Raz na jaki\u015b czas stajemy przed konieczno\u015bci\u0105 podj\u0119cia decyzji, kt\u00f3ra zmieni nasze \u017cycie. Docieramy do rozdro\u017cy, gdzie \u015bcie\u017cka, kt\u00f3r\u0105 wybierzemy, nieodwracalnie zamyka inne \u015bcie\u017cki.
\nAby pom\u00f3c mi w podejmowaniu takich decyzji – czy to w \u017cyciu biznesowym, czy osobistym – pisz\u0119 do siebie d\u0142ugie, szczeg\u00f3\u0142owe e-maile, w kt\u00f3rych analizuj\u0119, gdzie jestem, gdzie chc\u0119 by\u0107, jakie mam opcje oraz jakie s\u0105 ich wady i zalety.<\/p>\n
Samo zapisywanie opcji pomaga mi je przemy\u015ble\u0107. Rzadko kiedy dochodz\u0119 do w\u0142a\u015bciwych wniosk\u00f3w podczas pisania e-maila do siebie, ale zwykle dochodz\u0119 do nich kilka tygodni p\u00f3\u017aniej – czasami po u\u017cyciu e-maila jako narz\u0119dzia do dyskusji z moimi bliskimi przyjaci\u00f3\u0142mi i zaufanymi doradcami.<\/p>\n
Poni\u017cej znajduje si\u0119 e-mail, kt\u00f3ry napisa\u0142em do siebie 30 stycznia 2001 roku. Sprzeda\u0142em Aucland kilka miesi\u0119cy wcze\u015bniej i stara\u0142em si\u0119 zdecydowa\u0107, co powinienem zrobi\u0107 dalej. Tym bardziej interesuj\u0105ce jest przeczytanie tego w \u015bwietle tego, co zrobi\u0142em p\u00f3\u017aniej<\/p>\n
Od:<\/strong>Fabrice Grinda Ostatnio mia\u0142em sporo wolnego czasu i po\u015bwi\u0119ci\u0142em go na zastanowienie si\u0119 nad tym, na czym stoj\u0119 w moim „biznesowym” \u017cyciu i co powinienem zrobi\u0107 w nadchodz\u0105cych latach. Niestety nie uda\u0142o mi si\u0119 doj\u015b\u0107 do konkluzji i chcia\u0142bym poprosi\u0107 o pomoc w przemy\u015bleniu tej kwestii. Aby nada\u0107 struktur\u0119 moim my\u015blom, zanotowa\u0142em analiz\u0119 mojej obecnej sytuacji i tego, co mog\u0119 zrobi\u0107.<\/p>\n Aktualna pozycja<\/strong><\/p>\n Nie jestem dzi\u015b bli\u017cej ni\u017c trzy lata temu mo\u017cliwo\u015bci wp\u0142ywania na popraw\u0119 sytuacji na \u015bwiecie. Co gorsza, nie osi\u0105gn\u0105\u0142em wystarczaj\u0105cego poziomu zamo\u017cno\u015bci, abym nie musia\u0142 martwi\u0107 si\u0119 o to, jak b\u0119d\u0119 zarabia\u0107 na \u017cycie przez kilka nast\u0119pnych lat. W rezultacie b\u0119d\u0119 musia\u0142 w najbli\u017cszym czasie prowadzi\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 „dla zysku”.<\/p>\n Po odej\u015bciu z Aucland by\u0142em przekonany, \u017ce zn\u00f3w chc\u0119 by\u0107 przedsi\u0119biorc\u0105. Po dw\u00f3ch tygodniach odpoczynku sta\u0142em si\u0119 tak niespokojny, \u017ce zacz\u0105\u0142em analizowa\u0107 ameryka\u0144ski rynek internetowy w poszukiwaniu mo\u017cliwo\u015bci arbitra\u017cu. Podobnie zacz\u0105\u0142em szuka\u0107 „problem\u00f3w” na \u015bwiecie, kt\u00f3re przedsi\u0119biorca m\u00f3g\u0142by rozwi\u0105za\u0107 poprzez dezintermediacj\u0119 lub reintermediacj\u0119 okre\u015blonej liczby \u0142a\u0144cuch\u00f3w dostaw lub proces\u00f3w. Doprowadzi\u0142o to do powstania szeregu pomys\u0142\u00f3w. Niestety \u017caden z nich nie by\u0142 „w\u0142a\u015bciwy”. W niekt\u00f3rych przypadkach otoczenie konkurencyjne by\u0142o zbyt intensywne, w innych model biznesowy by\u0142 niejasny… Co\u015b zawsze by\u0142o nie tak.<\/p>\n Co ciekawe, przeszed\u0142em przez podobny proces w ci\u0105gu moich ostatnich 6 miesi\u0119cy w McKinsey. Nigdy nie znalaz\u0142em genialnego pomys\u0142u poprzez analiz\u0119. Aucland powsta\u0142 dzi\u0119ki szcz\u0119\u015bciu. Pewnego dnia m\u00f3j przyjaciel wszed\u0142 do mojego biura i powiedzia\u0142: „Musz\u0119 zobaczy\u0107 t\u0119 stron\u0119”. T\u0105 stron\u0105 by\u0142 eBay. Od razu zakocha\u0142em si\u0119 w tym projekcie. By\u0142o idealnie. Mia\u0142 du\u017cy rynek, atrakcyjny model biznesowy, potrzebowa\u0142 funduszy, kt\u00f3re wiedzia\u0142em, \u017ce mog\u0119 zebra\u0107, by\u0142 \u0142atwy do zrealizowania, a czas by\u0142 odpowiedni. Co wi\u0119cej, zakocha\u0142em si\u0119 w tym biznesie, gdy zacz\u0105\u0142em w nim pracowa\u0107. Po 2 miesi\u0105cach bezskutecznego szukania pomys\u0142\u00f3w zaproponowano mi r\u00f3\u017cne stanowiska w bankach inwestycyjnych, firmach konsultingowych, firmach private equity i dzia\u0142ach internetowych du\u017cych firm. Odrzuci\u0142em wszystkie te oferty i zamiast tego zosta\u0142em konsultantem dla wielu firm internetowych. Uzasadnieniem tego wyboru by\u0142o to, \u017ce pozwoli\u0142oby mi to pozosta\u0107 w kontakcie ze „\u015brodowiskiem” i zwi\u0119kszy\u0142oby prawdopodobie\u0144stwo znalezienia nowego pomys\u0142u.