest dost\u0119pne. Wi\u0119c dop\u00f3ki masz bardzo d\u0142ugi ogon, wiele r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cesz przegl\u0105da\u0107 i kt\u00f3re ludzie uwa\u017caj\u0105 za atrakcyjne, nie widz\u0119, aby g\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego zmienia\u0142a si\u0119 w jakikolwiek spos\u00f3b. \n Drugi du\u017cy wzorzec, w kt\u00f3rym ludzie kupuj\u0105, szukaj\u0105 lub szukaj\u0105 transakcji na platformie handlowej, to wyszukiwanie.\n Je\u015bli wiesz dok\u0142adnie, czego szukasz, wiele os\u00f3b po prostu wchodzi na Amazon i wpisuje to, czego szuka, np. LG C3 65 EVO TV. I bum! Jeden wynik, kupuj\u0105 to. I zazwyczaj nawet nie korzystaj\u0105 z wyszukiwarek, id\u0105 bezpo\u015brednio na Amazon lub eBay.   \n Teraz, nawet je\u015bli nie zacz\u0105\u0142e\u015b tam i zacz\u0105\u0142e\u015b od LLM-a lub od Google, poniewa\u017c te platformy handlowe maj\u0105 wysoki udzia\u0142 w rynku, wyniki, kt\u00f3re by\u015b otrzyma\u0142, nadal pochodzi\u0142yby z podstawowych platform handlowych. Wi\u0119c je\u015bli dzi\u015b wejdziesz na Google i wpiszesz nazw\u0119 konkretnego produktu, prawie wszystkie wyniki pochodz\u0105 z eBay i Amazon, poniewa\u017c&#8230; \n \u0141\u0105cznie maj\u0105 43% udzia\u0142u w rynku e-commerce. Wi\u0119c nawet je\u015bli poszed\u0142by\u015b do LLM-a i powiedzia\u0142by\u015b: \u201eChc\u0119 kupi\u0107 LG C3 65-calowy Evo nowy lub u\u017cywany\u201d, wi\u0119kszo\u015b\u0107 wynik\u00f3w najprawdopodobniej pochodzi\u0142aby z eBay i Amazon. Wi\u0119c niezale\u017cnie, mo\u017ce jest troch\u0119 przechwytywania warto\u015bci na g\u00f3rze, ale nie powinno to r\u00f3\u017cni\u0107 si\u0119 od przechwytywania warto\u015bci, kt\u00f3re ma Google.  \n Kiedy ludzie kupowali swoj\u0105 mark\u0119. I tak, poniewa\u017c ostatecznie OpenAI nie b\u0119dzie zajmowa\u0107 si\u0119 obs\u0142ug\u0105 klienta, realizacj\u0105 zam\u00f3wie\u0144, wysy\u0142k\u0105, p\u0142atno\u015bciami, zwrotami, finansowaniem itd. Wi\u0119c po pierwsze, nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby wi\u0119kszo\u015b\u0107 ruchu, je\u015bli wiesz dok\u0142adnie, czego szukasz, naprawd\u0119 mia\u0142a jakikolwiek pow\u00f3d, \u017ceby i\u015b\u0107 do LLM-a. Mo\u017cesz i\u015b\u0107 bezpo\u015brednio na Amazon, eBay lub na stron\u0119 wertykaln\u0105, wpisa\u0107 to, czego szukasz. I bum, masz to. Nie ma powodu, \u017ceby szuka\u0107 w Google. To powiedziawszy, to pokazuje, \u017ce LLM-y og\u00f3lnie, lub egzystencjalne zagro\u017cenie dla Google, poniewa\u017c zamiast uzyskiwa\u0107 wiele wynik\u00f3w, dajesz jeden wynik, kt\u00f3ry jest lepszy.      \n Wi\u0119c gdybym by\u0142 Google, martwi\u0142bym si\u0119. Zabawnie martwi\u0142bym si\u0119 wp\u0142ywem LLM-\u00f3w, dlatego publikuj\u0105 w Gemini. Ale gdybym by\u0142, powiedzmy, eBayem, nie martwi\u0142bym si\u0119 tak bardzo, poniewa\u017c ostatecznie problem, kt\u00f3ry pr\u00f3buj\u0105 rozwi\u0105za\u0107, i warto\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 wnosz\u0105, s\u0105 do\u015b\u0107 fundamentalnie r\u00f3\u017cne.  \n Teraz trzeci wzorzec zachowania niesie ze sob\u0105 nieco wi\u0119ksze ryzyko. Inny du\u017cy wzorzec zachowania, kt\u00f3ry wyst\u0119puje w przypadku wyszukiwania, to tzw. przemy\u015blany zakup. Szukasz, chcesz co\u015b kupi\u0107, ale nie jeste\u015b pewien, co dok\u0142adnie. Istnieje wiele stron, kt\u00f3re maj\u0105 doradc\u00f3w, np. Four dla podr\u00f3\u017cy, jest te\u017c wyselekcjonowana oferta, je\u015bli chcesz kupi\u0107, powiedzmy, sprz\u0119t narciarski z wy\u017cszej p\u00f3\u0142ki, ale to si\u0119 rozszerzy\u0142o.   \n Lub masz Stitch Fix, gdzie masz doradc\u0119 modowego, kt\u00f3ry m\u00f3wi ci, czego chcesz. Ale poza tym, mo\u017cesz sobie wyobrazi\u0107, \u017ce s\u0105 to przemy\u015blane zakupy, je\u015bli chcesz kupi\u0107 samoch\u00f3d, je\u015bli chcesz kupi\u0107 dom. I tutaj mo\u017cna argumentowa\u0107, \u017ce LLM-y, kt\u00f3re znaj\u0105 ci\u0119 bardzo dobrze, odegraj\u0105 do\u015b\u0107 znacz\u0105c\u0105 rol\u0119 w doradzaniu ci, jaka jest najlepsza dzielnica do zamieszkania, najlepszy samoch\u00f3d w stosunku do twoich potrzeb itd.  \n Teraz, to jest cz\u0119\u015b\u0107 powodu, dla kt\u00f3rego niekt\u00f3re z tych stron, takie jak Curated, my\u015bl\u0119, \u017ce sprzeda\u0142y si\u0119 za 300 milion\u00f3w, ale zebra\u0142y 200 milion\u00f3w, wi\u0119c nie by\u0142 to zbyt dobry aktyw. Ale nawet wtedy nie jest ca\u0142kowicie gwarantowane, \u017ce przeniesie si\u0119 to do LLM-\u00f3w. Mo\u017cna argumentowa\u0107, \u017ce implementacja AI, kt\u00f3r\u0105 masz na swojej stronie, jak rekomendacje przepis\u00f3w Instacart lub Rufus dla Amazon.  \n Poniewa\u017c s\u0105 wyspecjalizowane w tej kategorii. I mo\u017cna zobaczy\u0107, jak silnik rekomendacji AI jest budowany przez Zillow lub przez Trulia, i budowany przez Carvana. Mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie dobry, je\u015bli nie lepszy ni\u017c te w LLM. Wi\u0119c tutaj jest znacznie wi\u0119ksze ryzyko zak\u0142\u00f3cenia. Ale znowu, przemy\u015blane zakupy to niewielki procent og\u00f3lnego wzorca zakup\u00f3w, jaki ludzie maj\u0105 na platformach handlowych.    \n Pierwsza obawa: czy ca\u0142y g\u00f3rny lejek przeniesie si\u0119 do LLM-\u00f3w? My\u015bl\u0119, \u017ce odpowied\u017a brzmi: nie. My\u015bl\u0119, \u017ce mo\u017ce troch\u0119 si\u0119 tam przeniesie, ale nawet gdyby tak si\u0119 sta\u0142o, nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby przechwyci\u0142o to du\u017co warto\u015bci. Po pierwsze, tak, nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby g\u00f3rny lejek przenosi\u0142 si\u0119 do LLM-\u00f3w.   \n Po drugie, je\u015bli przeniesie si\u0119 do LLM-\u00f3w. Za\u0142\u00f3\u017cmy wi\u0119c najgorszy scenariusz. Jaki jest wp\u0142yw na platform\u0119 handlow\u0105? Tutaj, my\u015bl\u0119, \u017ce jest wiele niuans\u00f3w w zale\u017cno\u015bci od tego, kim jest platforma handlowa i co robi, oraz ile warto\u015bci naprawd\u0119, prawdziwie fundamentalnie dostarcza. Wi\u0119c po pierwsze, ile pracy wykonuje platforma handlowa?     \n Je\u015bli platforma handlowa jedynie \u0142\u0105czy kupuj\u0105cego i sprzedaj\u0105cego, jak Angie&#8217;s List, Zillow czy Thumbtack, to nie wykonuje du\u017co pracy. W rzeczywisto\u015bci, Ty, u\u017cytkownik, musisz wykona\u0107 du\u017co pracy, poniewa\u017c przegl\u0105dasz oferty, wybierasz odpowiednie. Albo je\u015bli sk\u0142adasz ofert\u0119, idziesz do Thumbtack i prosisz ludzi o licytowanie pracy, wtedy masz 20 ofert. Musisz wybra\u0107 jedn\u0105. Wykonujesz du\u017co pracy.     \n W takim przypadku, gdy poziom pracy lub zarz\u0105dzania wykonywanego na platformie handlowej jest niski, istnieje znacznie wi\u0119ksze ryzyko zak\u0142\u00f3cenia. Dlatego prowizje na tych platformach s\u0105 zazwyczaj nieco ni\u017csze. Ale je\u015bli zajmujesz si\u0119 zarz\u0105dzaniem zapasami, ostatni\u0105 mil\u0105, kompletacj\u0105 i pakowaniem, dostaw\u0105 ostatniej mili.   \n Finansowanie, p\u0142atno\u015bci, zwroty itd. znacznie, znacznie mniejsze ryzyko zak\u0142\u00f3cenia. Wi\u0119c nawet je\u015bli g\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego przenios\u0142aby si\u0119 tam, nie widz\u0119 \u017cadnego ryzyka dla firm takich jak DoorDash, Uber czy Amazon, bior\u0105c pod uwag\u0119 ilo\u015b\u0107 pracy, kt\u00f3r\u0105 wykonuj\u0105. Wi\u0119c ilo\u015b\u0107 wykonanego zarz\u0105dzania ma znaczenie. A tak przy okazji, trend na platformach handlowych przez ostatnie 25 lat by\u0142 taki, \u017ce nowocze\u015bniejsze, nowsze platformy robi\u0105 coraz wi\u0119cej. I w rzeczywisto\u015bci mo\u017cna u\u017cy\u0107 AI, aby robi\u0107 wi\u0119cej i robi\u0107 rzeczy, kt\u00f3re wcze\u015bniej nie by\u0142y mo\u017cliwe. Wi\u0119c im bardziej zarz\u0105dzana platforma handlowa, tym mniejsze ryzyko przechwycenia warto\u015bci przez LLM-y z g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci lejka sprzeda\u017cowego, je\u015bli ruch tam si\u0119 przeniesie. I jak powiedzia\u0142em, nie spodziewam si\u0119, \u017ceby du\u017co si\u0119 tam przenios\u0142o.       \n Po drugie, ile pracy wykonujesz z perspektywy poda\u017cy? Oczywi\u015bcie, je\u015bli jeste\u015b Expedi\u0105 i zajmujesz si\u0119 podr\u00f3\u017cami, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 linii lotniczych, jest pi\u0119\u0107 linii lotniczych, kt\u00f3re maj\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 wolumenu i ju\u017c nie p\u0142ac\u0105 ci wysokich prowizji, to bardzo \u0142atwo to powieli\u0107. Wi\u0119c widz\u0119, jak m\u00f3g\u0142by\u015b p\u00f3j\u015b\u0107 do ChatGPT i powiedzie\u0107: \u201eHej, zarezerwuj mi lot z Nowego Jorku do Salt Lake City\u201d.  \n I mo\u017ce to zrobi\u0107 do\u015b\u0107 skutecznie, poniewa\u017c musi spojrze\u0107 tylko na pi\u0119\u0107 linii lotniczych, w mniejszym stopniu, ale nadal mo\u017cliwe. Co\u015b jak booking.com dla hoteli. Jest wiele hoteli z d\u0142ugim ogonem, co w rzeczywisto\u015bci by\u0142o si\u0142\u0105 booking.com. Ale du\u017ce sieci, do kt\u00f3rych ludzie s\u0105 do\u015b\u0107 lojalni, takie jak Hilton, Hyatt, maj\u0105 spory udzia\u0142 w rynku.   \n W rezultacie, je\u015bli rezerwujesz w miejscach, gdzie masz punkty lojalno\u015bciowe, jak w Hyatt czy Hilton, mog\u0105 to ca\u0142kiem skutecznie powieli\u0107. Mo\u017cesz wi\u0119c faktycznie p\u00f3j\u015b\u0107 do swojego LLM-a i powiedzie\u0107: \u201eHej, zarezerwuj mi lot do Salt Lake City, a potem zarezerwuj mi pok\u00f3j w Hyatt w Salt Lake City\u201d.  \n I mo\u017ce to zrobi\u0107 do\u015b\u0107 skutecznie, a przynajmniej b\u0119dzie w stanie to zrobi\u0107 do\u015b\u0107 skutecznie, wi\u0119c nie wydaje si\u0119, \u017ce w tym przypadku ilo\u015b\u0107 poda\u017cy jest tak wyj\u0105tkowa. Teraz, je\u015bli we\u017amiesz inny skrajny przyk\u0142ad, drugi koniec tego, jak Airbnb lub DoorDash, gdzie jest&#8230; \n Tysi\u0105ce, prawdopodobnie setki tysi\u0119cy ma\u0142ych, rodzinnych restauracji i list ludzi, indywidualnych ofert, gdzie poda\u017c jest bardzo unikalna, bardzo rozproszona, bardzo d\u0142ugi ogon. To nie jest praca, kt\u00f3r\u0105 LLM-y chc\u0105 wykonywa\u0107 w jakikolwiek spos\u00f3b. Wi\u0119c znacznie bardziej produktywne, chronione, to samo dotyczy Amazon.  \n Amazon to tak naprawd\u0119 platforma handlowa, nawiasem m\u00f3wi\u0105c. Wi\u0119kszo\u015b\u0107&#8230; Na Amazonie lub Etsy s\u0105 tysi\u0105ce i tysi\u0105ce dostawc\u00f3w. A w Uberze obecnie integracja poda\u017cy, kierowcy s\u0105&#8230; jest spora liczba kierowc\u00f3w. Ale znowu, w \u015bwiecie samochod\u00f3w autonomicznych, by\u0107 mo\u017ce to si\u0119 zmieni.    \n Wi\u0119c je\u015bli pomy\u015blisz o tym, gdzie b\u0119dziesz chroniony, im wi\u0119cej pracy wykonujesz. I im bardziej indywidualn\u0105, unikaln\u0105, rozproszon\u0105, fragmentaryczn\u0105 poda\u017c masz, tym bardziej jeste\u015b chroniony. I dlatego szczerze m\u00f3wi\u0105c, wcale nie martwi\u0119 si\u0119 o DoorDash, Airbnb itd. czy Amazony \u015bwiata, a bardziej o, powiedzmy, Expedie i TripAdvisory \u015bwiata.  \n Mniej. Nast\u0119pna rzecz do przemy\u015blenia to, ile pracy wykonujesz w stosunku do konsumenta i je\u015bli transakcja jest jednorazowa, kupujesz samoch\u00f3d tylko co pi\u0119\u0107 lat, kupujesz dom tylko co siedem, osiem lat. Wtedy przemy\u015blany zakup, p\u00f3j\u015bcie do LLM-\u00f3w, interakcja z nimi prawdopodobnie ma du\u017co sensu.  \n Ale w takim stopniu, w jakim u\u017cywasz czego\u015b takiego jak Uber codziennie, LLM-y nie chc\u0105 zajmowa\u0107 si\u0119 obs\u0142ug\u0105 klienta i faktem, \u017ce u\u017cytkownik zapomnia\u0142 telefonu w samochodzie lub zosta\u0142 wysadzony w z\u0142ym miejscu, lub DoorDash dostarczy\u0142 z\u0142e jedzenie, a ludzie zamawiali te rzeczy wiele razy w tygodniu, cz\u0119sto, i zdecydowanie wiele razy w miesi\u0105cu.\n I tak, im cz\u0119\u015bciej, im ni\u017csza warto\u015b\u0107, \u015brednia warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia jest niska, tym wi\u0119ksza jest cz\u0119stotliwo\u015b\u0107. Wi\u0119c im ni\u017csza cena i im bardziej przemy\u015blana transakcja, tym mniej LLM-y b\u0119d\u0105 chcia\u0142y si\u0119 tym zajmowa\u0107. I dlatego, znowu, my\u015bl\u0119, \u017ce Uber, DoorDash, Uber Eats, Amazony \u015bwiata s\u0105 bardzo chronione.  \n Poniewa\u017c jest to zar\u00f3wno wysoka cz\u0119stotliwo\u015b\u0107, jak i rozs\u0105dnie niska cena. W przeciwie\u0144stwie do Zillow, powiedzmy, lub szczerze m\u00f3wi\u0105c, nawet latania samolotem, czego wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi nie robi regularnie. I pierwszy argument, jak powiedzia\u0142em, by\u0142 taki, \u017ce nie s\u0105dz\u0119, \u017ceby g\u00f3rna cz\u0119\u015b\u0107 lejka sprzeda\u017cowego przenios\u0142a si\u0119 do LLM-\u00f3w, ale nawet gdyby tak si\u0119 sta\u0142o, istnieje zestaw platform handlowych i firm, kt\u00f3re s\u0105 rozs\u0105dnie chronione, poniewa\u017c maj\u0105 unikaln\u0105, rozproszon\u0105 poda\u017c. Maj\u0105&#8230; Wykonuj\u0105 du\u017co pracy, wi\u0119c s\u0105 bardziej zarz\u0105dzan\u0105 platform\u0105 handlow\u0105. Maj\u0105 wysok\u0105 cz\u0119stotliwo\u015b\u0107, nisk\u0105 \u015bredni\u0105 warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia, co tworzy zach\u0119t\u0119 dla ludzi, aby tego nie robi\u0107.     \n Wi\u0119c wi\u0119kszo\u015b\u0107 z tych firm nie widz\u0119 zagro\u017conych dezintermediacj\u0105 lub nie dezintermediacj\u0105, kompresj\u0105 mar\u017cy. Wi\u0119c co powinny robi\u0107 platformy handlowe? I to jest do\u015b\u0107 r\u00f3\u017cne od taktyk, kt\u00f3re moim zdaniem powinny wdro\u017cy\u0107 z perspektywy reklam, o czym wkr\u00f3tce opowiem, to bardziej: OK. Wi\u0119c je\u015bli LLM-y nie b\u0119d\u0105 robi\u0107 rzeczy takich jak kompletacja i pakowanie, ostatnia mila i agregowanie d\u0142ugoterminowej, d\u0142ugiego ogona poda\u017cy oraz finansowanie i gwarancje finansowania itd., to r\u00f3bcie to.    Prawda?\n Upewnij si\u0119, \u017ce Twoja poda\u017c jest unikalna, inna i zr\u00f3\u017cnicowana, co szczerze m\u00f3wi\u0105c, i tak chcesz robi\u0107, buduj\u0105c platform\u0119 handlow\u0105, prawda? Nie chcesz skoncentrowanej, niezr\u00f3\u017cnicowanej poda\u017cy. Powiniene\u015b zbudowa\u0107 w\u0142asn\u0105 AI. Poda\u0142em przyk\u0142ad Rufusa dla Amazon. Wi\u0119c gdybym by\u0142 Carvan\u0105, zbudowa\u0142bym w\u0142asny silnik rekomendacji AI.    \n A tak przy okazji, w d\u0142u\u017cszej perspektywie, je\u015bli pomy\u015blisz o perspektywie UX UI, dzi\u015b masz jedno pole wyszukiwania, w kt\u00f3rym ludzie wpisuj\u0105 to, czego szukaj\u0105, i oddzielne pole wyszukiwania dla d\u0142ugich pyta\u0144, kt\u00f3re s\u0105 LLM-ami. Nie jestem pewien, czy to ma sens. Prawdopodobnie mia\u0142bym jedno pole wyszukiwania. A je\u015bli to d\u0142ugie pytanie, odpowiadasz odpowiedzi\u0105 typu AI.  \n A je\u015bli to kr\u00f3tkie pytanie, takie jak LGC 5 65, C3 65 cali, bum, dajesz wynik wyszukiwania, oczywi\u015bcie wykorzystujesz swoj\u0105 si\u0142\u0119, kt\u00f3r\u0105 zazwyczaj masz wysoki udzia\u0142 w rynku. I tak, przemy\u015bl to. Prawdopodobnie indeksowa\u0142bym si\u0119 w LLM-ach, aby uzyska\u0107 darmowy ruch, i opowiem, ile to jest darmowego ruchu, ale nie pozwoli\u0142bym im u\u017cywa\u0107 ci\u0119 do danych treningowych.  \n Wi\u0119c jest niuans. Indeksuj, ale nie pozw\u00f3l, aby u\u017cywano ci\u0119 do danych treningowych. Kontroluj do\u015bwiadczenie klienta, co oznacza dwie rzeczy. A, miej niesamowity, wysoki NPS, ale B. Nie monetyzuj nadmiernie, nie podno\u015b cen, prawda? B\u0105d\u017a uczciwy w kwestii tego, ile monetyzujesz. I przemy\u015bl, \u017ce by\u0107 mo\u017ce koszty pozyskania klienta wzrosn\u0105 lub faktycznie si\u0119 zmieni\u0105 i przenios\u0105 si\u0119 z SEM, by\u0107 mo\u017ce SEO, na rzeczy takie jak LLM-y.     \n Wi\u0119c wiele rzeczy mo\u017cesz zrobi\u0107, aby si\u0119 chroni\u0107. Teraz wielu ludzi, kt\u00f3rzy si\u0119 martwi\u0105, powiedzia\u0142o: \u201eOch, nie b\u0119d\u0119 si\u0119 indeksowa\u0107 w LLM-ach\u201d, a eBay niedawno podj\u0105\u0142 decyzj\u0119, aby nie indeksowa\u0107 si\u0119 w LLM-ach, podczas gdy Vinted, kt\u00f3ry jest du\u017c\u0105 stron\u0105 og\u0142oszeniow\u0105 we Francji, wiod\u0105c\u0105 stron\u0105 og\u0142oszeniow\u0105 we Francji, zrobi\u0142 co\u015b przeciwnego i w pe\u0142ni si\u0119 zintegrowa\u0142.  \n A argument, kt\u00f3ry bym przedstawi\u0142, jest taki, \u017ce powiniene\u015b si\u0119 indeksowa\u0107. To niczym nie r\u00f3\u017cni si\u0119 od indeksowania si\u0119 w Google. Je\u015bli faktycznie indeksujesz si\u0119 w Google, nie ma powodu, dla kt\u00f3rego nie powiniene\u015b indeksowa\u0107 si\u0119 w LLM-ach. Teraz, je\u015bli powiedzia\u0142by\u015b mi, \u017ce masz 99% udzia\u0142u w rynku w swojej kategorii, jeste\u015b dominuj\u0105cym graczem i nie chcesz, aby ludzie rozpoczynali wyszukiwanie w tej, swojej podr\u00f3\u017cy gdziekolwiek indziej na Twojej stronie, poniewa\u017c kontrolujesz to do\u015bwiadczenie.   \n Oczywi\u015bcie, nie indeksuj si\u0119 w Google ani w LLM-ach, ale na poziomie globalnym. Odsetek startup\u00f3w, kt\u00f3re maj\u0105 tak du\u017cy udzia\u0142 w rynku i kontrol\u0119, \u017ce mog\u0105 sobie pozwoli\u0107 na to, aby nie by\u0107 indeksowanymi i mie\u0107 darmowy ruch z Google lub LLM-\u00f3w, my\u015bl\u0119, \u017ce jest bardzo niski. Wi\u0119c dla 99% platform handlowych, rekomendacja brzmi: indeksuj si\u0119 w LLM-ach.   Zr\u00f3b to.\n Prawdopodobnie wymaga naprawy, ochrony lub ponownego przemy\u015blenia. Wielu ludzi m\u00f3wi\u0142o: \u201eOch, ruch z wyszukiwania spada\u201d. Po pierwsze, to nieprawda. Jest zasadniczo p\u0142aski. Wi\u0119c ruch SEO, kt\u00f3ry otrzymujesz, jest p\u0142aski. I tak, kontynuuj prac\u0119 nad SEO, nie ignoruj go. Ale nie ignoruj LLM-\u00f3w.      \n Obecnie ruch z AI to oko\u0142o 34, czyli jedna trzecia rozmiaru. Jest wi\u0119c ogromny i bardzo szybko ro\u015bnie. Je\u015bli wi\u0119c nie indeksujesz si\u0119, trzymasz ca\u0142y ten dodatkowy ruch z dala od swojej witryny. My\u015bl\u0119 wi\u0119c, \u017ce eBay pope\u0142ni\u0142 b\u0142\u0105d, innymi s\u0142owy. A tak przy okazji, normalnie, czy jest znacznie wi\u0119kszy?     \n To g\u0142\u00f3wnie mobilne. I dobra wiadomo\u015b\u0107, albo niekoniecznie dobra wiadomo\u015b\u0107 dla nich. Prawdopodobnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 obecnych graczy nie porusza si\u0119 zbyt szybko, nie by\u0142a super inteligentna. Ale Google faktycznie by\u0142 bardzo silny i zda\u0142 sobie spraw\u0119, \u017ce wyszukiwanie, przepraszam. LLM-y i AI to dla nich egzystencjalne zagro\u017cenie.    \n I tak, faktycznie zacz\u0119li w\u0142\u0105cza\u0107 fragmenty i pokazywa\u0107 najpierw wyniki AI, i byli sk\u0142onni zmniejszy\u0107 liczb\u0119, jak wysoko pojawiaj\u0105 si\u0119 linki sponsorowane. Wi\u0119c Google zdecydowanie ewoluuje, aby by\u0107 najpierw AI, wi\u0119c zdecydowanie powiniene\u015b, jak powiedzia\u0142em, indeksowa\u0107 si\u0119 tam. \n Jednak do dzi\u015b, pomimo ca\u0142ego szumu wok\u00f3\u0142 tego, \u017ce Claude jest lepszy, itd. Sprawa Claude&#8217;a to tak naprawd\u0119 bardziej gra B2B (co jest zabawnie wa\u017cne, nawiasem m\u00f3wi\u0105c) ni\u017c gra konsumencka. Obecnie po stronie konsumenckiej ChatGPT nadal ma 86% udzia\u0142u w rynku, wi\u0119c tak, by\u0142o sto procent, teraz jest 86%, a Gemini i Claude zyskuj\u0105 udzia\u0142, ale od stosunkowo niskiej podstawy. Trudno mi sobie wyobrazi\u0107, \u017ceby to si\u0119 zmieni\u0142o, chyba \u017ce w OpenAI wydarzy si\u0119 co\u015b naprawd\u0119 bardzo z\u0142ego. Sko\u0144czy im si\u0119 finansowanie z jakiegokolwiek powodu, czego nie przewiduj\u0119. Albo w jaki\u015b spos\u00f3b nast\u0105pi prawdziwa rewolucja w jednym z LLM-\u00f3w, ale nie widz\u0119, \u017ceby to si\u0119 dzia\u0142o. A cz\u0119\u015bciowo powodem, dla kt\u00f3rego uwa\u017cam, \u017ce udzia\u0142y w rynku s\u0105 lepkie, jest to, \u017ce je\u015bli masz sto procent swoich rozm\u00f3w w historii z jednym LLM-em, to ma on tak du\u017c\u0105 wiedz\u0119 o tobie i o tym, kim jeste\u015b, czego chcesz. Zmiana gdziekolwiek, nawet je\u015bli model jest lepszy, doprowadzi\u0142aby do gorszych wynik\u00f3w. I tak w moim przypadku mam tak wiele historii z ChatGPT.       \n Bardzo trudno jest mi przenie\u015b\u0107 si\u0119 gdziekolwiek indziej, poniewa\u017c jako\u015b\u0107 odpowiedzi, niuanse itd. s\u0105 do\u015b\u0107 znacz\u0105co r\u00f3\u017cne. To powiedziawszy, s\u0105 rzeczy, kt\u00f3rych u\u017cywasz do r\u00f3\u017cnych cel\u00f3w, prawda? Claude jest obecnie lepszy w kodowaniu, wi\u0119c je\u015bli kodujesz, u\u017cywasz kombinacji Claude&#8217;a lub Cursora. Ja w\u0142a\u015bciwie uwielbiam generowanie wideo Sora z twoj\u0105 twarz\u0105 na iOS z ChatGPT.   \n Wi\u0119c do wideo faktycznie u\u017cywam ChatGPT. A potem oczywi\u015bcie do obraz\u00f3w. To ciekawe, kiedy\u015b w stu procentach u\u017cywa\u0142em Midjourney. A coraz cz\u0119\u015bciej u\u017cywam GPT opr\u00f3cz Midjourney. Zobaczymy wi\u0119c, jak to si\u0119 rozwinie. Ale tak jak wideo, i oczywi\u015bcie nie jestem profesjonalnym kamerzyst\u0105. Kiedy\u015b bawi\u0142em si\u0119 Runway, a teraz w stu procentach przeszed\u0142em na Source.      \n Wi\u0119c to te\u017c ciekawe, jak te rzeczy ewoluuj\u0105 w czasie, gdy zmieniaj\u0105 si\u0119 mo\u017cliwo\u015bci. Ale z perspektywy podstawowego odpowiadania na pytania, trudno sobie wyobrazi\u0107, \u017ceby ludzie si\u0119 przenosili, je\u015bli du\u017co z tego korzystali. To powiedziawszy. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi nie korzysta\u0142a z tego du\u017co. W moim po\u015bcie z zesz\u0142ego tygodnia na temat u\u017cycia AI, jeste\u015bmy jeszcze na bardzo wczesnym etapie.     \n My\u015bl\u0119, \u017ce 80% \u015bwiatowej populacji nie u\u017cywa\u0142o AI w \u017caden spos\u00f3b. A wi\u0119kszo\u015b\u0107 pozosta\u0142ych to darmowi u\u017cytkownicy jednego z r\u00f3\u017cnych LLM-\u00f3w, co jest stosunkowo niskiej jako\u015bci u\u017cyciem, wyj\u015bciem itd. Wi\u0119c poziom u\u017cycia jest znacznie ni\u017cszy, ni\u017c ludzie my\u015bl\u0105. Chodzi o to, \u017ce my w technologii, czy ludzie w finansach, jeste\u015bmy wczesnymi u\u017cytkownikami i super u\u017cytkownikami.   \n Ale to nieprawda. Max m\u00f3wi: Hej, mo\u017cesz r\u00f3wnie\u017c eksplorowa\u0107 pami\u0119\u0107 i tworzy\u0107 pe\u0142ny raport danych z OpenAI, co jest mo\u017cliwe. Ale to wymaga pewnego poziomu zaawansowania technicznego, kt\u00f3rego zwykli ludzie nie maj\u0105, prawda? Tak samo jak konfiguracja twojego OpenClaw, gdzie musisz wej\u015b\u0107 do pliku \u017ar\u00f3d\u0142owego i zdefiniowa\u0107 wszystkie osobowo\u015bci i podej\u015bcia oraz spos\u00f3b, w jaki chcesz, aby si\u0119 zachowywa\u0142, a nast\u0119pnie po\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 z backendem, znowu.   \n Je\u015bli jeste\u015b zwyk\u0142ym cz\u0142owiekiem, to si\u0119 nie wydarzy. \u017baden zwyk\u0142y cz\u0142owiek nie powinien konfigurowa\u0107 OpenClaw. My\u015bl\u0119, \u017ce to nadejdzie. I cho\u0107 podejrzewam, \u017ce nasi przyjaciele z OpenAI i inni mog\u0105 nie pozwoli\u0107 ci w przysz\u0142o\u015bci eksportowa\u0107 pe\u0142nej pami\u0119ci, poniewa\u017c to jest ich blokada. Ale zobaczymy, jak to si\u0119 rozwinie.    \n Je\u015bli utrzymaj\u0105 ten poziom udzia\u0142u w rynku, my\u015bl\u0119, \u017ce tego nie zrobi\u0105. Je\u015bli nie, prawdopodobnie tak. Tort staje si\u0119 wi\u0119kszy, do czego nawi\u0105zywa\u0142em wcze\u015bniej. Wyszukiwanie jeszcze tak naprawd\u0119 nie spad\u0142o. Mo\u017ce spa\u015b\u0107, ale najwi\u0119kszy spadek, jaki widzia\u0142em, to 3% w niekt\u00f3rych kategoriach witryn.    \n Wi\u0119c kontynuuj SEO. Kontynuuj SEM. I indeksuj si\u0119 w LLM-ach. Ja, Max. Nie martw si\u0119. Pe\u0142ny transkrypt tego b\u0119dzie dost\u0119pny w przysz\u0142ym tygodniu na moim blogu, w tym PowerPoint, nawiasem m\u00f3wi\u0105c, lub prezentacja, przez kt\u00f3r\u0105 przechodz\u0119. A nast\u0119pna faza, oczywi\u015bcie, wa\u017cniejsza rzecz, je\u015bli jeste\u015b za\u0142o\u017cycielem marketplace&#8217;u, to tak naprawd\u0119 to, co nadchodzi.      \n A to, co nadchodzi, to, okej. Wi\u0119c je\u015bli nie martwisz si\u0119 zak\u0142\u00f3ceniami na marketplace&#8217;ach przez LLM-y, poniewa\u017c nie przechwytuj\u0105 one g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci lejka. I nawet je\u015bli przechwytuj\u0105 g\u00f3rn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 lejka, nie przechwytuj\u0105 zbyt wiele warto\u015bci, poniewa\u017c ostatecznie masz unikaln\u0105 poda\u017c. Wykonujesz du\u017co pracy, kt\u00f3rej oni nie chc\u0105 wykonywa\u0107, itd.     \n Co jeszcze powiniene\u015b robi\u0107 dzisiaj, co ca\u0142kowicie zmieni Tw\u00f3j biznes? Jest wi\u0119c sze\u015b\u0107 rzeczy, zabawnie, kt\u00f3re moim zdaniem Ty, jako za\u0142o\u017cyciel marketplace&#8217;u, powiniene\u015b robi\u0107 dzisiaj, a kt\u00f3re ca\u0142kowicie zmieni\u0105 Tw\u00f3j biznes na lepsze. \n Po pierwsze, handel transgraniczny B. Po drugie, uproszczone oferty. Po trzecie, zwi\u0119kszona jako\u015b\u0107 ofert. Po czwarte, po prostu popraw produktywno\u015b\u0107, popraw w swojej firmie i popraw programowanie obs\u0142ugi klienta, itd. Po pi\u0105te, zwi\u0119ksz przychody, a po sz\u00f3ste, mo\u017ce miej mo\u017cliwo\u015b\u0107 \u015bledzenia w gospodarce o obiegu zamkni\u0119tym. Pozw\u00f3l, \u017ce wyja\u015bni\u0119, co mam na my\u015bli przez wszystkie sze\u015b\u0107. Wi\u0119c numer jeden, handel transgraniczny.      \n Je\u015bli by\u0142e\u015b w Europie w dawnych czasach, kiedy prowadzi\u0142em OLX, mieli\u015bmy polsk\u0105 stron\u0119, rumu\u0144sk\u0105 stron\u0119 i ukrai\u0144sk\u0105 stron\u0119. W rzeczywisto\u015bci te strony nadal by\u0142y wiod\u0105cymi graczami w swoich krajach. Ale Europa nie by\u0142a Europ\u0105. Europa by\u0142a koalicj\u0105 r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w i wszystkie by\u0142y niezale\u017cne.   \n Mia\u0142e\u015b wi\u0119c stron\u0119 francusk\u0105, niemieck\u0105 i brytyjsk\u0105. Ale w dzisiejszych czasach, dzi\u0119ki AI, mo\u017cesz zrobi\u0107 kilka naprawd\u0119 fajnych rzeczy. Mo\u017cesz automatycznie t\u0142umaczy\u0107 oferty, tak \u017ce mo\u017cesz by\u0107 we Francji, a oferta mo\u017ce pochodzi\u0107 z Litwy, Polski czy Rumunii. I mo\u017cesz t\u0142umaczy\u0107 rozmowy mi\u0119dzy u\u017cytkownikami.    \n Mo\u017cesz mie\u0107 kupuj\u0105cych i sprzedaj\u0105cych z r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w, kt\u00f3rzy rozmawiaj\u0105 w swoim ojczystym j\u0119zyku w ca\u0142kowicie p\u0142ynny spos\u00f3b. Wi\u0119c AI po raz pierwszy pozwala na to, i znowu, to oznacza, \u017ce masz zintegrowan\u0105 wysy\u0142k\u0119 i zintegrowane p\u0142atno\u015bci. Wi\u0119c nie wszystkie firmy to maj\u0105, ale firmy takie jak Wallapop, Vinted czy Ovoko w bran\u017cy cz\u0119\u015bci samochodowych tak.  \n Je\u015bli spojrzysz na Vinted, to oko\u0142o 10 miliard\u00f3w GMV i my\u015bl\u0119, \u017ce oko\u0142o miliarda przychod\u00f3w netto, i ro\u015bnie jak szalone i jest bardzo dochodowe. Ich si\u0142\u0105 by\u0142o wykorzystanie p\u0142ynno\u015bci z kraju, w kt\u00f3rym dominuj\u0105, jak Francja, aby nast\u0119pnie wej\u015b\u0107 do kraj\u00f3w, do kt\u00f3rych wchodz\u0105, i mie\u0107 poda\u017c i produkty do sprzeda\u017cy od samego pocz\u0105tku.  \n Teraz dzia\u0142a to tylko dlatego, \u017ce, jak powiedzia\u0142em, bardzo skutecznie zintegrowali p\u0142atno\u015bci i wysy\u0142k\u0119, ale pomaga to, nawet je\u015bli nie aspirujesz. Oczywi\u015bcie Vinted aspiruje do bycia gigantyczn\u0105, transgraniczn\u0105, wielokategoriow\u0105 firm\u0105 o warto\u015bci 50 miliard\u00f3w dolar\u00f3w, by\u0107 mo\u017ce nawet stu miliard\u00f3w dolar\u00f3w.  \n Ale nawet je\u015bli jeste\u015b jedynym, dominuj\u0105cym graczem w swoim g\u0142\u00f3wnym kraju, jak Wallapop w Hiszpanii, Portugalii, czy Subito we W\u0142oszech. Ale maj\u0105 poda\u017c z Hiszpanii, kt\u00f3ra jest unikalna i interesuj\u0105ca dla ludzi w tych krajach. Wi\u0119c faktycznie uruchomili si\u0119 we W\u0142oszech, w Hiszpanii, w Portugalii, we Francji. I to jest \u017ar\u00f3d\u0142o dodatkowych przychod\u00f3w i dodatkowych korzy\u015bci.    \n Ovoko zrobi\u0142o to samo w cz\u0119\u015bciach samochodowych. Pozyskuj\u0105 je z Polski i Litwy. Sprzedaj\u0105 do Francji, ale handel transgraniczny, nawet w B2B, ma miejsce, gdzie inwestorzy w firm\u0119 CarOnSale, kt\u00f3ra jest du\u017cym rynkiem B2B dla samochod\u00f3w u\u017cywanych mi\u0119dzy dealerami, a ju\u017c 30% wolumenu to handel transgraniczny.  \n Drugie du\u017ce trendy i rzeczy, kt\u00f3re ludzie powinni robi\u0107, to upraszczanie ofert, prawda? Stary spos\u00f3b wystawiania na przyk\u0142ad na eBayu polega na tym, \u017ce robi\u0119 20 zdj\u0119\u0107 telefonem. Pisz\u0119 tytu\u0142, pisz\u0119 opis. Wybieram kategori\u0119, wybieram cen\u0119. To du\u017co pracy i mo\u017cesz nie wiedzie\u0107 dok\u0142adnie, jaka jest najlepsza kategoria.    \n Mo\u017cesz nie zna\u0107 najlepszego sposobu na opisanie tego. Mo\u017cesz nie wiedzie\u0107, jaka jest prawid\u0142owa cena za ten przedmiot, ale w dzisiejszych czasach, zw\u0142aszcza w niekt\u00f3rych bran\u017cach, mo\u017cesz po prostu zrobi\u0107 zdj\u0119cie i bum, automatycznie. Oferta jest dla ciebie tworzona. Kilka przyk\u0142ad\u00f3w to inwestorzy w firm\u0119 o nazwie Rebag i Rebag, kt\u00f3ra jest luksusowym rynkiem u\u017cywanych torebek.   \n Maj\u0105 t\u0119 sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 o nazwie Clear. Robisz zdj\u0119cie, a ona m\u00f3wi ci, marka, model, cena. Mo\u017cesz u\u017cy\u0107 CollX, narz\u0119dzia, kt\u00f3re skanuje wszystkie twoje karty kolekcjonerskie, m\u00f3wi ci, kt\u00f3ra ma warto\u015b\u0107, i pozwala je natychmiast wystawi\u0107.  Jedna sekunda. \u201eale Vinted przybywa do USA, pytaj\u0105c ludzi, czy chc\u0105 otworzy\u0107 sklep \u201eparcelowy\u201d, a wi\u0119kszo\u015b\u0107 Amerykan\u00f3w \u201eco?\u201d. S\u0105 wi\u0119c r\u00f3\u017cnice kulturowe. Czy nie potrzebujesz lokalnej sp\u00f3\u0142ki holdingowej?\u201d\n Tak. Wi\u0119c Vinted wchodz\u0105cy do USA, Connie, mo\u017ce zadzia\u0142a\u0107 lub nie. R\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy USA a Europ\u0105 jest taka. Po pierwsze, w Europie mo\u017cesz wys\u0142a\u0107 co\u015b z Francji na Litw\u0119 za dwa euro. Ich zintegrowana wysy\u0142ka w USA jest bardzo droga. \u015arednia odleg\u0142o\u015b\u0107, na jak\u0105 przedmiot jest wysy\u0142any na eBayu, to chyba oko\u0142o 2000 mil, a \u015bredni koszt wysy\u0142ki to 7 lub 8 dolar\u00f3w, podczas gdy \u015brednia cena na Vinted to oko\u0142o 30-40 euro, czyli oko\u0142o 30-50 dolar\u00f3w. Wi\u0119c to nie pokrywa kosztu wysy\u0142ki 7 dolar\u00f3w.     \n I tak, cz\u0119\u015bciowo z powodu taryf i koszt\u00f3w wysy\u0142ki z Europy do USA, p\u0142ynno\u015b\u0107, kt\u00f3r\u0105 Vinted ma w Europie, nie pozwala na wykorzystanie francuskich ofert do uruchomienia w USA. Wysy\u0142ka jest zbyt droga, plus s\u0105 niedogodno\u015bci i taryfy itd., wi\u0119c ta podstawowa przewaga nie istnieje.\n I tak my\u015bl\u0119, \u017ce rozwa\u017caj\u0105, o, mo\u017ce mamy lokalne miejsca docelowe, gdzie mo\u017cna odebra\u0107 i zostawi\u0107 lub odebra\u0107 taniej ni\u017c w przypadku wysy\u0142ki przez UPS lub FedEx. Wi\u0119c testuj\u0105 model. W mi\u0119dzyczasie jest gracz, kt\u00f3rego w\u0142a\u015bnie kupi\u0142 eBay.  \n Nazywa si\u0119 Depop, kt\u00f3ry radzi sobie do\u015b\u0107 dobrze lub bardzo dobrze w USA. Zobaczymy, czy eBay b\u0119dzie dobrym opiekunem Depop w przysz\u0142o\u015bci. Nie postawi\u0142bym przeciwko Vinted. Poniewa\u017c nie zawsze trafiaj\u0105 za pierwszym razem. Na przyk\u0142ad pierwsze kilka razy, pi\u0119\u0107 czy dziesi\u0119\u0107 razy, kiedy wchodzili do Wielkiej Brytanii, ponie\u015bli pora\u017ck\u0119.    \n Ale w ko\u0144cu to rozgry\u017ali, przej\u0119li rynek i zmia\u017cd\u017cyli dotychczasowych graczy. I maj\u0105 du\u017co pieni\u0119dzy. S\u0105 bardzo inteligentni, s\u0105 dostawc\u0105 niskokosztowym. I prowadzi to m\u00f3j by\u0142y prawy cz\u0142owiek, kt\u00f3ry jest moim Fixerem. I pom\u00f3g\u0142 zbudowa\u0107 i odwr\u00f3ci\u0107 Wallapop razem ze mn\u0105.    \n Nazywa si\u0119 Thomas. Jest niesamowity. Nie, oczywi\u015bcie jeste\u015bmy stronniczy. A. Kocham Thomasa i B. Jest jednym ze zwyci\u0119zc\u00f3w portfela dla F4 FJ Labs, i my\u015bl\u0119, \u017ce Vinted mo\u017ce przynie\u015b\u0107 ogromny procent portfela. Jestem super optymistyczny. Nie wiem, czy wygraj\u0105 w USA, ale nie postawi\u0142bym przeciwko nim.    \n Dobrze. Uproszczone oferty, jak powiedzia\u0142em. Teraz, zw\u0142aszcza w bran\u017cach, mo\u017cesz zrobi\u0107 zdj\u0119cie i bum. Dostajesz ofert\u0119, powiniene\u015b to absolutnie zrobi\u0107, poniewa\u017c na marketplace&#8217;ach 99% odwiedzaj\u0105cych to kupuj\u0105cy. Tylko niewielki procent to sprzedawcy, wi\u0119c zazwyczaj jest to mniej wi\u0119cej 99 do 1.   \n A je\u015bli znacznie u\u0142atwisz sprzeda\u017c, poniewa\u017c to tylko jedno zdj\u0119cie, nagle mo\u017cesz poprawi\u0107 odsetek odwiedzaj\u0105cych, kt\u00f3rzy s\u0105 sprzedawcami. I tak, je\u015bli faktycznie mo\u017cesz zwi\u0119kszy\u0107 wolumen poda\u017cy, to jest fantastyczne. Jak Vinted zarabia pieni\u0105dze? Okej, wi\u0119c Vinted zarabia pieni\u0105dze w ten spos\u00f3b, \u017ce s\u0105 darmowi.   \n Mo\u017cesz by\u0107 w stu procentach darmowy na Vinted, gdzie nie zarabiaj\u0105 \u017cadnych pieni\u0119dzy. Ich model biznesowy jest wieloaspektowy. Ty, kupuj\u0105cy, masz. R\u00f3\u017cnica polega na tym, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 marketplace&#8217;\u00f3w w przesz\u0142o\u015bci m\u00f3wi\u0142a: \u201eOch, wezm\u0119 15% prowizji, 20% prowizji od sprzedawcy\u201d. Zrozumieli, \u017ce zw\u0142aszcza w Europie, gdzie istnieje elastyczno\u015b\u0107 poda\u017cy, je\u015bli pobierzesz du\u017c\u0105 prowizj\u0119, wolumen twojej poda\u017cy spada.    \n Byli darmowi. Nic nie pobieramy od sprzedawcy. Zamiast tego b\u0119dziemy monetyzowa\u0107 ludzi, kt\u00f3rzy uzyskuj\u0105 warto\u015b\u0107. Wi\u0119c je\u015bli jeste\u015b kupuj\u0105cym i m\u00f3wisz: \u201eOch, chc\u0119, chc\u0119 depozytu, bo nie jestem pewien, czy chc\u0119 mie\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 zwrotu, i chc\u0119, \u017ceby to zosta\u0142o do mnie wys\u0142ane, i chc\u0119 zap\u0142aci\u0107 kart\u0105 kredytow\u0105, zamiast spotyka\u0107 si\u0119 na ulicy i p\u0142aci\u0107 got\u00f3wk\u0105\u201d.   \n Zap\u0142acisz dodatkowo. I zazwyczaj pobieraj\u0105 5% plus sta\u0142\u0105 op\u0142at\u0119, plus koszt wysy\u0142ki. Wi\u0119c faktycznie pobieraj\u0105 9% od kupuj\u0105cego. I wi\u0119kszo\u015b\u0107 kupuj\u0105cych w krajach, gdzie s\u0105 dobrze spenetrowani, zdecydowa\u0142a si\u0119 na to. Dodatkowo, sprzedawcy mog\u0105 wybra\u0107, aby by\u0107 widocznymi, p\u0142ac\u0105c za pierwsze kilka miejsc, wi\u0119c gdy to wszystko po\u0142\u0105czysz, mog\u0105 mie\u0107 efektywn\u0105 stawk\u0119 poboru oko\u0142o 10%.    \n Jak powiedzia\u0142em, 10 miliard\u00f3w GMV i miliard przychod\u00f3w netto, i tak, wiele os\u00f3b sprzedaje lub wystawia na Vinted, poniewa\u017c wola\u0142oby nie wyrzuca\u0107 i znale\u017a\u0107 wspania\u0142y dom. Sprzedaj\u0105 wi\u0119c rzeczy za 3 dolary, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi nie sprzedaje za 3 dolary. Jak powiedzia\u0142em, \u015brednia warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia ING wynosi oko\u0142o 40.  \n I jest to zar\u00f3wno \u017ar\u00f3d\u0142o rozrywki, jak i \u017ar\u00f3d\u0142o dochodu, pozwalaj\u0105ce ludziom na obieg lub zmian\u0119 koszt\u00f3w na do\u015b\u0107 efektywnej podstawie. Ale zbudowali najta\u0144sz\u0105 infrastruktur\u0119, zar\u00f3wno po stronie rozwoju oprogramowania, obs\u0142ugi klienta, wysy\u0142ki, jak i p\u0142atno\u015bci, co pozwala im zarabia\u0107 pieni\u0105dze nawet przy niskiej \u015bredniej warto\u015bci zam\u00f3wienia. \n Okej, wi\u0119c numer dwa, u\u017cyj AI do uproszczenia ofert. Numer trzy, mo\u017cesz ulepszy\u0107 swoj\u0105 ofert\u0119. Wi\u0119c to nie tylko robisz zdj\u0119cie, a potem dostajesz ofert\u0119, ale AI faktycznie mo\u017ce przemy\u015ble\u0107.   Dobrze? To jest bi\u017cuteria. Nie tylko robisz zdj\u0119cie na stole. AI sama rozpozna, na kt\u00f3rej stronie sprzedajesz i zmieni t\u0142o.  \n Wi\u0119c czasami po prostu tworzy bia\u0142e t\u0142o, ale czasami umie\u015bci to w naturze lub w czym\u015b innym, aby zwi\u0119kszy\u0107 wsp\u00f3\u0142czynnik konwersji. I tak s\u0105 firmy takie jak PhotoRoom, kt\u00f3re robi\u0105 to za Ciebie lub mog\u0105 sprzedawa\u0107 marketplace&#8217;om, aby mog\u0142y poprawi\u0107 jako\u015b\u0107 obraz\u00f3w i zwi\u0119kszy\u0107 wsp\u00f3\u0142czynniki konwersji. \n Znowu, wszystkie te rzeczy ca\u0142kowicie zmieniaj\u0105 Tw\u00f3j biznes, jak samo wej\u015bcie na rynek transgraniczny mo\u017ce zwi\u0119kszy\u0107 Tw\u00f3j biznes o 30% dzisiaj. Poprawa jako\u015bci ofert, uproszczenie ofert mo\u017ce zwi\u0119kszy\u0107, podwoi\u0107 lub potroi\u0107 liczb\u0119 ofert, kt\u00f3re masz dzisiaj, prawda? Wi\u0119c to nie jest co\u015b, co wydarzy si\u0119 za rok, dwa czy trzy lata.  \n To ca\u0142kowicie, zabawnie, zmienia Tw\u00f3j biznes, a zmiana wska\u017anika sprzeda\u017cy, wska\u017anika wizyt do zakupu z 2% lub 3% jest gigantyczna. Wi\u0119c wszystkie te rzeczy s\u0105 priorytetem. To, co ma najwi\u0119kszy sens, co nale\u017cy zrobi\u0107. Numer cztery, teraz, wszyscy to robi\u0105, ale kluczowe jest u\u017cycie AI do poprawy obs\u0142ugi klienta.    \n I tak to widzisz, zainwestowali\u015bmy w firm\u0119, w\u0142a\u015bciwie to jest nast\u0119pny slajd, nazywa si\u0119 Ace Waves. To jest Sierra dla marketplace&#8217;\u00f3w. Zintegrowali si\u0119 z wieloma naszymi marketplace&#8217;ami i obni\u017cyli koszty obs\u0142ugi klienta o 50, 60% w sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy. Wi\u0119c mo\u017cesz faktycznie jednocze\u015bnie obni\u017cy\u0107 koszty obs\u0142ugi klienta, jednocze\u015bnie poprawiaj\u0105c sw\u00f3j NPS.   \n Wiesz, co jest interesuj\u0105ce, to to, \u017ce tak naprawd\u0119 nie obserwujemy spadku popytu na programist\u00f3w. Widzimy jedynie wzrost produktywno\u015bci programist\u00f3w. Wi\u0119c istniej\u0105cy programi\u015bci robi\u0105 wi\u0119cej, poniewa\u017c u\u017cywaj\u0105 Cursora i Copilota, wi\u0119c koduj\u0105 znacznie szybciej ni\u017c wcze\u015bniej.  \n Wi\u0119c popraw produktywno\u015b\u0107 programist\u00f3w, obni\u017c koszty obs\u0142ugi klienta, popraw sw\u00f3j NPS, u\u017cyj narz\u0119dzi do poprawy swojej produktywno\u015bci. I znowu, w pierwszych trzech rzeczach, o kt\u00f3rych rozmawiali\u015bmy, zwi\u0119kszali\u015bmy wolumen, przychody itd. Tutaj obni\u017camy koszty, jednocze\u015bnie poprawiaj\u0105c NPS.  \n Pi\u0105ta rzecz to kolejny du\u017cy trend na marketplace&#8217;ach: teraz, opr\u00f3cz prowizji, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cesz pobiera\u0107 za kupno i sprzeda\u017c, ludzie sprzedaj\u0105 reklamy.\n A reklama to produkt o 95% mar\u017cy brutto. Wi\u0119c je\u015bli spojrzysz na Instacart, najwi\u0119ksza cz\u0119\u015b\u0107 przychod\u00f3w pochodzi faktycznie od marek kupuj\u0105cych reklamy, aby ich produkty pojawia\u0142y si\u0119 jako pierwsze, i to prawda na Amazonie, to ju\u017c nie jest g\u0142\u00f3wne \u017ar\u00f3d\u0142o przychod\u00f3w, ale to generowanie przychod\u00f3w o warto\u015bci wielu miliard\u00f3w dolar\u00f3w, gdzie istniej\u0105cy sprzedawcy na Amazonie kupuj\u0105 sponsorowane miejsca, aby kupuj\u0105cy widzieli ich produkty jako pierwsze i s\u0105 sk\u0142onni p\u0142aci\u0107 za efektywnie pewien procent GMV. \n Teraz mog\u0105 to by\u0107 p\u0142atno\u015bci na podstawie CPM. Na podstawie CPC, to nie ma znaczenia, ale to jest r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 GMV. Wi\u0119c na Instacart, my\u015bl\u0119, \u017ce oko\u0142o 5% ich GMV pochodzi z reklam, ale to zdecydowana wi\u0119kszo\u015b\u0107 zysk\u00f3w, poniewa\u017c to jest produkt z 95% mar\u017c\u0105 w por\u00f3wnaniu do&#8230;   \n Je\u015bli pobierasz prowizj\u0119 od transakcji, to jest to produkt z mar\u017c\u0105 mo\u017ce 50-60%, poniewa\u017c masz koszty przetwarzania kart kredytowych, zwroty itd. Jeste\u015bmy wi\u0119c inwestorami w firm\u0119 Topsort, i jeste\u015bmy inwestorami we wszystkie firmy, kt\u00f3re tutaj wyr\u00f3\u017cniam. A Topsort w zasadzie wykona\u0142 ca\u0142\u0105 prac\u0119, aby faktycznie zoptymalizowa\u0107 Twoje przychody poprzez sprzeda\u017c reklam, i to jest faktycznie bardziej skomplikowana kwestia pracy, ni\u017c my\u015blisz, poniewa\u017c je\u015bli sprzedajesz na podstawie CPC. To, co optymalizujesz, to ani CPC, ani wsp\u00f3\u0142czynnik klikalno\u015bci. To faktycznie CPC razy wsp\u00f3\u0142czynnik klikalno\u015bci. I tak musisz dowiedzie\u0107 si\u0119, kt\u00f3re reklamy b\u0119d\u0105 dobrze klikane i automatycznie umie\u015bci\u0107 odpowiednie reklamy jako pierwsze, a Topsort wykonuje niesamowit\u0105 prac\u0119, pomagaj\u0105c marketplace&#8217;om doda\u0107 warstw\u0119 przychod\u00f3w z reklam do ich biznesu.     \n A tak przy okazji, przysz\u0142o\u015b\u0107 marketplace&#8217;\u00f3w to coraz wi\u0119cej r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w strumieni przychod\u00f3w, od finansowania, przez prowizje, po by\u0107 mo\u017ce op\u0142aty za wystawianie, po reklamy itd., aby Tw\u00f3j efektywny wska\u017anik poboru nie by\u0142 zbyt wysoki, ale wystarczaj\u0105co wysoki i wystarczaj\u0105co dochodowy, aby\u015b m\u00f3g\u0142 skalowa\u0107 biznes.\n I ostatnia rzecz, znowu, nie gwarantowana, ale s\u0105 ciekawe przypadki u\u017cycia, gdzie faktycznie mo\u017cesz \u015bledzi\u0107 przedmiot. Wi\u0119c posiadasz, gdy go kupujesz, masz dow\u00f3d w\u0142asno\u015bci, a nast\u0119pnie mo\u017cesz jednym klikni\u0119ciem sprzeda\u0107 go na innym marketplace, przenie\u015b\u0107 dow\u00f3d w\u0142asno\u015bci na kogo\u015b innego. \n I tak widzimy, \u017ce to zaczyna si\u0119 dzia\u0107. Oznacza to, \u017ce m\u00f3wi\u0105 o nakazaniu tego w Europie. Ale m\u00f3wimy o tym, \u017ce zaczynamy to widzie\u0107. R\u00f3\u017cne firmy, takie jak Tings, kt\u00f3ra, jak s\u0105dz\u0119, jest w krajach nordyckich. Regularnie, co sprawia, \u017ce gospodarka o obiegu zamkni\u0119tym jest bezpieczniejsza, bardziej godna zaufania, poniewa\u017c teraz wiesz, o, to jest faktycznie w\u0142a\u015bciciel tego przedmiotu. A potem, gdy dostajesz w\u0142asno\u015b\u0107, daje ci to pewien poziom zaufania.     \n Wszystko to, aby powiedzie\u0107, jak powiedzia\u0142em, gdybym dzisiaj by\u0142 za\u0142o\u017cycielem marketplace&#8217;u, zamiast si\u0119 martwi\u0107, indeksowa\u0142bym si\u0119 w LLM-ach. Nadal koncentrowa\u0142bym si\u0119 na budowaniu r\u00f3\u017cnej poda\u017cy, dodawaniu us\u0142ug o warto\u015bci dodanej i wykonywaniu pracy, kt\u00f3rej LLM-y nie chc\u0105 wykonywa\u0107. \n A potem natychmiast zrobi\u0142bym takie rzeczy, jak handel transgraniczny, uproszczone oferty i jako\u015b\u0107 ofert. Zoptymalizowa\u0142bym obs\u0142ug\u0119 klienta, zoptymalizowa\u0142bym programowanie, doda\u0142bym strumienie przychod\u00f3w z reklam i zbudowa\u0142bym wewn\u0119trzne silniki rekomendacji oraz uzyska\u0142bym pewn\u0105 ilo\u015b\u0107 AO teraz. \n AEO, jest wielu dostawc\u00f3w, kt\u00f3rzy nie s\u0105 wyra\u017anie dobrzy. Ludzie, kt\u00f3rych najbardziej lubi\u0119, to Graphite HQ, my\u015bl\u0119, \u017ce w\u0142a\u015bnie si\u0119 reorganizuj\u0105. Wi\u0119c je\u015bli szukasz dobrego AEO, porozmawiaj z Graphite HQ, a oni mog\u0105 pom\u00f3c. Ale niezale\u017cnie od tego, indeksuj si\u0119. Ale nie pozw\u00f3l, aby LLM-y u\u017cywa\u0142y Ci\u0119 do danych treningowych.    \n To ko\u0144czy temat marketplace&#8217;\u00f3w w erze AI. Ale o czym chc\u0119 porozmawia\u0107 dalej, co jest nieco nie na temat, to jakie rzeczy inwestowali\u015bmy w tym szalonym \u015bwiecie AI, kt\u00f3re nie s\u0105 AI i niekt\u00f3re nie s\u0105 marketplace&#8217;ami, a kt\u00f3re nadal uwa\u017cam za naprawd\u0119 interesuj\u0105ce. \n Podczas gdy ca\u0142e powietrze zosta\u0142o poch\u0142oni\u0119te przez AI. Kilka ciekawych przyk\u0142ad\u00f3w: Palmstreet. Palmstreet to handel na \u017cywo, strumieniowanie wideo na \u017cywo, g\u0142\u00f3wnie do sprzeda\u017cy rzadkich ro\u015blin, i bardzo szybko rozwin\u0119li si\u0119 od zera do ponad 10 milion\u00f3w miesi\u0119cznie. I jest w tym logika.   \n Wi\u0119c handel na \u017cywo to co\u015b, co przez najd\u0142u\u017cszy czas dzia\u0142a\u0142o tylko w Chinach, i takie rzeczy jak Taobao, 25% transakcji to by\u0142 handel, a ludzie m\u00f3wili lub odrzucali to jako, och, to jest unikalne chi\u0144skie zachowanie. Ale s\u0105 kategorie, gdzie to ma sens, prawda? Je\u015bli sprzedajesz rzadk\u0105 ro\u015blin\u0119, kt\u00f3ra ma wysok\u0105 \u015bredni\u0105 warto\u015b\u0107 zam\u00f3wienia, mo\u017cesz sobie wyobrazi\u0107, \u017ce poznanie historii, sk\u0105d pochodzi, jak si\u0119 ni\u0105 opiekowa\u0107, itd., ma du\u017co sensu.  \n I zaspokajali potrzeby zamo\u017cnych kobiet w wieku dwudziestu, trzydziestu i czterdziestu lat, kt\u00f3re faktycznie wydaj\u0105 sporo co sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy. Maj\u0105 te profesjonalne sklepy, kt\u00f3re sprzedaj\u0105, prowadz\u0105c dwa strumienie tygodniowo, i sprzedaj\u0105 tysi\u0105ce i tysi\u0105ce dolar\u00f3w miesi\u0119cznie.  \n Wi\u0119c biznes radzi sobie bardzo dobrze, ca\u0142kowicie pod radarem i ro\u015bnie bardzo \u0142adnie. Ale znowu, nie ro\u015bnie od 10 milion\u00f3w do stu milion\u00f3w do miliarda, a la Cursor, Lovable, itd. Ale to s\u0105 rzeczy, kt\u00f3re krok po kroku buduj\u0105 ciekawe sposoby atakowania dotychczasowych graczy.  \n \u00c0 la Etsy z r\u00f3\u017cnymi podej\u015bciami. Kolejna du\u017ca firma lub inna interesuj\u0105ca firma, w kt\u00f3r\u0105 zainwestowali\u015bmy. Kontynuuj\u0105c platform\u0119 lub kategori\u0119 transmisji na \u017cywo, handlu na \u017cywo, Whatnot jest tutaj dominuj\u0105cym graczem. S\u0105 numerem jeden, firm\u0105 zajmuj\u0105c\u0105 si\u0119 transmisjami na \u017cywo przedmiot\u00f3w kolekcjonerskich z miliardami GMV.   \n I zainwestowali\u015bmy w Troffee, kt\u00f3re jest Whatnot dla Bliskiego Wschodu. Znowu, wczesne dni, ale interesuj\u0105ce. \n I Connie, widzia\u0142em tw\u00f3j komentarz. Pozw\u00f3l, \u017ce wr\u00f3c\u0119, \u017ceby ludzie mogli zobaczy\u0107 pytanie. Tak, Whatnot live jest dok\u0142adnie w tej kategorii. Fanatics r\u00f3wnie\u017c uruchamia t\u0119 kategori\u0119, kt\u00f3r\u0105 kupili z Fanatics live, znacznie mniejsz\u0105.   \n Kupili firm\u0119, \u017ceby to zrobi\u0107. Wi\u0119c Whatnot jest zdecydowanie dominuj\u0105cym graczem w tej kategorii. Teraz zaczynamy to widzie\u0107 zar\u00f3wno w bran\u017cach, jak i w innych regionach geograficznych.  \n Kolejna ciekawa firma. Zainwestowali\u015bmy w firm\u0119 o nazwie Garage. Garage to marketplace dla woz\u00f3w stra\u017cackich i sprz\u0119tu przeciwpo\u017carowego.  \n Kiedy\u015b by\u0142o tak, \u017ce w USA stra\u017ce po\u017carne by\u0142y finansowane lokalnie i mia\u0142e\u015b bogate dzielnice z du\u017c\u0105 ilo\u015bci\u0105 darowizn, gdzie kupowano najnowszy sprz\u0119t, a potem mia\u0142e\u015b stosunkowo biedne dzielnice, gdzie mieli naprawd\u0119 z\u0142y sprz\u0119t. I tak kiedy\u015b ludzie sprzedawali tylko na przyk\u0142ad na Facebook Marketplace. \n Ich w\u00f3z stra\u017cacki i w\u00f3z stra\u017cacki kosztuj\u0105 \u015brednio oko\u0142o 30 tys. dolar\u00f3w. I to, co ten niesamowity za\u0142o\u017cyciel wymy\u015bli\u0142, to: okej. Aby odblokowa\u0107 rynek, musz\u0119 faktycznie dostarczy\u0107, musz\u0119 znale\u017a\u0107, zintegrowa\u0107 wysy\u0142k\u0119, gwarancj\u0119 dostawy itd. Wi\u0119c dostarczaj\u0105 wozy stra\u017cackie na platformie, kt\u00f3ra jest oczywi\u015bcie specjalna, i dostarczaj\u0105 je kupuj\u0105cym.   \n I tak stworzyli marketplace B2B dla woz\u00f3w stra\u017cackich ze \u015bredni\u0105 warto\u015bci\u0105 zam\u00f3wienia 30 tys. dolar\u00f3w, a \u015brednio ka\u017cdy w\u00f3z stra\u017cacki jest wysy\u0142any na prawie 2000 mil. I tak, integruj\u0105c warstw\u0119 us\u0142ug, byli w stanie odblokowa\u0107 marketplace. Inne fajne rzeczy: Pickle. Pickle to marketplace peer-to-peer o stosunkowo wysokiej klasy wypo\u017cyczaniu i po\u017cyczaniu sukienek.    \n Kiedy\u015b by\u0142o Rent the Runway, ale Rent the Runway ma w\u0142asne zapasy. I ludzie pr\u00f3bowali tego pomys\u0142u wiele razy wcze\u015bniej i nigdy nie dzia\u0142a\u0142o. I nigdy nie dzia\u0142a\u0142o, poniewa\u017c nie by\u0142o infrastruktury logistycznej handlu zwrotnego, kt\u00f3ra by\u0142aby wystarczaj\u0105co tania, a ludzie sobie nie ufali.  \n Ale wystarczaj\u0105co du\u017co wymiany zachowa\u0144 w zakresie ludzi ch\u0119tnych do bycia wo\u017conymi przez innych ludzi, jak Uber, lub chodzenia do dom\u00f3w ludzi, jak Airbnb, sprawi\u0142o, \u017ce nadszed\u0142 czas, a logistyka zwrotna dzia\u0142a wystarczaj\u0105co dobrze, \u017ce stworzyli rynek wynajmu peer-to-peer, kt\u00f3ry dzia\u0142a bardzo dobrze, zw\u0142aszcza w miastach, gdzie chcesz wygl\u0105da\u0107 \u015bwietnie, itd.\n LA, Nowy Jork, oczywi\u015bcie Miami to miejsca, gdzie Pickle dzia\u0142a dobrze i bardzo szybko ro\u015bnie.\n Clutch to Carvana dla Kanady. Carvana jest interesuj\u0105ca, poniewa\u017c przeszli od ulubie\u0144ca do&#8230; przeszli od zera do bohatera, z powrotem do zera, a potem znowu do bohatera, z powrotem do zera, a teraz s\u0105 warci oko\u0142o stu miliard\u00f3w. \n Zar\u00f3wno zasiali\u015bmy, jak i mark\u0119, a potem rekapitalizowali\u015bmy Carvana Canada, i radz\u0105 sobie \u015bwietnie, osi\u0105gaj\u0105c miliard dolar\u00f3w sprzeda\u017cy. W\u0142a\u015bnie zako\u0144czyli rund\u0119 o warto\u015bci ponad miliarda. I lubi\u0119 rynek kanadyjski bardziej ni\u017c ameryka\u0144ski, poniewa\u017c nie ma tam CarMaxa. Nie ma konkurencji.   \n S\u0105 wi\u0119c Carvan\u0105 Kanady z udzia\u0142em w rynku poni\u017cej 1% i bez CarMaxa. I tak my\u015bl\u0119, \u017ce ta firma absolutnie odniesie sukces. \n Kolejna fajna firma, Manual. Manual jest jak Hims, czyli ty. Po\u0142\u0105czenie lek\u00f3w na wypadanie w\u0142os\u00f3w, TRT i zaburzenia erekcji. Zacz\u0119li w Wielkiej Brytanii, a najwi\u0119kszym rynkiem jest Brazylia.   \n Wi\u0119c pomy\u015bl o Ro lub Hims dla Brazylii w Wielkiej Brytanii. Znowu, za\u0142o\u017cyciele s\u0105 niesamowici. Wprowadzaj\u0105 produkty w r\u00f3\u017cnych kategoriach. W przysz\u0142o\u015bci b\u0119d\u0105 u\u017cywa\u0107 inhibitor\u00f3w GLP-1. \u00c0 la Ozempic, niesamowita firma. R\u00f3wnie\u017c radzi sobie niezwykle dobrze. Wi\u0119c wszystkie te firmy nie s\u0105 AI w \u017caden spos\u00f3b, kszta\u0142cie ani formie, z wyj\u0105tkiem tego, \u017ce wszystkie u\u017cywaj\u0105 AI.      \n I o to mi w\u0142a\u015bnie chodzi\u0142o \u2013 wykorzystywa\u0107 AI, aby by\u0107 bardziej efektywnym, zwi\u0119ksza\u0107 przychody, przekracza\u0107 granice itd. Pomijaj\u0105c firm\u0119, kt\u00f3r\u0105 pomog\u0142em zbudowa\u0107, tokenizujemy aktywa finansowe, a wiele z nich to ameryka\u0144skie aktywa finansowe. Udost\u0119pniamy wi\u0119c oszcz\u0119dno\u015bci typu ameryka\u0144skiego reszcie \u015bwiata, prawda?  \n Je\u015bli jeste\u015b w Argentynie, Wenezueli czy Afryce, tak naprawd\u0119 nie masz dost\u0119pu do ameryka\u0144skich produkt\u00f3w finansowych. Nie mo\u017cesz otworzy\u0107 konta w Charles Schwab, a cz\u0119sto masz do czynienia z arbitralnym ryzykiem, konfiskat\u0105 aktyw\u00f3w. Masz wysok\u0105 inflacj\u0119, wi\u0119c na razie dajemy ci baz\u0119 dolarow\u0105, a docelowo inne waluty, produkty inwestycyjne. Tokenizujemy wi\u0119c produkty inwestycyjne, aby zapewni\u0107 ci zyski i mo\u017cliwo\u015bci oszcz\u0119dzania oraz inwestowania na ca\u0142ym \u015bwiecie. G\u0142\u00f3wnym przypadkiem u\u017cycia w tej chwili s\u0105 bardziej, nie do ko\u0144ca Degen, ale bardziej wyrafinowani inwestorzy o kr\u00f3tszym horyzoncie, kt\u00f3rzy chc\u0105 rozs\u0105dnie wysokich zysk\u00f3w przy niskim ryzyku i mog\u0105 je zap\u0119tla\u0107.    \n Ale w d\u0142u\u017cszej perspektywie chodzi o demokratyzacj\u0119 dost\u0119pu do inwestycji i oszcz\u0119dno\u015bci na poziomie globalnym. Inn\u0105 fajn\u0105 firm\u0105, w kt\u00f3r\u0105 inwestujemy, jest Boom Supersonic. Widzieli\u015bmy Boom w YC na pocz\u0105tku. I by\u0142o wiele powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych to nie mia\u0142o sensu, prawda? Potrzebna by\u0142a licencja, nie wolno by\u0142o mie\u0107 nadd\u017awi\u0119kowego huku nad USA, potrzebne by\u0142y zmiany w prawie itd. Zainwestowali\u015bmy wi\u0119c, gdy nast\u0105pi\u0142 punkt zwrotny, i by\u0142 to podw\u00f3jny punkt zwrotny. USA zmienia\u0142y prawo, aby zezwoli\u0107 na loty nadd\u017awi\u0119kowe nad USA, a jednocze\u015bnie zdali sobie spraw\u0119, \u017ce mog\u0105 u\u017cy\u0107 swojego specjalnego silnika do zasilania centr\u00f3w danych i zacz\u0119li otrzymywa\u0107 ogromne kontrakty na zasilanie centr\u00f3w danych AI.      \n I tak zainwestowali\u015bmy wtedy, gdy biznes zacz\u0105\u0142 si\u0119 rozwija\u0107. Base Power, kt\u00f3ra odnosi\u0142a sukcesy jako neo-utility z domowym zasilaniem awaryjnym, prawdopodobnie najgor\u0119tsza firma w sektorze energetycznym. Zainwestowali\u015bmy w Neobank w Meksyku, prowadzony przez by\u0142ych za\u0142o\u017cycieli niesamowitej firmy FinTech w Rosji, kt\u00f3rzy oczywi\u015bcie opu\u015bcili Rosj\u0119, aby to zrobi\u0107, i odnosz\u0105 ogromne sukcesy.  \n A co ciekawe w tego typu firmach, to to, \u017ce okazuj\u0105 si\u0119 znacznie wi\u0119ksze, ni\u017c mo\u017cna sobie wyobrazi\u0107. Wygrywaj\u0105 w tak wielu r\u00f3\u017cnych sektorach finansowych. Sp\u00f3jrz na Newbank w Brazylii czy Revolut w Europie \u2013 to firmy warte ponad 50 miliard\u00f3w dolar\u00f3w. A Plata ma szans\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107 to samo w Meksyku.   \n Numerai, kt\u00f3ry jest w rzeczywisto\u015bci AI, to taki fundusz hedgingowy zbudowany przez masy, gdzie ludzie przesy\u0142aj\u0105 swoje r\u00f3\u017cne modele, a nast\u0119pnie p\u0142aci si\u0119 ludziom, kt\u00f3rzy przesy\u0142aj\u0105 modele, na podstawie osi\u0105gni\u0119tych zwrot\u00f3w \u2013 r\u00f3wnie\u017c radzi sobie naprawd\u0119 dobrze. Jeste\u015bmy te\u017c w Somos, kt\u00f3ry jest tanim dostawc\u0105 infrastruktury \u015bwiat\u0142owodowej w Kolumbii. \n W Kolumbii, zacz\u0119li w Medell\u00edn, w kraju, gdzie wiele rzeczy jest zepsutych, a oni maj\u0105 najni\u017csze koszty instalacji \u015bwiat\u0142owod\u00f3w na \u015bwiecie, radz\u0105 sobie niezwykle dobrze i rosn\u0105 jak szaleni. Sprzedaj\u0119 wi\u0119c mn\u00f3stwo super fajnych rzeczy, kt\u00f3re si\u0119 dziej\u0105, gdzie inwestor w par\u0119, kt\u00f3ra zasadniczo pomaga ludziom dowiedzie\u0107 si\u0119, co powinni robi\u0107 z AI w r\u00f3\u017cnych typach firm. \n A potem Fleequid, kt\u00f3ry jest rynkiem B2B u\u017cywanych autobus\u00f3w w Europie. Dzieje si\u0119 wi\u0119c wiele interesuj\u0105cych rzeczy poza \u015bwiatem fundamentalnych modeli i LLM-\u00f3w, a w rzeczywisto\u015bci wszyscy ci ludzie u\u017cywaj\u0105 AI, aby robi\u0107 rzeczy lepiej i ciekawiej. Daje to poczucie zar\u00f3wno tego, co marketizacja mo\u017ce zrobi\u0107 w erze AI, ale tak\u017ce jakie interesuj\u0105ce rzeczy dziej\u0105 si\u0119 poza podstawowymi modelami LLM, o kt\u00f3rych wszyscy m\u00f3wi\u0105.  \n Zrobi\u0119 tu na chwil\u0119 przerw\u0119. Zobacz\u0119, czy kto\u015b ma jeszcze jakie\u015b pytania, a je\u015bli nie, zako\u0144cz\u0119 ten stream. Nast\u0119pny stream, kt\u00f3ry planuj\u0119 zrobi\u0107 w przysz\u0142ym tygodniu, b\u0119dzie sesj\u0105 \u201eZapytaj mnie o wszystko\u201d. Prawdopodobnie w przysz\u0142y czwartek w po\u0142udnie om\u00f3wimy. Tak, w\u0142a\u015bciwie wszystko, o co pytali\u015bcie, co dzieje si\u0119 na \u015bwiecie w szerokim uj\u0119ciu.    \n Wi\u0119c tym samym zako\u0144cz\u0119 ten stream. Dzi\u0119kuj\u0119 za do\u0142\u0105czenie w tym tygodniu i do zobaczenia w przysz\u0142ym tygodniu. \n ","Category":["Zabawa z jednoro\u017ccami","Rynki zbytu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66998","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=66998"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66998\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":66999,"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/66998\/revisions\/66999"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/67268"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=66998"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=66998"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/grinda.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=66998"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}