<\/p>\n Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce nadal otrzymuj\u0119 wynagrodzenie od Aucland przez najbli\u017csze 9 miesi\u0119cy, zdecydowa\u0142em si\u0119 otrzymywa\u0107 wynagrodzenie wy\u0142\u0105cznie w formie kapita\u0142u w\u0142asnego. Przez ostatnie cztery miesi\u0105ce pracowa\u0142em „na pe\u0142ny etat” (50 godzin tygodniowo, a nie jak zwykle 80 i wi\u0119cej) dla MilleMercis (strona z list\u0105 \u017cycze\u0144), MinutePay (francuska strona podobna do PayPala) i Trokers (strona barterowa C2C, kt\u00f3ra uruchamia r\u00f3wnie\u017c stron\u0119 Half.com). G\u0142\u00f3wnie dla tych firm:<\/p>\n Mia\u0142em ogromny pozytywny wp\u0142yw na wszystkie trzy firmy, poniewa\u017c wszystkie trzy s\u0105 na bardzo wczesnym etapie rozwoju. Zatrudniaj\u0105 od 3 do 8 pracownik\u00f3w, kt\u00f3rzy otrzymuj\u0105 minimalne wynagrodzenie, a ich przychody s\u0105 bardzo niskie lub nie ma ich wcale. Problem polega na tym, \u017ce nie mog\u0119 si\u0119 nudzi\u0107. Po napisaniu biznesplanu i wykonaniu kluczowej pracy zwi\u0105zanej z rozwojem biznesu nie ma dla mnie wystarczaj\u0105co du\u017co sensownej pracy. R\u00f3wnie\u017c praca jest stosunkowo nudna. Po napisaniu biznesplanu raz, mo\u017cna napisa\u0107 50. Wszystkie maj\u0105 t\u0119 sam\u0105 struktur\u0119. Podobnie inne aspekty pracy s\u0105 bardzo powtarzalne. A mo\u017ce po prostu nie czuj\u0119 tej samej pasji do czyjego\u015b projektu lub do tych konkretnych projekt\u00f3w.<\/p>\n Uda\u0142o mi si\u0119 jednak zrealizowa\u0107 jeden z moich cel\u00f3w – pozosta\u0107 w kontakcie ze „\u015brodowiskiem”. Mia\u0142em na tyle wolnego czasu, \u017ce naprawd\u0119 pog\u0142\u0119bi\u0142em i poszerzy\u0142em swoj\u0105 sie\u0107 kontakt\u00f3w w Internecie. Chodzi\u0142em na wszystkie wa\u017cne internetowe konferencje, spotkania i imprezy. Po\u015bwi\u0119ci\u0142em te\u017c czas na wakacje w Indiach i jazd\u0119 na nartach w ka\u017cdy weekend. Niestety, \u017cadne z tych dzia\u0142a\u0144 nie zaowocowa\u0142o genialnym pomys\u0142em, a 50 godzin pracy tygodniowo w „nudnej” pracy konsultingowej uniemo\u017cliwia mi po\u015bwi\u0119cenie czasu na my\u015blenie o nowych przedsi\u0119wzi\u0119ciach biznesowych.<\/p>\n Nie jestem te\u017c pewien, czy model biznesowy, kt\u00f3ry stosuj\u0119, jest atrakcyjny. Obecnie posiadam:<\/p>\n Nic dziwnego, \u017ce najwi\u0119cej czasu sp\u0119dzam w MilleMercis (to r\u00f3wnie\u017c ten, kt\u00f3ry radzi sobie najlepiej). Problem polega na tym, \u017ce sp\u00f3\u0142ki te s\u0105 na tak wczesnym etapie rozwoju, \u017ce nie jest jasne, kiedy moje udzia\u0142y stan\u0105 si\u0119 p\u0142ynne. W przypadku MilleMercis moje wynagrodzenie zale\u017cy od mojej zdolno\u015bci do pozyskania funduszy lub sprzeda\u017cy firmy w ci\u0105gu najbli\u017cszych 9 miesi\u0119cy. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 firm, kt\u00f3re zwracaj\u0105 si\u0119 do mnie z pro\u015bb\u0105 o konsultacje, chce tego samego rodzaju struktury wynagrodze\u0144 opartej na wynikach. Oczywi\u015bcie ma to dla nich sens, ale zasadniczo zmusza mnie to do pracy dla nich w niepe\u0142nym wymiarze godzin przez co najmniej 12 miesi\u0119cy. Ponadto nie jest zbyt skalowalny – mog\u0119 wykona\u0107 tylko tyle pracy.<\/p>\n We wszystkich tych przypadkach otrzymuj\u0119 opcje na akcje wed\u0142ug wyceny z ostatniej rundy (we Francji bardzo trudno jest zrobi\u0107 co\u015b innego ni\u017c to). W rezultacie m\u00f3j wzrost jest wysoce zale\u017cny od wyceny wyj\u015bcia. Ponadto firmy te s\u0105 niezwykle ryzykowne. MinutePay i Trokers maj\u0105 obecnie w\u0105tpliwy model biznesowy (mimo \u017ce uwielbiam te us\u0142ugi i tworz\u0105 one wielk\u0105 warto\u015b\u0107 dla swoich klient\u00f3w). MilleMercis jest liderem na francuskim rynku list \u017cycze\u0144, ale jest niewielk\u0105 firm\u0105 na rynku e-mail marketingu, z kt\u00f3rego czerpie swoje przychody. Wszystko po to, aby powiedzie\u0107, \u017ce tegoroczna praca mo\u017ce przynie\u015b\u0107 od 0 do nawet 1 miliona dolar\u00f3w. To powiedziawszy, niezale\u017cnie od tego, jak\u0105 warto\u015b\u0107 wygeneruje dla mnie ten rok, got\u00f3wka prawdopodobnie nie b\u0119dzie dost\u0119pna przez cztery do pi\u0119ciu lat, kiedy sp\u00f3\u0142ki stan\u0105 si\u0119 p\u0142ynne.<\/p>\n Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce mam pewne wydatki – jedzenie, mieszkanie (w ko\u0144cu) itp. – Musz\u0119 zacz\u0105\u0107 generowa\u0107 troch\u0119 got\u00f3wki, je\u015bli nie chc\u0119 „zje\u015b\u0107” tej niewielkiej got\u00f3wki, kt\u00f3r\u0105 otrzyma\u0142em z Aucland. Gdybym chcia\u0142 pozosta\u0107 konsultantem, musia\u0142bym zmieni\u0107 model biznesowy w pa\u017adzierniku przysz\u0142ego roku, po tym jak Aucland przestanie mi p\u0142aci\u0107. (Nale\u017cy pami\u0119ta\u0107, \u017ce mia\u0142em mo\u017cliwo\u015b\u0107 uzyskania got\u00f3wki od trzech powy\u017cszych firm. Nie zdecydowa\u0142em si\u0119 na to, poniewa\u017c nie potrzebowa\u0142em jej, podczas gdy Aucland p\u0142aci\u0142 mi w nadziei na zarobienie wi\u0119kszej ilo\u015bci pieni\u0119dzy poprzez przej\u0119cie kapita\u0142u).<\/p>\n To powiedziawszy, nie chc\u0119 by\u0107 konsultantem. Praca jest nudna i jest ma\u0142o prawdopodobne, \u017ce uczyni mnie bogatym. Rozwa\u017cam nawet zaprzestanie pracy, kt\u00f3r\u0105 wykonuj\u0119 dla MilleMercis, Trokers i MinutePay i zaakceptowanie straty, \u017ce pracowa\u0142em dla nich za darmo (gdybym przesta\u0142 jutro, mia\u0142bym tylko 1% Trokers).<\/p>\n Problem polega na tym, \u017ce je\u015bli przestan\u0119, musz\u0119 zrobi\u0107 co\u015b innego. Pytanie za bilion dolar\u00f3w brzmi: co? Nie jestem pewien, co chc\u0119 robi\u0107 i co by mnie ekscytowa\u0142o. Wydaje mi si\u0119, \u017ce kilka \u015bcie\u017cek jest oczywistych:<\/p>\n Bankowo\u015b\u0107 inwestycyjna<\/strong><\/p>\n Nigdy nie pracowa\u0142em w bankowo\u015bci inwestycyjnej, wi\u0119c niekoniecznie jestem w stanie oceni\u0107, jak wygl\u0105da\u0142aby ta praca. Patrz\u0105c na to z zewn\u0105trz, my\u015bl\u0119, \u017ce chcia\u0142bym pracowa\u0107 w dziale fuzji i przej\u0119\u0107 w banku. Prawdopodobnie fajnie by\u0142oby by\u0107 cz\u0119\u015bci\u0105 procesu negocjacji i zastanowi\u0107 si\u0119 nad konsekwencjami i uzasadnieniami transakcji. Praca brzmi podobnie do pracy nad rozwojem biznesu, kt\u00f3r\u0105 wykonywa\u0142em dla Aucland, co mi si\u0119 podoba\u0142o. Praca ta nie brzmi jednak na wymagaj\u0105c\u0105 intelektualnie i nie wykorzystywa\u0142aby dobrze mojej zdolno\u015bci do rozumienia z\u0142o\u017conych poj\u0119\u0107 i teorii. Nie czuj\u0119 si\u0119 te\u017c dobrym negocjatorem ani mediatorem.<\/p>\n By\u0107 mo\u017ce nawet przegapi\u0142em najlepsz\u0105 okazj\u0119 do wej\u015bcia na rynek. Zaraz po tym, jak odszed\u0142em z Aucland, zadzwoni\u0142 do mnie headhunter z ofert\u0105 pracy jako szef dzia\u0142u fuzji i przej\u0119\u0107 w dw\u00f3ch francuskich bankach, gdzie podlega\u0142bym bezpo\u015brednio najlepszym partnerom. Nie wymieni\u0142 ich nazw, ale da\u0142 wystarczaj\u0105co du\u017co wskaz\u00f3wek, \u017ce domy\u015bli\u0142em si\u0119, \u017ce chodzi o Lazard i Soci\u00e9t\u00e9 G\u00e9n\u00e9rale. Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce nie mia\u0142em \u017cadnego do\u015bwiadczenia w bran\u017cy, wydaje si\u0119 to do\u015b\u0107 niespotykane. Nie s\u0105dz\u0119, aby taka oferta mog\u0142a si\u0119 dzi\u015b pojawi\u0107, zw\u0142aszcza \u017ce aktywno\u015b\u0107 w zakresie fuzji i przej\u0119\u0107 znacznie spad\u0142a, a wszystkie banki zacz\u0119\u0142y redukowa\u0107 zatrudnienie.<\/p>\n Nie jestem te\u017c pewien, gdzie by\u0142oby najlepsze miejsce do pracy dla banku inwestycyjnego. Odk\u0142adaj\u0105c na razie na bok osobiste preferencje, mam przeczucie, \u017ce bankierzy inwestycyjni w Nowym Jorku lub Londynie zarabiaj\u0105 dwa do trzech razy wi\u0119cej ni\u017c bankierzy inwestycyjni we Francji. (Pracuj\u0105 te\u017c znacznie wi\u0119cej, ale to nigdy mnie nie przera\u017ca\u0142o).<\/p>\n Private Equity i LBO<\/strong><\/p>\n Ponownie, nie mam bezpo\u015bredniej wiedzy na temat bran\u017cy. Mam bardzo r\u00f3\u017cne opinie od moich znajomych, kt\u00f3rzy pracowali w tej bran\u017cy. Niekt\u00f3rzy absolutnie nienawidzili swoich do\u015bwiadcze\u0144, podczas gdy inni je uwielbiali. Najwyra\u017aniej r\u00f3\u017cne firmy w tej dziedzinie stosuj\u0105 bardzo r\u00f3\u017cne strategie (optymalizacja finansowa, LBO, MBO itp.). W rezultacie praca wykonywana na co dzie\u0144 r\u00f3\u017cni si\u0119 znacznie w zale\u017cno\u015bci od firmy.<\/p>\n Je\u015bli dobrze pami\u0119tam, Su Lee (jedna z moich przyjaci\u00f3\u0142ek z McKinsey) nie znosi\u0142a swoich do\u015bwiadcze\u0144 tam. By\u0142a przepracowana i ca\u0142e dnie sp\u0119dza\u0142a na analizowaniu modeli finansowych. Michael Kahan (inny znajomy z McKinsey), kt\u00f3ry pracowa\u0142 dla Onex, mia\u0142 zupe\u0142nie inne do\u015bwiadczenia. Jego firma zajmowa\u0142a si\u0119 g\u0142\u00f3wnie wykupami mened\u017cerskimi dobrze prosperuj\u0105cych sp\u00f3\u0142ek zale\u017cnych du\u017cych firm lub konglomerat\u00f3w, aby umo\u017cliwi\u0107 tym firmom szybszy rozw\u00f3j poprzez sprzeda\u017c innym firmom itp. W rezultacie jego praca zosta\u0142a podzielona na trzy zadania:<\/p>\n To faktycznie brzmi ekscytuj\u0105co, ale musia\u0142bym wykona\u0107 prac\u0119, by m\u00f3c to dobrze oceni\u0107.<\/p>\n Dzia\u0142 internetowy du\u017cej firmy<\/strong><\/p>\n Wiele firm, takich jak Vivendi, Lagard\u00e8re i France Telecom, posiada liczne oddzia\u0142y internetowe. Wydaje si\u0119 jednak, \u017ce maj\u0105 niewielkie umiej\u0119tno\u015bci w zarz\u0105dzaniu tymi firmami. Najwyra\u017aniej mam mo\u017cliwo\u015b\u0107 zostania tam szefem dzia\u0142u e-commerce lub nawet ca\u0142ej grupy internetowej. Je\u015bli dobrze rozegra\u0142bym swoje karty, taka praca mog\u0142aby doprowadzi\u0107 mnie na sam szczyt jednej z tych grup po pewnym czasie (15 lat?).<\/p>\n My\u015bl\u0119, \u017ce te firmy potrzebuj\u0105 przedsi\u0119biorczych ludzi, kt\u00f3rzy dobrze rozumiej\u0105 biznes, ale mam przeczucie, \u017ce nie chcia\u0142bym tam pracowa\u0107: Z drugiej strony, prawdopodobnie m\u00f3g\u0142bym tam pracowa\u0107 40 godzin tygodniowo, a pensja mo\u017ce by\u0107 w wi\u0119kszo\u015bci sta\u0142a i wysoka. Inny z moich znajomych z McKinsey pracuje dla Bertlesmana i wydaje si\u0119, \u017ce dok\u0142adnie tak jest w jego przypadku. Jest bardzo dobrze op\u0142acany, pracuje stosunkowo niewiele, ale wydaje si\u0119 te\u017c ca\u0142kowicie znudzony swoj\u0105 prac\u0105 i wydaje si\u0119 nienawidzi\u0107 biurokracji i polityki, kt\u00f3ra go otacza.<\/p>\n Praca dla startupu<\/strong><\/p>\n Zaproponowano mi stanowiska dyrektora generalnego lub szefa rozwoju biznesu w wielu startupach. Do tej pory odrzuci\u0142em te oferty, poniewa\u017c nie podoba\u0142y mi si\u0119 te projekty. Albo nie by\u0142y dobre, albo po prostu niezbyt ekscytuj\u0105ce. Na bardziej og\u00f3lnym poziomie uwa\u017cam jednak, \u017ce nie by\u0142oby dobrym pomys\u0142em pracowa\u0107 dla startupu, kt\u00f3rego nie stworzy\u0142em. Moim zdaniem najfajniejsz\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 \u017cycia startupu jest jego geneza, kiedy trzeba zrobi\u0107 wszystko – zbudowa\u0107 zesp\u00f3\u0142, technologi\u0119, znale\u017a\u0107 model biznesowy, dostosowa\u0107 biznes do otoczenia, klient\u00f3w itp. Gdy firma osi\u0105gnie pewien etap rozwoju, og\u00f3lna strategia jest zdefiniowana, struktura organizacyjna jest bardziej przejrzysta, a praca CEO staje si\u0119 znacznie bardziej oparta na procesach – upewniaj\u0105c si\u0119, \u017ce firma osi\u0105ga dobre wyniki, \u017ce r\u00f3\u017cne dzia\u0142y osi\u0105gaj\u0105 dobre wyniki, oceniaj\u0105c swoich bezpo\u015brednich podw\u0142adnych, komunikuj\u0105c si\u0119 z akcjonariuszami itp. Mog\u0119 wykonywa\u0107 t\u0119 prac\u0119, ale nie ekscytuje mnie ona tak bardzo, a kto\u015b taki jak Paul Zilk, 43-letni dyrektor generalny, kt\u00f3rego zatrudni\u0142em, by zast\u0105pi\u0142 mnie w Aucland, mo\u017ce robi\u0107 to znacznie lepiej ode mnie.<\/p>\n Ponadto z finansowego punktu widzenia praca dla startupu bez bycia jednym z za\u0142o\u017cycieli niesie ze sob\u0105 du\u017ce ryzyko niepowodzenia przy znacznie mniejszych nagrodach.<\/p>\n Venture Capital<\/strong><\/p>\n Po tym, jak przez ostatnie kilka lat by\u0142em \u015bwiadkiem og\u00f3lnego poziomu niekompetencji VC w Europie, naprawd\u0119 kusi\u0142o mnie, aby do\u0142\u0105czy\u0107 do funduszu VC po Aucland. Otrzyma\u0142em kilka ofert do\u0142\u0105czenia jako partner w nowo utworzonych funduszach lub do\u0142\u0105czenia jako wsp\u00f3\u0142pracownik lub wiceprezes w istniej\u0105cych funduszach.<\/p>\n Lubi\u0119 czyta\u0107 biznesplany i spotyka\u0107 si\u0119 z zarz\u0105dami r\u00f3\u017cnych firm. Zmusza mnie to do my\u015blenia i analizowania wielu bran\u017c. Jednak b\u0119d\u0105c anio\u0142em biznesu i zak\u0142adaj\u0105c Kangaroo Village, inkubator, w kt\u00f3rym zasiadam w komitecie selekcji projekt\u00f3w, zda\u0142em sobie spraw\u0119, \u017ce nie jestem dobrze przygotowany do wydawania os\u0105d\u00f3w na temat zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci projekt\u00f3w. S\u0105 one zbyt wyspecjalizowane i zbyt techniczne. Podobnie w wielu przypadkach, zw\u0142aszcza ostatnio, byli konsultanci lub bankierzy prezentuj\u0105 projekty. Po latach trening\u00f3w prezentuj\u0105 si\u0119 tak dobrze, \u017ce trudno powiedzie\u0107, jak dobrzy s\u0105 w rzeczywisto\u015bci. Ostatecznie prawdopodobnie nie by\u0142em lepszy w wyborze projekt\u00f3w ni\u017c VC, kt\u00f3rych krytykuj\u0119.<\/p>\n R\u00f3wnie\u017c kiedy tworzy\u0142em Kangaroo Village, moim zamiarem by\u0142o naprawd\u0119 pom\u00f3c firmom, w kt\u00f3re zainwestowali\u015bmy, poprzez aktywne uczestnictwo we wczesnym etapie. W rzeczywisto\u015bci zostali\u015bmy tak zasypani biznesplanami (o fatalnej jako\u015bci), \u017ce nie mogli\u015bmy zbytnio pom\u00f3c firmom, w kt\u00f3re zainwestowali\u015bmy.<\/p>\n Nienawidz\u0119 te\u017c procesu negocjacji z za\u0142o\u017cycielami i jego podw\u00f3jnych standard\u00f3w. W jednej chwili pr\u00f3bujemy argumentowa\u0107, \u017ce ich firma jest bezwarto\u015bciowa, a w drugiej po naszej inwestycji jeste\u015bmy najlepszymi przyjaci\u00f3\u0142mi. Nast\u0119pnie sytuacja zn\u00f3w staje si\u0119 napi\u0119ta w zwi\u0105zku z kolejn\u0105 rund\u0105 finansowania. Wola\u0142bym tego unikn\u0105\u0107.<\/p>\n Prawdopodobnie nie jest to r\u00f3wnie\u017c odpowiedni moment na wej\u015bcie na rynek venture capital. Kapita\u0142 wysokiego ryzyka jest wysoce cykliczny. Zwrot z inwestycji zale\u017cy od wyj\u015b\u0107 – IPO lub sprzeda\u017cy. Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce wyceny s\u0105 znacznie ni\u017csze ni\u017c by\u0142y i \u017ce rynek IPO zosta\u0142 zamkni\u0119ty, sp\u00f3\u0142ki venture capital prawdopodobnie nie b\u0119d\u0105 sobie dobrze radzi\u0107 w nadchodz\u0105cych latach. Ponadto fundusze maj\u0105 zwykle 6-10-letnie cykle \u017cycia. Dzi\u015b nie jestem got\u00f3w po\u015bwi\u0119ci\u0107 10 lat na jak\u0105kolwiek prac\u0119.<\/p>\n Bycie przedsi\u0119biorc\u0105<\/strong><\/p>\n Uwielbiam czas sp\u0119dzony w Aucland (przynajmniej do momentu, gdy sprawy z moim VC zacz\u0119\u0142y si\u0119 komplikowa\u0107). Uwielbia\u0142em r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 pracy, ci\u0105gle zmieniaj\u0105cy si\u0119 rynek i potrzeb\u0119 bycia kreatywnym. Podoba\u0142a mi si\u0119 r\u00f3wnie\u017c p\u0142aska struktura organizacyjna i krzy\u017cowanie si\u0119 naszego \u017cycia zawodowego i towarzyskiego. Martwi mnie jednak to, \u017ce czas, kt\u00f3ry najbardziej mi si\u0119 podoba\u0142, jest r\u00f3wnie\u017c czasem, kt\u00f3rego najprawdopodobniej nie powt\u00f3rzy\u0142bym w nowym startupie.<\/p>\n Zbyt d\u0142ugo byli\u015bmy niedostatecznie obsadzeni i zorganizowani. Da\u0142o mi to mo\u017cliwo\u015b\u0107 wykonywania ka\u017cdej pracy w firmie i odgrywania ogromnej roli we wszystkim, co si\u0119 dzia\u0142o. Jednak tylko kilka os\u00f3b mo\u017ce zrobi\u0107 tak wiele. Bardzo nas to spowalnia\u0142o i prowadzi\u0142o do r\u00f3\u017cnych b\u0142\u0119d\u00f3w (a w\u0142a\u015bciwie przegapi\u0142em kilka ogromnych b\u0142\u0119d\u00f3w moich pracownik\u00f3w, poniewa\u017c nie mia\u0142em czasu sprawdzi\u0107, jak sobie radz\u0105). Gdybym pomin\u0105\u0142 t\u0119 pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107, nadal chcia\u0142bym by\u0107 przedsi\u0119biorc\u0105, ale „interesuj\u0105ca” cz\u0119\u015b\u0107 trwa\u0142aby tylko 12-18 miesi\u0119cy, po czym lepiej by\u0142oby przekaza\u0107 firm\u0119 komu\u015b takiemu jak Paul Zilk.<\/p>\n Idealn\u0105 prac\u0105 dla mnie wydaje si\u0119 wi\u0119c by\u0107 „seryjny przedsi\u0119biorca”. Ale do tego musia\u0142bym mie\u0107 „seryjne pomys\u0142y”, a to nie jest prawdopodobne, bior\u0105c pod uwag\u0119 trudno\u015bci, jakie mam obecnie ze znalezieniem cho\u0107by jednego dobrego pomys\u0142u. Ponadto, jak ju\u017c wcze\u015bniej wspomnia\u0142em, czasy nie s\u0105 tak dobre dla przedsi\u0119biorc\u00f3w jak kiedy\u015b.<\/p>\n Bycie przedsi\u0119biorc\u0105 w rezydencji (EIR)<\/strong><\/p>\n Gdybym zosta\u0142 przedsi\u0119biorc\u0105 na rezydenturze, pracowa\u0142bym dla firmy venture capital, aby spr\u00f3bowa\u0107 wymy\u015bli\u0107 pomys\u0142 na biznes. Daliby mi dost\u0119p do swoich zasob\u00f3w i pomogliby mi oceni\u0107 moje pomys\u0142y. Nie jest dla mnie jasne, w jakim stopniu otrzymywa\u0142bym wynagrodzenie za prac\u0119, kt\u00f3r\u0105 dla nich wykonuj\u0119. Z tego, co rozumiem, istnieje domniemane porozumienie, zgodnie z kt\u00f3rym EIR musi przedstawi\u0107 pomys\u0142 w ci\u0105gu 12 miesi\u0119cy.<\/p>\n Na pocz\u0105tku bardzo spodoba\u0142 mi si\u0119 ten pomys\u0142. Uzna\u0142em, \u017ce pozwoli mi to znale\u017a\u0107 nowy pomys\u0142, a je\u015bli spodoba si\u0119 on VC, b\u0119d\u0119 m\u00f3g\u0142 omin\u0105\u0107 etapy mi\u0142o\u015bci i finansowania zal\u0105\u017ckowego, aby bezpo\u015brednio przeprowadzi\u0107 pierwsz\u0105 rund\u0119 finansowania i znacznie szybciej rozwin\u0105\u0107 biznes. Praca brzmi bardzo podobnie do tej, kt\u00f3r\u0105 wykonuj\u0119 dzisiaj. By\u0142bym otoczony inteligentnymi lud\u017ami (przedsi\u0119biorcy internetowi, z kt\u00f3rymi obecnie prowadz\u0119 burz\u0119 m\u00f3zg\u00f3w, s\u0105 inteligentni), m\u00f3g\u0142bym je\u017adzi\u0107 na r\u00f3\u017cne konferencje (ju\u017c to robi\u0119) i m\u00f3g\u0142bym pracowa\u0107 z niekt\u00f3rymi sp\u00f3\u0142kami portfelowymi VC (pracuj\u0119 r\u00f3wnie\u017c ze startupami jako konsultant). Bior\u0105c pod uwag\u0119 m\u00f3j brak kreatywno\u015bci w znajdowaniu nowych pomys\u0142\u00f3w, mog\u0119 nie poradzi\u0107 sobie lepiej ni\u017c obecnie.<\/p>\n Inne<\/strong><\/p>\n Ta lista nigdy nie b\u0119dzie w pe\u0142ni wyczerpuj\u0105ca, poniewa\u017c wyb\u00f3r jest niesko\u0144czony. Istnieje kilka innych potencjalnych mo\u017cliwo\u015bci. M\u00f3g\u0142bym uzyska\u0107 tytu\u0142 MBA. Da\u0142oby mi to czas wolny na zastanowienie si\u0119, co robi\u0107 dalej i pozwoli\u0142oby mi zbudowa\u0107 sie\u0107 relacji. Jednak tak naprawd\u0119 nie chc\u0119 zdawa\u0107 GMAT i przechodzi\u0107 przez proces aplikacji. Czuj\u0119, \u017ce nie nauczy\u0142bym si\u0119 tam prawie niczego i nie mog\u0119 uzasadni\u0107 kosztu alternatywnego tego czasu.<\/p>\n Z drugiej strony, nie mam nic przeciwko robieniu czego\u015b zupe\u0142nie innego ni\u017c mo\u017cliwo\u015bci, o kt\u00f3rych wspomnia\u0142em powy\u017cej (nawet poza obszarem biznesu). Zwykle nudzi mi si\u0119 co\u015b po kilku latach. Z wyj\u0105tkiem moich studi\u00f3w w Princeton, gdzie czu\u0142em, \u017ce mog\u0119 zosta\u0107 na zawsze i dobrze si\u0119 bawi\u0107, poniewa\u017c uwielbiam si\u0119 uczy\u0107, moje zainteresowania ci\u0105gle si\u0119 zmienia\u0142y. Na pocz\u0105tku uwielbia\u0142em prowadzi\u0107 moj\u0105 firm\u0119 komputerow\u0105 – zak\u0142ada\u0107 firm\u0119, znajdowa\u0107 dostawc\u00f3w i klient\u00f3w, przygotowywa\u0107 wyceny, sprzedawa\u0107 komputery, sk\u0142ada\u0107 je, prowadzi\u0107 ksi\u0119gowo\u015b\u0107 itp. Jednak po trzech latach mia\u0142em do\u015b\u0107 radzenia sobie z b\u0142\u0119dami i wkurzonymi klientami (komputery by\u0142y wtedy jeszcze mniej stabilne) i wszystko sta\u0142o si\u0119 tak zb\u0119dne… Na pocz\u0105tku uwielbia\u0142em McKinsey (ok, nie pierwsze okropne badanie Libby Chambers, ale wszystkie p\u00f3\u017aniejsze badania). Uwielbia\u0142em wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi, kt\u00f3rych tam pozna\u0142em (wszyscy byli tacy inteligentni i interesuj\u0105cy). Na pocz\u0105tku uwielbia\u0142em pisa\u0107 i prowadzi\u0107 prezentacje. Naprawd\u0119 czu\u0142em, \u017ce poprawiam swoje umiej\u0119tno\u015bci komunikacji ustnej i pisemnej i uwielbia\u0142em uczy\u0107 si\u0119 strategii biznesowej i zawi\u0142ego funkcjonowania r\u00f3\u017cnych bran\u017c. Jednak po 18 miesi\u0105cach zacz\u0105\u0142em odczuwa\u0107 niepok\u00f3j. Praca sta\u0142a si\u0119 powtarzalna (po napisaniu wystarczaj\u0105cej ilo\u015bci deck\u00f3w mo\u017cna napisa\u0107 ich niesko\u0144czon\u0105 ilo\u015b\u0107 we \u015bnie). R\u00f3wnie\u017c praca nie wydawa\u0142a si\u0119 zbyt znacz\u0105ca i satysfakcjonuj\u0105ca. Cz\u0119sto moje rekomendacje nie by\u0142y wdra\u017cane lub dotyczy\u0142y nieistotnych temat\u00f3w (szczeg\u00f3lnie w firmach takich jak Amex, gdzie mieli\u015bmy 200 bada\u0144). Nawet gdy moje rekomendacje zosta\u0142y wdro\u017cone, nie mia\u0142em okazji ich zobaczy\u0107 i mog\u0142em dowiedzie\u0107 si\u0119 o ich wdro\u017ceniu w kolejnych miesi\u0105cach. Do tego czasu pracowa\u0142bym nad innym projektem i ju\u017c by mnie to nie obchodzi\u0142o. Prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c, po 2 latach Aucland stawa\u0142 si\u0119 taki. By\u0142em bardziej ni\u017c szcz\u0119\u015bliwy, mog\u0105c zrzuci\u0107 codzienne zarz\u0105dzanie firm\u0105 na Paula (kt\u00f3ry jako pierwszy zosta\u0142 dyrektorem operacyjnym), dyrektora finansowego i szefa marketingu. Na pocz\u0105tku wci\u0105\u017c mia\u0142em do odegrania wa\u017cn\u0105 rol\u0119, zw\u0142aszcza w nauczaniu ich pracy, definiowaniu strategii, zawieraniu transakcji biznesowych i zabawie z witryn\u0105. Jednak po wykonaniu wi\u0119kszo\u015bci tej pracy moja warto\u015b\u0107 dodana by\u0142a minimalna. Zdecydowanie nadszed\u0142 czas, aby przekaza\u0107 stanowisko CEO Paulowi i zaj\u0105\u0107 si\u0119 czym\u015b innym (w rzeczywisto\u015bci tak si\u0119 nie sta\u0142o z powodu konfliktu z moimi udzia\u0142owcami, ale to ju\u017c inna historia). Po 5 latach w biznesie zdecydowanie przyda\u0142aby mi si\u0119 przerwa i chcia\u0142bym zrobi\u0107 co\u015b innego. Musz\u0119 tylko dowiedzie\u0107 si\u0119 co. Szkoda, \u017ce nie mo\u017cna zosta\u0107 gwiazd\u0105 filmow\u0105 lub sportow\u0105 z dnia na dzie\u0144. My\u015bl\u0119, \u017ce fajnie by\u0142oby spr\u00f3bowa\u0107, przynajmniej przez jaki\u015b czas. Nawi\u0105zuj\u0105c do tematu, pisanie artyku\u0142\u00f3w dla francuskiej gazety codziennej sprawia mi du\u017co frajdy. Pisz\u0119 jeden artyku\u0142 tygodniowo na dowolny temat zwi\u0105zany z Internetem. Zajmowa\u0142em g\u0142\u00f3wnie niekonsensualne stanowiska na r\u00f3\u017cne tematy, kt\u00f3re prowadzi\u0142y do interesuj\u0105cych debat (szczerze m\u00f3wi\u0105c, artyku\u0142y nie zosta\u0142y jeszcze opublikowane, jak dot\u0105d dzieli\u0142em si\u0119 nimi tylko z innymi przedsi\u0119biorcami internetowymi).<\/p>\n Og\u00f3lnie czuj\u0119, \u017ce decyzja, kt\u00f3r\u0105 musz\u0119 podj\u0105\u0107, b\u0119dzie mia\u0142a ogromny wp\u0142yw na moje \u017cycie. Obecnie mam bardzo du\u017c\u0105 liczb\u0119 opcji. Gdy zaczn\u0119 pod\u0105\u017ca\u0107 jak\u0105\u015b \u015bcie\u017ck\u0105, wiele innych potencjalnych \u015bcie\u017cek nie b\u0119dzie ju\u017c dost\u0119pnych. Po raz pierwszy w \u017cyciu nie wiem, kt\u00f3ry z nich jest w\u0142a\u015bciwy. Podr\u00f3\u017c, kt\u00f3r\u0105 odby\u0142em do tej pory i wybory, kt\u00f3rych dokona\u0142em w \u017cyciu, zawsze wydawa\u0142y mi si\u0119 oczywiste – decyzja o ci\u0119\u017ckiej pracy w szkole, o p\u00f3j\u015bciu do Princeton, o do\u0142\u0105czeniu do McKinsey, o stworzeniu Aucland… Pomimo wszystkich b\u0142\u0119d\u00f3w, kt\u00f3re pope\u0142ni\u0142em po drodze (zw\u0142aszcza w \u017cyciu osobistym), wierz\u0119, \u017ce wszystkie te decyzje by\u0142y s\u0142uszne (przynajmniej dla mnie), niezale\u017cnie od tego, jak si\u0119 zako\u0144czy\u0142y (do\u015bwiadczenie Aucland mog\u0142o by\u0107 ogromnym sukcesem. By\u0142o tak blisko… Wszystko sprowadzi\u0142o si\u0119 do dw\u00f3ch b\u0142\u0119dnych decyzji. Najpierw moja w\u0142asna. Powinienem by\u0142 sprzeda\u0107 eBay za 15 milion\u00f3w dolar\u00f3w. Potem Arnaulta. Powinien by\u0142 pozwoli\u0107 mi sprzeda\u0107 firm\u0119 w lutym zesz\u0142ego roku).<\/p>\n Pomimo r\u00f3\u017cnych „gorszych” okres\u00f3w, kocha\u0142em \u017cycie, kt\u00f3re prowadzi\u0142em do tej pory. Uwielbiam wspomnienia, kt\u00f3re mam z tego okresu i wyra\u017anie pami\u0119tam, \u017ce ciesz\u0119 si\u0119 \u017cyciem, pomimo \u017calu, kt\u00f3ry nieuchronnie pojawia si\u0119, gdy patrz\u0119 na stracone okazje i pope\u0142nione b\u0142\u0119dy. Opr\u00f3cz cieszenia si\u0119 \u017cyciem, kt\u00f3re prowadzi\u0142em, czuj\u0119, \u017ce osi\u0105gn\u0105\u0142em kilka znacz\u0105cych rzeczy. W Princeton uwielbia\u0142em poczucie spe\u0142nienia, jakie dawa\u0142a mi pomoc studentowi w zrozumieniu koncepcji, kt\u00f3rej wcze\u015bniej nie rozumia\u0142 (by\u0142em korepetytorem w dziedzinie ekonomii, asystentem nauczyciela w dziedzinie rachunkowo\u015bci i konsultantem w dziedzinie ekonometrii). Jednym z najszcz\u0119\u015bliwszych moment\u00f3w w moim \u017cyciu by\u0142o to, gdy pewna dziewczyna (niestety nie pami\u0119tam kto) powiedzia\u0142a mi, \u017ce ci\u0119\u017cko pracowa\u0142a i do\u0142\u0105czy\u0142a do McKinsey, poniewa\u017c chcia\u0142a p\u00f3j\u015b\u0107 w moje \u015blady. Podobnie w przypadku Aucland czuj\u0119 si\u0119 dumny, \u017ce pomog\u0142em zmieni\u0107 spos\u00f3b my\u015blenia we Francji. Aucland by\u0142 pierwszym francuskim startupem, kt\u00f3ry zebra\u0142 du\u017co pieni\u0119dzy (podwy\u017cszenie kapita\u0142u o 18 milion\u00f3w dolar\u00f3w by\u0142o niespotykane we Francji w lipcu 1999 roku, 1 lub 2 miliony dolar\u00f3w by\u0142y wtedy norm\u0105), byli\u015bmy pierwszymi, kt\u00f3rzy agresywnie wykorzystali PR i buzz. Wizerunek, jaki zyska\u0142em w prasie jako dziecko francuskiego Internetu, pozwoli\u0142 mi inspirowa\u0107 ludzi. M\u0142odzi ludzie zn\u00f3w mog\u0105 odnie\u015b\u0107 sukces… Jedynym artyku\u0142em, kt\u00f3ry podoba\u0142 mi si\u0119 w prasie na temat mojego do\u015bwiadczenia z Aucland, by\u0142 ma\u0142y fragment, kt\u00f3ry m\u00f3wi\u0142: „Dzisiejsze pokolenie m\u0142odych Francuz\u00f3w nie chce ju\u017c by\u0107 jak Lou Gerstner z IBM, marz\u0105 o byciu przedsi\u0119biorcami jak Fabrice Grinda z Aucland”. Ostatni\u0105 rzecz\u0105, z kt\u00f3rej jestem dumny, jest fakt, \u017ce zmieni\u0142em \u017cycie tak wielu moich pracownik\u00f3w. S\u0105 oczywi\u015bcie rozczarowani, \u017ce marzenie, kt\u00f3re im sprzeda\u0142em, nie spe\u0142ni\u0142o si\u0119, ale i tak zmieni\u0142em ich \u017cycie na lepsze. Wielu z nich utkn\u0119\u0142o w bezsensownych pracach, kt\u00f3rych nienawidzili jako sprzedawcy lub kelnerzy, a teraz s\u0105 gor\u0105cymi towarami na rynku pracy (i podoba im si\u0119 to).<\/p>\n Chc\u0119, aby \u015bcie\u017cka, kt\u00f3r\u0105 wybior\u0119, pozwoli\u0142a mi by\u0107 zadowolonym z pracy, kt\u00f3r\u0105 wykonuj\u0119 na co dzie\u0144 i pozwoli\u0142a mi poczu\u0107 wi\u0119ksze poczucie spe\u0142nienia (do tej pory nigdy nie by\u0142em w stanie wp\u0142yn\u0105\u0107 na wi\u0119cej ni\u017c kilka os\u00f3b). Je\u015bli uda mi si\u0119 uzyska\u0107 obie te rzeczy i unikn\u0105\u0107 b\u0142\u0119d\u00f3w z przesz\u0142o\u015bci, wszystko powinno by\u0107 \u015bwietnie.<\/p>\n W ka\u017cdym razie, robi si\u0119 p\u00f3\u017ano (5 rano) i jako\u015b\u0107 zar\u00f3wno mojego my\u015blenia, jak i pisania zaczyna znacz\u0105co spada\u0107, wi\u0119c zostawi\u0119 to tak.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\nWys\u0142ane:<\/strong> Wtorek, Stycze\u0144 30, 2001 5:26 AM
\nDo:<\/strong> Fabrice GRINDA
\nPrzedmiot:<\/strong> Droga przed nami<\/p>\n
\nNiestety, przez ostatnie 6 miesi\u0119cy nie wpad\u0142em na taki pomys\u0142, a otoczenie pogorszy\u0142o si\u0119 dla przedsi\u0119biorc\u00f3w. Fundusze s\u0105 trudniejsze do zebrania. Wiele nowych projekt\u00f3w, zw\u0142aszcza w zakresie \u0142\u0105czno\u015bci szerokopasmowej i bezprzewodowej, wymaga tak ogromnych inwestycji, \u017ce lepiej, aby by\u0142y one realizowane przez istniej\u0105ce firmy z markami, do\u015bwiadczeniem i got\u00f3wk\u0105. Nie mam mo\u017cliwo\u015bci dotarcia do kilku firm, kt\u00f3re s\u0105 tworzone przez innowacyjnych in\u017cynier\u00f3w i programist\u00f3w. Przychodz\u0105 do mnie, abym zarz\u0105dza\u0142 nimi po pierwszej rundzie pozyskiwania funduszy, na kt\u00f3rym to etapie by\u0142bym tylko pracownikiem z niskim procentem firmy. Za po\u015brednictwem prasy wys\u0142a\u0142em wiadomo\u015b\u0107, \u017ce szukam nowych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107. Niestety otrzyma\u0142em tysi\u0105ce bezwarto\u015bciowych pomys\u0142\u00f3w i projekt\u00f3w.<\/p>\n\n
\n
\n
\nR\u00f3\u017cne dzia\u0142y internetowe s\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 r\u00f3\u017cnych ma\u0142ych lenn i s\u0105 podatne na walki (by\u0142em tego \u015bwiadkiem wiele razy w Vivendi i France Telecom). Moja praca sta\u0142aby si\u0119 wtedy wysoce polityczna, a ja nienawidz\u0119 polityki w firmie.
\nKluczem do sukcesu b\u0119dzie prawdopodobnie cierpliwo\u015b\u0107, dobre zarz\u0105dzanie procesami, ustalanie w\u0142a\u015bciwych agend i motywowanie moich bezpo\u015brednich podw\u0142adnych. Czuj\u0119, \u017ce mog\u0119 to zrobi\u0107, ale by\u0142oby to dla mnie o wiele nudniejsze ni\u017c definiowanie strategii, pozyskiwanie funduszy, negocjowanie um\u00f3w, zabawa z projektowaniem stron itp.<\/p>\n